X
تبلیغات
زیست شناسی تربت حیدریه
ریشه : Root



ساختمان اولیه ریشه دو لپه ایها و بازدانگان : هرگاه برش عرضی یا طولی از یک ریشه جوان از گیاهانی مانند آلاله ، لوبیا و یا تربچه را در نظر گیریم سه منطقه مشخص در آن متمایز است، که عبارتند از :
1- روپوست 2- پوست 3- استوانه مرکزی
چنانچه از خارج شروع کنیم بافت های اولیه ( بافت هایی که منشاء آنها از سلول های ایجاد شده در مریستم انتهایی است ) عبارتست از :

1- روپوست (Epidermis ) :
روپوست متشکل از یک لایه تک سلولی پوشاننده سطح خارجی می باشد. دیواره خارجی سلولهای روپوستی معمولا فاقد کوتیکول بوده و این سلول ها در جذب ، فعال می باشند. گاهی اوقات که روپوست می میرد ، سلول های خارجی پوسته ، مانند یک پوشش اپیدرمی خاص به نام Exodermis عمل می کنند.

2- پوست ( Cortex ) :
پوست از خارج بوسیله لایه تارهای کشنده و از داخل توسط آندودرم احاطه می گردد. ناحیه پوست بصورت غلافی پارانشیمی در اطراف استوانه مرکزی به پهنای چند سلول قرار دارد . پوست شامل فضاهای بین سلولی است و در ریشه جوان حائز اهمیت می باشد. این سلول ها سطح وسیعی از غشاهای پروتوپلاسمی ایجاد می کنند که از سرتاسر ان مواد غذایی معدنی می تواند به داخل سلول های زنده جذب شود . این سلول ها به کمک پلاسمودسمها بهم متصل می گردند که به این سیستم پروتوپلاسمی پیوسته سیمپلاست ( Symplas ) گفته می شود. داخلی ترین بخش پوست درون پوست یا Endodermis گفته می شود ، و به صورت یک لایه منحصر سلولی جداکننده پارانشیم پوست از استوانه مرکزی مشخص می شود.



دیواره سلولی لیه زیر اپیدرم در بسیاری از گیاهان چوب پنبه ای می شود . در اینصورت اگزودرم به صورت بافت محافظ تشکیل می گردد. اگزودرم از نظر ساختاری و سیتوشیمیایی شبیه آندودرم است .سلول های اگزودرم حتی پس از رشد کامل ، پروتوپلاست زنده دارند ضخامت اگزودرم از یک تا 3 لایه متغییر است.



آندودرم که در تمام ریشه ها موجود است بنظر می رسد که تنظیم کننده جریان آب به درون استوانه مرکزی از ناحیه پوست است.
سلول های آندودرمی نه فقط در ریشه بلکه در ساقه سرخس ها و بقیه نهانزادان آوند یافت می شوند. اگر چه آندودرم در ساقه بیشتر گیاهان دانه دار مشخص نیست ولی آن قبیل از گیاهانی که دارای غلاف نشاسته ای هستند شبیه آندودرم عمل می نمایند.
بنابراین آندودرم در گیاهان به تیپ های مختلف مشاهده می گردد ، که عبارتند از :

1- تیپ A : دیواره سلول های آندودرمی از طرف انتهای ضخیم و چوب پنبه ای و یا چوبی می شوند ، و شکل سلو لهای آندو درمی بصورت حرف U در خواهد امد. مانند ریشه تک لپه ایها ( زنبق ).




2- تیپ B : در این تیپ دیواره سلول های آندودرمی از چهار طرف ضخیم و چوبی می گردد( مکعبی شکل ). مانند ریشه گیاهان دو لپه ای نظیر تیره آلاله






3- تیپ C : دیواره سلول های آندودرمی برعکس تیپ A چوبی و ضخیم می گردند مانند سلول های آندودرمی برگ کاج.


4- تیپ D : در این تیپ سلول های آندودرمی دارای نوار کاسپاری Casparian strip می باشند که از جنس نوعی کوتین و یا چوب پنبه Subrine است.این کوتین و یا سوبرین بصورت کمربندی سلول های آندودرمی را احاطه نموده و بصورت شعاعی transvers wall قرار گرفته و تبدیل به کمربند کاسپاری می گردد.







3- استوانه مرکزی ( Stele ) :



از پارانشیم اساسی تشکیل یافته که در آن پریسیکل Pericycle یا دایره محیطیه ، دستجات آوندی که بطور متناوب نسبت به هم قرار دارند . و مغز و اشعه مغزی می توان در آن تشخیص داد.
الف ) دایره محیطیه (Pericycle )
شامل سلو لهای پارانشیمی است و در برش عرضی معمولا از یک لایه سلول تشکیل یافته ، اگر چه در برخی گیاهان ممکن است شامل چند ردیف سلول باشد. دایره محیطیه بافت فوق العاده مهمی است زیرا از آن ریشه های فرعی ، کامبیوم چوب پنبه ای ، بخشی از کامبیوم آوندی منشاء می گیرند ، این فعالیت امکان پذیر است زیرا سلول های دایره محیطیه مانند بسیاری دیگر از سلول های گیاه حتی پس از بلوغ قدرت تقسیم سلولی و رشد و خصوصیات فیزیولوژیکی خود را حفظ می نمایند.
ریشه بدون دایره محیطیه بسیار نادر ند . ریشه فاقد دایره محیطیه در بین گیاهان آبزی و انگلی احتمالا وجود دارد . در بعضی گیاهان ، دایره محیطیه در اثر تمایز آوندهای چوبی یا آبکش قطع می شود ( مانند بسیاری از گیاهان تیره گندم و جگن ) . دایره محیطیه ممکن است مجاری ترشحی یا شیرابه ای نیز داشته باشد. در ریشه هایی که فاقد ساختار پسین اند ممکن است به صورت بافت اسکلرانشیم در آید.
ب ) مغز ( Pith )
قسمت استوانه مرکزی را اشغال می نمایند و همیشه در ریشه های جوان وجود دارد و جدار این قبیل سلول ها سلولزی است. در مخروطیان و بسیاری از دولپه ایها سلولهای مرکزی ریشه ، به آوند چوبی تبدیل شده و مغز وجود ندارد و از طرفی در بسیاری از تک لپه ایها و عده ای از دو لپه ایها علفی مغز از آوند های چوبی متمایز نمی شود و مقدار مغز ناچیز است.
ج ) اشعه مغزی ( Ray phloem-Ray xylem )
سلول هایی که بین مغز و پریسیکل و دستجات آوندی قرار دارد که معمولا دارای دیواره نازکی می باشند ، تشکیل اشعه مغزی می دهند.



د ) دستجات آوندی چوب – آبکش
تعداد دستجات آوندهای چوبی و آبکشی در گونه های مختلف گیاهی متفاوت ولی تعداد آنها در یک گونه مشخص ، ثابت است . مثلا اگر دودسته آوند چوبی وجود داشته باشد بهمین تعداد ( یعنی دو دسته ) آوند آبکش وجود خواهد داشت، معمولا تعداد دستجات آوندی دو لپه ایها بین ( 4-2)ودر تک لپه ایها تعداد آنها زیادتر و ممکن است تا 20 عدد برسد.
تعداد دستجات چوب اولیه در ریشه :
1- در گیاهان اولیه مانند ( Isoetes ) دستجات آوندی بسیار ساده بوده و دارای یک دسته پروتو متا زایلم می باشد ، در این صورت به آن Monarch گویند.



2- در بازدانگان و سرخس ها ( Ferns ) تعداد دستجات چوبی بصورت diarch می باشد.
3- در دولپه ایها تعداد دستجات protoxylem بصورت triarch و یا بصورت دستجات 5 تا 6 تایی می باشد.



4- در تک لپه ایها تعداد دستجات چوبی همیشه بیشتر از 12 عدد بوده و از این جهت به آنها polyarch می گویند.



دستجات آبکشی که شامل لوله های آبکشی و پارانشیم می باشد بندرت در آن سلول های فیبری دیده می شودو لوله های آبکشی در جهت رو بمرکز متمایز می گردند یعنی لوله های آبکشی اولیه protophloem بطرف خارج و لوله های بعدی بطرف مرکز تشکیل می شود یعنی لوله های جدیدی که ممکن است در طرف داخلی دستجات بوجود آیند تشکیل Metaphloem می دهند.



دستجات چوبی ریشه جوان منحصرا از آوند چوبی بدون پارانشیم تشکیل می یابند. اختلاف مهم ریشه با ساقه در اینست که رشد چوب مانند رشد آبکش در ریشه به طرف مرکز است. آوندهای اولیه که در تماس با دایره محیطیه بوجود می آیند عبارتست از آوندهای حلقوی و مارپیچی که می توانند دراز بشوند و آوندهای دیگری بطرف داخل متمایز خواهند شدبدین ترتیب اشکال مشبک ، منقوط و مخطط ظاهر می گردند. به این حالت که چوب اولیه protoxylem در خارج و Metaxylem در داخل باشد Exarche گویند.
در بسیاری ریشه های دو لپه ای در مراحل آخر رشد اولیه ، کامبیومی در منطقه بین آبکش اولیه و چوب اولیه بوجود می آید و به آن لایه زاینده چوب آبکش گویند و لایه زاینده دیگری که به آن فلوژن phellogene می گویند که فعالیت این لایه ها باعث افزایش قطر ریشه ها می گردد.

+ نوشته شده توسط محمد جباری در یکشنبه سی ام مهر 1391 و ساعت 21:38 |
- اختلال در دستگاه ایمنی



خود ایمنی : بیماری که در آن دستگاه ایمنی مولکول ها یا سلول های خودی را مورد حمله قرار می دهد و در برابر آن ها پاسخ ایمنی ایجاد می کند.
این واکنش ممکن است در اثر تولید نابجا و نامتناسب پادتن هایی باشد که علیه مولکول های سطح سلول های بدن به وجود می آیند.
نکته : بیماریهای خود ایمنی بر اندام ها و بافت های مختلف بدن تاثیر می گذارند ، به عنوان مثال در بیماری مالتیپل اسکلروزیس (MS ) ، دستگاه ایمنی ، پوشش اطراف سلول های عصبی مغز و نخاع را مورد تهاجم قرار می دهدو به تدریج آن را از بین می برد، در نتیجه فعالیت سلول های عصبی اختلال پدا می کند .


نکته : بر اساس محل و شدت تخریب ، علایم مختلفی مانند ضعف ، خستگی زودرس ، اختلال در تکلم ، اختلال در بینایی و عدم هماهنگی حرکات بدن ممکن است در بیمار مشاهده شود.
نکته : در برخی بیماران ، بعد از یک بار حمله ی بیماری ، پوشش سلول های عصبی ترمیم می شودو علایم بیماری از بین میرود.



آلرژی : پاسخ بیش از حد دستگاه ایمنی در برابر برخی از آنتی ژن ها ، آلرژی نام دارد.
آلرژن ( ماده ی حساسیت زا ) : آنتی ژنی که موجب آلرژی می شود. مانند دانه های گرده ، گرد و خاک ، برخی داروها و غذاها



مراحل آلرزی :



هنگامیکه فردی برای اولین بار در معرض ماده آلرزن قرار گیرد ، بدن فرد در مقابل آن پادتن تولید می کند. این پادتن ها در سطح ماستوسیت ها قرار می گیرند ، اگر این فرد بعد از مدتی در معرض همان آنتی ژن قرار گیرد، ماده ی آلرژن به پادتن های موجود در سطح ماستوسیت متصل می شود. در نتیجه این سلول موادی از قبیل هیستامین آزاد می کند.
هیستامین سبب بروز علایم آلرژی ، مانند تورم ، قرمزی ، خارش چشم ها ، گرفتگی و آبریزش بینی و تنگی نفس می شود.
آنتی هیستامین : داروهایی که برای مقابله با اثرات شدید هیستامین استفاده می شود.



ماستوسیت ها : سلول هایی مشابه بازوفیل های خون که در بافت ها وجود دارد.
نکته : با توجه به مطالب قبلی هیستامین از سلول های آسیب دیده در فرآیند التهاب ، بازوفیل ها و ماستوسیت ها در آلرزی ازاد می شود.


ایدز نشانگان نقص ایمنی اکتسابی است.
گاهی ممکن است در یک یا تعدادی از اجزای دستگاه ایمنی نقصی بروز کند. این نقص ایمنی ممکن است مادرزادی باشدد ، یا در اثر عوامل محیطی بوجود آید ( اکتسابی )مانند ایدز



ایدز بر اثر ویروسی به نام HIV ( ویروس نقص ایمنی اکتسابی انسان ) بوجود اید. این ویروس به گروه خاصی از لنفوسیت های T حمله کرده و در آنها تکثیر می شود و این سلول ها را از بین می برد، در نتیجه قدرت دفاعی بدن کم می شود به حدی که فرد مبتلا توانایی مقابله با خفیف ترین عفونت ها را ندارد و در اثر ابتلا به انواعی از بیماریهای باکتریایی ، قارچی و ویروسی و یا برخی سرطان ها می میرد.
نکته : علایم بیماری ایدز ممکن است 6 ماه تا 10 سال و یا بیشتر ، پس از ابتلا به بیماری بروز کند.در این مدت فرد به ظاهر سالم ولی ناقل بیماری است.


راههای انتقال ایدز :
1- تزریق خون یا فرآورده های خونی آلوده به ویروس ، یا استفاده از وسایل تیز و برنده آغشته به خون فرد آلوده( مسواک ،سرنگ و غیره )
2- تماس جنسی با فرد آلوده
3- از طریق مادر آلوده به ویروس ، در دوران بارداری ، هنگام زایمان و شیردهی
نکته : ویروس ایدز از راه هوا ، غذا ، آب ، نیش حشرات ، دست دادن ، صحبت کردن ، روبوسی و از طریق اشک ، بزاق و ادرار فرد آلوده منتقل نمی شود.

بدن سایر جانداران نیز در برابر میکروب ها از خود دفاع می کند.
نکته : دفاع اختصاصی اساسا در مهره داران وجود دارد ولی بی مهرگان نیز از راه دفاع غیر اختصاصی با عوامل بیماریزا مبارزه می کنند، مانند :
مایع مخاطی : مایع مخاطی روی بدن کرمهای حلقوی و نرمتنان
سلولهایی مشابه فاگوسیت ها : در اسفنج ها و بندپایان و وجود آنزیم های لیزوزیم و لیزوزومی
نکته : برخی از بی مهرگان از قبیل اسفنج ها و ستاره دریایی حتی قادر به پس زدن بافت پیوندی بیگانه هستند.البته نحوه عمل آن ها نسبت به مهره داران متفاوت است
در گیاهان نیز ترکیبات دفاعی خاصی وجود دارد مانند : انواعی از پروتئین ها و پپتیدهای کوجک غنی از گوگرد در گیاهان که فعالیت ضد میکروبی دارند.
در یونجه نوعی از این پپتیدها وجود دارد که خاصیت ضد قارچی دارد.

+ نوشته شده توسط محمد جباری در پنجشنبه بیستم مهر 1391 و ساعت 17:7 |
مراحل عمل ترجمه :



عمل ترجمه شامل سه مرحله زیر است :

1- مرحله آغاز : بخش کوچک ریبوزوم از محل کدون آغاز به mRNA متصل می شود. کدون آغاز ، AUG و متیونین را به رمز در می آورد.
tRNA آغازگر با کدون آغاز رابطه ی مکملی برقرار می کند. سپس بخش بزرگ ریبوزوم به بخش کوچک می پیوندد و ساختار ریبوزوم برای ترجمه کامل می شود.
هر ریبوزوم دو جایگاه دارد : جایگاه P : برای پلی پپتید در حال ساخت ، دیگری جایگاه A : برای آمینو اسید
نکته : در مرحله آغاز ، tRNA آغازگر ( ناقل متیونین ) به جایگاه P وارد می شود ودر آن جا با کدون آغاز رابطه ی مکملی برقرار می کند.
همه tRNA دارای آنتی کدون UAC ، tRNA آغازگر نیستند، اما همه ی tRNA های آغازگر دارای آنتی کدون UAC هستند. پیوند بین tRNA و آمینو اسید استری است ، پیوند بین آمینو اسیدها پیوند پپتیدی است.



2- مرحله ی ادامه :دومین tRNA حامل آمینواسید ، به جایگاه A ، شروع شده در این مرحله آمینو اسید موجود در جایگاه P از tRNA جدا شده و با آمینو اسید موجود در جایگاه A پیوند پپتیدی برقرار می کند. ( tRNA ) جایگاه P فاقد آمینو اسید شده و بایستی ریبوزوم را ترک کند. در این حین( ترک ریبوزوم توسط tRNA ) جابجایی رخ داده و ریبوزوم به اندازه ی یک کدون در طول mRNA جلو می رود.
tRNA موجود در جایگاه A همراه پلی پپتید ی ( دی پپتید )که حمل می کند به جایگاه P منتقل می شود ، جایگاه A که سومین کدون در آن قرار دارد ، خالی می شود و آمادگی پذیرش tRNA دارای آمینو اسید سوم را پیدا می کند. این چرخه دوباره تکرار می گردد.

3- مرحله ی پایان ترجمه : هنگامیکه یکی از کدون های پایان در جایگاه A قرار گیرد ، عامل پایان ترجمه وارد جایگاه A شده وترجمه پایان می پذیرد .دو بخش ریبوزوم ، mRNA و پروتئین ساخته شده از یکدیگر جدا می شوند.
نکته : برای کدون های پایان هیچ tRNA ی وجود ندارد. عامل پایان ترجمه پیوند بین آخرین tRNA موجود در جایگاه pرا با پلی پپتید هیدرولیز می کند.

ژن های یوکاریوتی ، گسسته اند .



DNA یوکاریوتی دارای نواحی آگزون و اینترون می باشد . در فرآیند رونویسی هردو بخش رونویسی گردیده و mRNA اولیه ساخته می شود ،این RNA دچار تغییراتی شده ( حذف اینترون ها و کنار هم قرار گرفتن اگزون ها )و به mRNAبالغ تبدیل و برای ترجمه به سیتوپلاسم فرستاده می شود.
اگزون : قسمت هایی از DNA ( یا mRNA اولیه ) یوکاریوتی که رونوشت آن ها در RNA بالغ باقی می ماند.
اینترون : به قسمت هایی از ژن یوکاریوتی ( با رونوشت اولیه ی ژن ) گفته می شود که در mRNA ، tRNA یا rRNA بالغ وجود ندارد.

+ نوشته شده توسط محمد جباری در پنجشنبه بیستم مهر 1391 و ساعت 16:32 |

منبع : http://www.plantbio.ir

برای دریافت مطالب بیشتر به این سایت مراجعه نمایید

رابطه ی بین DNA و پروتئین را برقرار می کند:

همانطور که می دانید از روی DNA و اطلاعات موجود در آن ، پلی پپتید ( پروتئین )ساخته می شود. از آنجائیکه جایگاه DNA در هسته و محل پروتئین سازی در سیتوپلاسم قرار دارد و توسط غشاء هسته از یکدیگر جدا می گردد بنابراین مولکولی بایستی ارتباط این دو را برقرار سازد ، بر اساس دلایل زیر این مولکول ، RNA می باشد.
1-مولکول RNAکوچک بوده وبه راحتی از غشاء عبور می کند.
2-مقدار RNA در سلول هایی که فعالیت پروتئین سازی زیادی دارند ، بالا می باشد.
3- RNA هم در سیتوپلاسم و هم در هسته وجود دارد.
4- مقدار RNA در سلولهایی با پروتئین سازی کم ، اندک می باشد.
این مولکول میانجی که اطلاعات را از DNA به ریبوزوم حمل می کند، RNA پیک نام دارد.
انواع RNA:

الف ) RNA) m RNA پیک ) : انتقال اطلاعات DNA به ریبوزوم ها
ب ) RNA ) tRNA ناقل) : آمینواسیدها را به ریبوزوم منتقل می کند، تا ریبوزوم آنها را بر اساس اطلاعات DNA ردیف کند
ج ) RNA ) rRNA ریبوزومی ) : در ساختار RNA شرکت دارد.

RNA از روی DNA ساخته می شود:
فرآیند ساخته شدن RNA از روی DNA رونویسی نام دارد ، که اولین قدم برای ساخته شدن پروتئین می باشد. این عمل توسط آنزیم RNA پلیمراز صورت می پذیرد.



نکته : سلول های پروکاریوتی فقط یک نوع آنزیم RNA پلیمراز دارند که تمامی انواع RNA توسط آن ساخته می گردد ( تنوع محصولات بالا )
در حالیکه در یوکاریوت ها سه نوع آنزیم RNA پلیمراز وجود دارد که عبارتند از :
1-RNA پلیمراز یک : رونویسی از ژنهای rRNA را برعهده دارد
2-RNA پلیمراز دو : رونویسی پیش سازهای mRNA و برخی از RNA های کوچک
3- RNA پلیمراز سه : رونویسی ژنهای tRNA و نیز بعضی از RNA های کوچک
مراحل رونویسی پروکاریوت ها به طور خلاصه عبارتند از :



مرحله 1 : رونویسی با اتصال RNAپلیمراز به قسمتی از ژن به نام راه انداز شروع می شود.
راه انداز : قسمتی از DNA که به RNA پلیمراز امکان می دهد که رونویسی را از محل صحیح آغاز کند (از وسط ژن شروع نکند )
جایگاه آغاز رونویسی : اولین نوکلئو تیدی از DNA که رونویسی می شود.
مرحله 2 : RNA پلیمراز دو رشته ی DNA را از یکدیگر باز می کند.
مرحله 3 : RNA پلیمراز در طول نوکلئوتیدهای DNA به حرکت در می آیدو در مقابل دئوکسی ریبو نوکلئو تیدهای DNA ، ریبونوکلئو تیدهای مکمل را قرار می دهد. علاوه بر این هر ریبونوکلئوتید جدید را به قبلی متصل می کند.
نکته : در رونویسی نیز از همان قوانین جفت شدن بازها که در سال سوم در مورد DNA خواندید استفاده می شود ، تنها تفاوت این است که در مقابل نوکلئوتید A دار در DNA ، ریبونوکلئو تید Uدار در RNA قرار می گیرد.
RNA پلیمراز ، DNA و mRNA تازه ساخته شده ، پس از رونویسی جایگاه پایان رونویسی از یکدیگر جدا می شوند و مولکول mRNA برای مرحله بعد ( ترجمه ) آزاد می شود.
مقایسه همانند سازی DNA و رونویسی :
1-در رونویسی فقط از یک رشته DNA به عنوان الگو رونویسی می شود ولی در همانند سازی هر دو رشته به عنوان الگو می باشند.
2-در رونویسی آنزیم RNA پلیمراز نقش دارد ولی در همانند سازی آنزیم DNA پلیمراز نقش دارد
3- در رونویسی مولکول ساخته شده از جنس RNA بوده ولی در همانند سازی از جنس DNA است.
4-در همانند سازی در مقابل نوکلئوتید آدنین دار ، نوکلئوتید تیمین دار قرار می گیرد در حالیکه در رونویسی در مقابل نوکلئوتید A دار ، ریبونوکلئوتیدهای U دار قرار می گیرد.
ساختار پر مانند : در فرآیند رونویسی ، RNA های ساخته شده از روی ژن ( DNA ) ساختار پر مانندی را نشان می دهند. این ساختار هم در پرو کاریوت ها و هم در یوکاریوت ها یافت می شود.با توجه به شکل خط افقی میانی نشان دهنده DNA و رشته های منشعب RNA های مشابه با طول متفاوت می باشد. ( رونویسی از سمت رشته های کوتاه به سمت رشته های بلند می باشد ).
نکته : تمامی RNA ها دارای توالی یکسان می باشد ولی چون در مراحل مختلف رونویسی می باشند طول متفاوت دارند.
رمز DNA چگونه شناخته شد :



رمز های DNA اولین بار توسط نیرنبرگ و همکارانش کشف گردید. آنها با توجه به این مطلب که در صورتیکه نوع mRNA و رشته پلی پپتیدی ساخته شده مشخص باشد ، پیام mRNA معلوم می گردد، ازمایش زیر را طراحی نمودند.
آزمایش نیرنبرگ :
او همکارانش ، رشته ی mRNA ساختند که فقط نوکلئوتید U دار داشت. مولکول ساخته شده را در لوله آزمایشی قرار دادند که دارای بیست نوع آمینواسید و مایع اسخراج شده از سیتوپلاسم سلول ( جهت تامین آنزیم های مورد نیاز ) بود. تجزیه رشته پلی پپتیدی ساخته شده ، مشخص نمود که در ساختار آن فقط آمینواسید فنیل آلانین به کار رفته است. با توجه به اینکه رمزهای وراثتی سه نوکلئوتیدی می باشند در نتیجه UUU ، رمزفنیل آلانین می باشد.
دانشمندان دیگر با انجام آزمایشاتی مشابه ، توانستند رمزهای همه 20 نوع اسید آمینه را کشف نمایند.
کدون : رمزهای سه نوکلئوتیدی mRNA.
نکته : کدون ها عمومی بوده ، یعنی در تمام جانداران یکسانند.
کدون های زیر را به خاطر داشته باشید :
UUU= فنیل آلانین UAA= پایان UAG = پایان UGA = پایان
AUG = آغاز ( متیونین ) GUA= والین AAA = لیزین UGU = سیستئین
UGC = سیستئین CUU = لوسین
در فرآیند ترجمه ، از روی mRNA پروتئین ساخته می شود:
ترجمه : فرآیندی که طی آن توالی نوکلئوتیدهای در mRNA به صورت توالی آمینواسیدی در پروتئین در می آید. علت نامگذاری تغییر زبان از نوکلئوتیدی به آمینواسیدی است.
محل پروتئین سازی در ریبوزوم ها می باشد ، بنابراین آمینواسیدها توسط tRNA به ریبوزوم آورده می شوند.
[size=18]ساختار tRNA : [/size]



مولکول tRNA ساختاری شبیه برگ شبدر دارد . مولکول tRNA تک رشته ای بوده و بخش های دو رشته ای در نتیجه تا خوردگی های مولکول tRNA روی خود حاصل شده اند. در ساختار برگ میانی سه باز وجود دارد که با هیچ یک از بازهای دیگر جفت نشده اند، که به آن آنتی کدون گویند.
نکته : آنتی کدون نوع آمینواسید حمل شده توسط tRNA را مشخص می نماید. برای هر یک از 20 نوع آمینواسید ، حداقل یک نوع tRNA وجود دارد.
در یک انتهای مولکولtRNA جایگاه پذیرنده آمینواسید قرار دارد.که دارای توالی CCA می باشد. دو حلقه کناری به نگه داری tRNA
روی ریبوزوم کمک می کنند.
نکته : ساختار سه بعدی tRNA در سلول شبیه حرف L است.
نکته : هر آنتی کدون در tRNA ، مکمل یکی از کدون های mRNA است. مثلا آنی کدون GAA ، به کدون CUU متصل می شود و ناقل لوسین است.



+ نوشته شده توسط محمد جباری در شنبه پانزدهم مهر 1391 و ساعت 21:52 |
ساقه :


ساقه بخشی از گیاه است که دارای برگ بوده و دارای رشد انتهایی می باشد. معذالک مانند ریشه های هوایی ، ساقه های زیر زمینی نیز وجود دارد.
مورفولوژی خارجی و ساختمان داخلی ساقه ها بر خلاف ریشه ها دارای تنوع زیادی می باشد.

مقایسه ریشه و ساقه :
اختلافات عمده ریشه و ساقه عبارتند از :
1-در ریشه دستجات چوبی و آبکشی بطور یک در میان (alternate ) نسبت بهم قرار دارند در ساقه دستجات آوندی بصورت رویهم ( collateral ) قرار گرفته اند.
2- در ریشه رشد و تکامل آوندها ی چوبی بصورت ( exarch ) می باشد. در ساقه بصورت endaech می باشد.
3- گره node و یا بین گره inter node در ریشه وجود ندارد. در ساقه گره و بین گره وجود دارد
4- ریشه دارای کلاهک می باشد . ساقه فاقد کلاهک می باشد.
5- ریشه دارای تارهای کشنده می باشد ولی ساقه فاقد آن است.
6- ریشه فاقد کوتیکول است ولی ساقه دارای کوتیکول است .
7- در ریشه کامبیوم در فاصله بین دو دسته آوند چوبی و آبکشی ظاهر می شود که به آن کامبیوم بین دسته ای گویند. در صورتیکه در ساقه لایه زاینده بین دستجات چوب و آبکش قرار دارد که به آن کامبیوم دسته ای گویند.
8- ریشه فاقد استومات است ولی ساقه ممکن است دارای استومات باشد.



ساختمان اولیه ساقه :
ساختمان نخستین در بازدانگان و دولپه ایها با تک لپه ایها مختصری اختلاف دارد. مطالعه بافته ای داخلی ساقه را می توان همانطور که ملاحظه می شود به سه ناحیه مشخص تقسیم نمود.
1-روپوست 2- پوست 3- استوانه آوندی ( استوانه مرکزی )
1- روپوست :
بیرونی ترین لایه ساقه جوان که معمولا به ضخامت یک سلول می باشد، این سلول ها دارای کوتیکول و فاقد کلروپلاست و آمیدون می باشد همچنین در میان سلول های ذکر شده روزنه هایی وجود دارند که حاوی کلروپلاست است و دد بعضی ساقه ها در روپوست کرک هایی به اشکال مختلف وجود دارد. ک.تیکول و روزنه در ساقه های غوطه ور در آب وجود ندارد.
2-پوست ( پارانشیم پوستی )
از خارج بوسیله اپیدرم و از داخل بوسیله آندودرم محدود می گردد. آندودرم داخلی ترین لایه پارانشیم پوستی است. پارانشیم پوستی از سلول هایی با جدار های نازک و سلولزی تشکیل یافته است. سلول های مزبور به موازات محور ساقه دراز شده و از یکدیگر بوسیله سر آمدهایی مجزا می شوند. در بسیاری از ساقه ها بلافاصله بعد از سلول های اپیدرمی مقدار زیادی بافت کلانشیمی وجود دارد که بصورت یکنواخت و دایره وار قرار می گیرند. در ساقه های گوشه دار مقدار زیادی بافت کلانشیمی در قسمت گوشه ها بوده و نیز پارانشیم کلروفیلی دیده می شود. بنابراین پراکندگی استومات ها در محل هایی که کلانشیم وجود دارد بمراتب کمتر از قسمت های دیگر ساقه است.
گاهی 2 تا 3 لایه زیر اپیدرم پارانشیم حاوی کلروپلاست می باشند که به ساقه های جوان رنگ سبزی می بخشند. در سلول های لایه های عمیق تر مواد ذخیره ای قرار دارد. در برخی از سلول های پوست ممکن است بلورهای اکسالات کلسیم و به اشکال مختلف وجود داشته باشد.
آندودرم :
بندرت مانند ریشه واضح است . کادر چوب پنبه ای آن عموما کمتر نمایان می باشد. سلول های آندودرم از سلول های پوستی مجاور اغلب با داشتن آمیدون زیاد قابل تشخیص هستند مانند اکثر ساقه های هوایی. معمولا آندودرم در ساقه های زیر زمینی نظیر ریزوم ها و ساقه های آبزی واضحتر از ساقه های هوایی می باشد. در بعضی از ساقه ها ی علفی مانند senecio و leonurus آندودرم در مرحله ایکه گیاه به گل می نشیند کاملا ظاهر می شود.
استوانه مرکزی ( استوانه آوندی ) :
استوانه آوندی که تشکیل شده از دستجات آوند چوبی و آبکشی و مغز و اشعه مغزی دستجات آوندی بصورت collateral بوده و بین آوند چوب آبکش ، کامبیوم آوندی قرار دارد. یک لایه نازک از سلول های در حال تقسیم مسئول افزایش قطر ساقه می باشند آوند چوبی آب و املاح محلول را از ریشه ها به سمت بالا هدایت می کند. چوب در نگهداری مکانیکی تنه درخت و شاخه های آن و ساقه گیاهان علفی نیز نقش اساسی ایفاء می کند. آبکش غذا را از برگ ها به سمت پایین یا به سمت بالا به غنچه های باز نشده و میوه ها هدایت می کند.
اشعه آوندی : Vascular rays



نوارهای سلولی بوده که بطور افقی میان آوندهای چوب و آبکش امتداد می یابد و در ذخیره غذا و انتقال جانبی آب و غذا اهمیت دارد. چنانچه یک ساقه علفی دو لپه با یک ساقه چوبی مقایسه شود ، چون مدت زمان فعالیت کامبیوم در ساقه علفی کوتاه می باشد در اینصورت تعداد دستجات آوندی نسبت به ساقه چوبی کتر استو در چنین ساقه هایی ممکن است در اثر فعالیت اینتر فسی کولار کامبیوم inter fasicular cambium دستجات آوندی به شکل حلقه ممتدی در استوانه آوندی به یکدیگر وصل شده باشد.



سلول های اسکلرانشیمی در غالب گونه های علفی – چوبی مکمل اعمال مکانیکی چوب می باشد ، در مقاطع عرضی ساقه ها مجموعه سلول های اسکلرانشیمی به شکل کلاه و یا توده های مدوری که بیرونی ترین قسمت آبکشی را تشکیل می دهد ، دیده می شود. اما ممکن است بصورت خوشه ها یا نوارهایی در اطراف آوندهای آبکشی نیز وجود داشته باشد.
مغز : Pith
قسمت مرکزی ساقه را تشکیل می دهد . دیواره سلول های مغز اغلب سلولزی و در برخی موارد چوبی می گردد. در بعضی از ساقه های توخالی مغز تحلیل رفته یا وجود ندارد.

در پایان ساقه چند گیاه دولپه را مشاهده می کنید

1- ساقه آفتابگردان




2- ساقه شمعدانی



3- ساقه کدو



4- ساقه آلاله

+ نوشته شده توسط محمد جباری در دوشنبه بیست و هفتم شهریور 1391 و ساعت 21:52 |
  سفری به درون سلول

همانطور که از سال قبل به یاد دارید پیکر همه موجودات زنده از سلول ساخته شده است ، سلول کوچکترین جزء بدن موجودات زنده است که واکنشهای اساسی درون آن صورت می پذیرد. ( نظریه سلولی )



مشخصات تریکودینا :
جانداری یوکاریوت ، تک سلولی ، آبزی که از باکتریها تغذیه می کند و روی بدن ماهی ها حرکت می کند.
مشخصات سلولی:
دارای هسته مشخص : کنترل فعالیت های سلولی
داشتن مژک : با زنش خود باکتریها را به سوی دهان سلولی برده و همچنین موجب حرکت جاندار می شوند.
دهان سلولی : محل ورود و خروج مواد غذایی
خارهای اتصال دهنده : اتصال جاندار به تکیه گاه ( بدن ماهی )
غشاء پلاسمایی : کنترل ورود و خروج مواد به سلول
سیتوپلاسم : قرارگیری اندامک ها ، انجام برخی واکنشها درون آن
سایر اندامک ها

با کمی دقت به شباهت ها و تفاوت های بین تریکودینا و سلول های بدن انسان پی می برید ، آنها کدامند ؟
میکروسکوپ : وسیله ای برای دیدن اجسام بسیار ریز میکرو سکوپی ( در حد میکرون )
انواع میکروسکوپ :
1- میکروسکوپ های نوری



2- میکروسکوپ های الکترونی که خود شامل :
الف ) الکترونی گذاره TEM: مطالعه ساختار درونی سلول
ب ) الکترونی نگاره SEM : مطالعه ساختار خارجی و سطحی سلول

 

ج ) الکترونی گذاره – نگاره STM

 

بزرگ نمایی میکروسکوپ : حاصل ضرب بزرگنمایی عدسی چشمی در بزرگنمایی عدسی شیئی
نمونه : هر آنچه با میکروسکوپ مورد مطالعه قرار می دهیم
ریزنگار : عکسی که بوسیله میکروسکوپ از نمونه گرفته می شود.
قدرت تفکیک : توانایی یک ابزار نوری در نشان دادن دو جسم ( نقطه ) به صورت مجزا از یکدیگر
قدرت تفکیک چشم انسان در حدود 0/2میلی متر ، قدرت تفکیک میکروسکوپ نوری 0/2 میکرومتر و میکروسکوپ الکترونی 0/2 نانومتر است
میکرومتر ( میکرون ) : 0/001 میلی متر ( هر هزار میکرون یک میلی متر )
نانومتر : 0/001 میکرون یا 0/000001 میلیمتر ( هر یک میلیون نانومتر یک میلی متر است )

مزایایی میکروسکوپ الکترونی نسبت به نوری :
1- قدرت تفکیک بالاتر ( مشاهده ویروس ها و مولکول های آلی )
معایب آن :
1- گران بودن و در دسترس نبودن آن
2- عدم مطالعه سلولهای زنده
3- هزینه بالای نگهداری و مراقبت از آن

اندازه و شکل سلول :
اندازه و شکل هر سلول به کار آن بستگی دارد. مثلا تخمک پرندگان حجیم است چون مواد غذایی در خود ذخیره دارد ، سلول های ماهیچه ای درازند چون قسمت های مختلف را به هم متصل می کنند یا سلول عصبی دراز است چون پیامها عصبی را از یک نقطه بدن به نقطه ای دیگر می کنند.برعکس گلبول های قرمز گرد و کوچکند حدود 8 میکرون، تا بتوانند از درون باریکترین مویرگها عبور نمایند.



کوچکترین سلول ها در حد 1 میکرون و بزرگترین آنها در حد 100 میکرون است .



نکته : اندازه سلول از حدی نمی تواند کوچکتر شود زیرا بایستی به اندازه کافی DNA ، پروتئین و اندامک ها برای زیستن در خود جای دهد. در ضمن از حد مشخصی نمی تواند بزرگتر شود چون وقتی خیلی بزرگ شود ، سطح آن نمی تواند احتیاجات حجم را برآورده کند ، ( نسبت سطح به حجم اجازه نمی دهد سلول از حد معینی بزرگتر شود )

انواع موجودات زنده از لحاظ سلول :



1- پروکاریوت ها : شامل باکتریها و جلبک های سبز – ابی ( سیانو باکتری ها )
ویژگی ها : عدم داشتن هسته مشخص و واقعی ( نداشتن پوشش هسته ) ، تک سلولی بودن ، ابتدایی بودن ، عدم وجود اندامک های غشاء دار ( غشاهای درونی )، داشتن ریبوزوم ساده کوچک و ابتدایی تر، ژنهای پیوسته ( به استثناء آرکی باکتریها )

2- یو کاریوت ها : شامل قارچها ، آغازیان ، گیاهان و جانوران
ویژگی ها : داشتن هسته مشخص ، انواع تک سلولی و پرسلولی دارد ، پیچیده تر بودن ، داشتن اندامک های غشاء دار ، ریبوزوم های بزرگتر و پیچیده تر ، ژنهای گسسته ( داشتن اینترون و اگزون )

اجزاء یک باکتری :



1- غشاء پلاسمایی : کنترل ورود و خروج مواد
2- سیتوپلاسم : قرارگیری ریبوزوم ها و انجام واکنش های زیستی
3- ناحیه نوکلئوئیدی ( معادل هسته ) کنترل فعالیت های باکتری
4- دیواره سلولی : شکل دادن و محافظت از باکتری
5- ریبوزوم ها : پروتئین سازی
6- کپسول : محافظت و چسبندگی به سطوح مختلف
7- تاژک : حرکت باکتری
8- پیلی ( مژک ها ) : چسبیدن باکتری به سطوح و انتقال برخی ژنها
نکته : اجزاء 6 ، 7 و 8 در همه باکتریها یافت نمی شود
ناحیه نوکلئو ئیدی : ناحیه ای حاوی پروتئین و DNA ، فاقد هیچ غشایی اطراف خود که معادل هسته سلول در باکتریها می باشد.

فواید غشاهای درونی :
1- جداسازی فعالیت های متابولیسمی : شرایط لازم برای انجام واکنشها را فراهم می سازد
2- افزایش سطح فعالیت های متابولیسمی : مجموع مساحت غشاهای سلول را افزایش می دهد در نتیجه آنزیم های موجود در غشاء ها زیادتر می گردد.
انواع اندامک های سلولی :
1- اندامک های فاقد غشاء : ریبوزوم ، سانتریول ، اسکلت سلولی
2- اندامک های غشاء دار : شامل دو دسته زیر
الف ) دارای یک غشاء : لیزوزوم ، واکوئل ، پراکس زوم ، دستگاه گلژی ، شبکه آندو پلاسمی
ب ) دارای دو غشا ء : هسته ، میتوکندری ، کلروپلاست

تفاوت سلول های جانوری و گیاهی :
1- سلول گیاهی شکل منظم دارد ، جانوری فاقد شکل منظم
2- سلول گیاهی دارای دیواره سلولی ، جانوری فاقد آن
3- سلول گیاهی دارای کلروپلاست ، جانوری فاقد آن
4- سلول گیاهی دارای واکوئل مرکزی ، جانوری فاقد آن
5- سلول جانوری دارای سانتریول ، اکثر گیاهان فاقد آن ( به استثناء گیاهان ابتدایی مثل خزه ، سرخس و... )
6- برخی سلول جانوری دارای تاژک ، اما فقط سلول های جنسی گیاهان ابتدایی تاژک دارند
7- سلول جانوری دارای لیزوزوم ، در بسیاری از گیاهان وجود ندارد



سانتریول : اندامکی بدون غشاء که دارای وظایف زیر است :
1- سازماندهی میکروتوبول ها
2- تشکیل دوک تقسیم
3- تشکیل تاژک
4- تشکیل مژک



سانتریول در سلول های جانوری و گیاهان ابتدایی وجود دارد.
تاژک سلول های یوکاریوتی از نظر ساختار و عمل با تاژک باکتریها تفاوت دارد.
انواع پلاست :
1- کلروپلاست : حاوی کلروفیل و عمل فتوسنتز انجام می دهد.



2- آمیلوپلاست : حاوی نشاسته



3- پروتئو پلاست : حاوی پروتئین
4- لوکو پلاست : پلاست بی رنک
5- اولئوپلاست: حاوی روغن

6- کروموپلاست : پلاست های رنگی به جز کلروفیل

منبع : www.plantbio.ir

+ نوشته شده توسط محمد جباری در جمعه ششم مرداد 1391 و ساعت 14:30 |
دفاع اختصاصی ( پاسخ ایمنی )

در صورتیکه میکروب ها از خطهای اولیه دفاعی عبور نمایند ، با دفاع اختصاصی روبرو می شوند.در این نوع دفاع گروه خاصی از گلبول های سفید به نام لنفوسیت ها نقش دارند. لنفوسیت ها اختصاصی عمل می کنند ، یعنی توانایی شناسایی میکروب خاصی از سایر میکروب ها را دارد.


محل تولید و زایش :
مانند سایر سلول های موجود در خون از سلول های بنیادی مغز استخوان منشاء می گیرند. البته این سلول ها نابالغ بوده و بایستی تکامل پیدا کرده و توانایی شناسایی و مقابله با عوامل بیماریزا را کسب نمایند.


لنفوسیت ها به دو دسته کلی زیر تقسیم می گردند :
1- لنفوسیت B : در مغز استخوان تشکیل و در همانجا بالغ می گردند.
2- لنفوسیت T : در مغز استخوان تشکیل و در تیموس ( واقع در پشت اسخوان جناغ جلوی نای ) بالغ می گردند.



نکته : لنفوسیت ها های نابلغ در طی تکامل ، توانایی شناسایی مولکول ها و سلول های خودی را از مولکول ها و سلول های غیر خودی کسب کرده و در عین حال آمادگی لازم برای شناسایی و مقابله با نوع خاصی از میکروب ها ی بیماریزا و سایر عوامل بیگانه را بدست می آورند.
آنتی ژن : ترکیبات پروتئینی یا گلیکو پروتئینی که در سطه سلول ها یا مولکول ها وجود داشته و باعث بروز پاسخ ایمنی می شوند
چگونگی شناسایی آنتی ژن توسط لنفوسیت ها :
در سطح هر لنفوسیت گیرنده های آنتی ژنی ( پروتئینی ) وجود دارد ، که شکل خاصی دارند و به آنتی ژنی های خاصی که مکمل آنها باشد متصل می شوند. بنابراین هر لنفوسیت با داشتن نوع خاصی از گیرنده های آنتی ژنی ، آنتی ژنی خاص را شناسایی و با آن مبارزه می کند.



انواع دفاع اختصاصی :
به دو دسته کلی تقسیم می شود که عبارتند از :
1- ایمنی هومورال
2- ایمنی سلولی
ایمنی هومورال : توسط لنفوسیت های B و با ترشح پادتن می باشد.، در هنگام برخورد لنفوسیت B با آنتی ژنی خاص ( برای اولین بار) ، به آن متصل شده ، رشد کرده و تقسیم می شود ودر نهایت تعدادی سلول به نام پلاسموسیت و سلول B خاطره تولید می کند.
پلاسموسیت ها با ترشح پادتن ( محلول در خون ) ، به روش های مختلفی آنتی ژن ها را غیر فعال می کنند.
الف ) در ساده ترین روش پادتن ها ی سطح میکروب ها چسبیده و مانع از اتصال و تاثیر میکروب بر سلول های میزبان می شوند .
ب ) اتصال پادتن به آنتی ژن موجب شناسایی سریعتر و بهتر توسط ماکروفاژها و بلعیدن آنها می گردد.



نقش سلول B خاطره : این سلول ها در حالت آماده باش بوده و در صورت برخورد مجدد با همان آنتی ژن به سرعت تقسیم و تعداد بسیار زیادی پلاسموسیت و کمی سلول خاطره تولید می کنند ، بنابراین در برخورد دوم مقدار بیشتری پادتن تولید می گردد.
نکته : پادتن ها نیز همانند گیرنده های آنتی ژنی اختصاصی عمل می کنند ( هر نوع پادتن به آنتی ژنی خاص متصل می شود )

ایمنی سلولی : توسط لنفوسیت های T ، این لنفوسیت ها پس از اتصال به آنتی ژنی خاص تکثیر شده و انواعی از سلول های T مانند سلول T کشنده و سلول T خاطره تولید می کنند.
سلول های T کشنده به طور مستقیم به سلول های آلوده به ویروس و سلول های سرطانی حمل کرده و با تولید پروتئینی خاص ( پرفورین ) باعث ایجاد منافذی در سلول ها و مرگ آنها می گردند.

بیماری واگیر ( مسری ) : بیماری که می تواند از فردی به فرد دیگر منتقل شود .
انواع ایمنی : به دو دسته کلی زیر تقسیم می شود
الف ) ایمنی فعال : دستگاه ایمنی فرد نقش فعالی در تولید پادتن یا مقابله با عوامل بیماریزا دارد، خود شامل :
1- ایمنی ذاتی : در اثر ابتلا به بیماری خاصی در مقابل آن ایمنی پیدا می کنیم
2- ایمنی اکتسابی : بر اثر تزریق واکسن ، مانند واکسن هپاتیت
ب ) ایمنی غیر فعال : عوامل دفاعی توسط خود فرد ساخته نمی شود و به طور آماده دریافت می گردد.
1- ایمنی ذاتی : ایمنی نوزاد پس از تولد تا حدود 6 ماهگی ( به علت دریافت پادتن آماده از مادر از طریق شیر یا باقیمانده دوران جنینی )
2- ایمنی اکتسابی : تزریق سرم ( پادتن آماده ) مانند سرم ضد سم مار

دستگاه ایمنی پیوند عضو را با دشواری روبه رو می کند. گاهی توانایی دستگاه ایمنی برای ما مطلوب نیست ، مثلا زمانیکه فرد پیوند عضو گردیده است ، در این حالت دستگاه ایمنی فرد گیرنده ، سلول های عضو پیوند شده را به عنوان عامل بیگانه شناسایی و به آنها حمله می کند ( پس زدن پیوند )
نکته : برای جلوگیری از پس زدن عضو پیوندی بایستی نکات زیر را رعایت نمود :
1- عضو پیوندی بایستی از لحاظ پروتئین های سطحی حداکثر شباهت به پروتئین هاس سطحی فرد گیرنده داشته باشد
2- فرد گیرنده ،داروهایی باید مصرف کند که فعالیت دستگاه ایمنی را تا حدی کاهش دهند.

دستگاه ایمنی و مبارزه با سلول های سرطانی :
سرطان بر اثر تقسیم بیش از و خارج از کنترل سلول های بدن ایجاد می شود ، در سطح سلول های سرطانی ، انتی ژنهای سرطانی وجود دارد که در سلول های عادی وجود ندارد و همین امر باعث شناسایی آنها توسط دستگاه ایمنی می گردد.
نکته : در مبارزه با سلول های سرطانی لنفوسیت های T به خصوص T کشنده ، و ماکروفاژها نقش اصلی را دارند.پادتنها نقش کمتری دارند

+ نوشته شده توسط محمد جباری در یکشنبه بیست و پنجم تیر 1391 و ساعت 11:27 |
لیپیدها :

دسته ای دیگر از مواد آلی که دارای خاصیت آبگریز بوده ( غیر قابل حل در آب ) و دارای نقشهای متعدد و انواع گوناگون است :
1- نقش ذخیره و تامین انرژی : چربیهای بدن ، یک گرم چربی دو برابر یک گرم هیدرات کربن و پروتئین انرژی دارد.
2- نقش ساختاری : فسفولیپدها که از لیپیدها می باشد یکی از اجزاء اصلی غشاء سلولی است



3- نقش ضربه گیر
4- نقش عایق سازی : چربیهای زیر پوست
5- نقش تنظیمی : هورمون های استروئیدی

روغن : حالت مایع ، غیر اشباع ( سیر نشده ) ، بیشتر منشاء گیاهی
چربی : حالت جامد ، اشباع ( سیر شده ) ، بیشتر منشاء جانوری

تری گلیسریدها : دسته ای از لیپیدها که در ساختار خود 3 اسید چرب و یک مولکول گلیسرول دارند.
نکته : تفاوت تری گلیسریدها در زنجیره های اسید چرب آن می باشد.

اسید چرب سیر شده : نوعی اسید چرب که در ساختار خود حداکثر تعداد مولکول هیدروژن را داراست.( فاقد پیوند دو گانه )



اسید چرب سیرنشده : نوعی اسید چرب که حداکثر تعداد اتم هیدروژن را دارا نیست ، و دارای پیوندهای دو گانه  در ساختار خود است.مانند روغن زیتون ، روغن ذرت و....


نکته : وجود پیوند دو گانه  در اسید چرب بعلت اینکه فضای بیشتری می خواهد باعث فاصله گرفتن زنجیره های اسید چرب از یکدیگر و در نتیجه فاصله گرفتن مولکول های تری گلیسرید از همدیگر شده که نتیجه آن مایع شدن و روان ( سیال ) بودن آن می شود.

اسیدهای چرب غیر اشباع در مجاورت هوا اکسید شده و برای اینکه دوام آنرا زیادتر کنند بکمک کاتلیزور و هیدروژن آنرا به حالت اشباع در می آورند ( مانند روغن جامد هیدروزنه ).

چربیهای جانوری بیشتر سیر شده و جامدند ، خوردن بیش از حد این چربیها باعث سفت شدن دیواره رگها و افزایش احتمال بیماریهای قلبی و عروقی ( رگها ) می گردد.
انواع لیپیدها : با توجه به تقسیم بندی کتاب درسی شامل موارد زیر است:
1- تری گلیسریدها ( چربیها )
2- فسفولیپیدها : از اجزاء اصلی غشاء سلئلی ، شبیه تری گلیسریدها بوده وتفاوت آن با تری گلیسرید در این است که به جای3 اسید چرب ، دارای دو اسید چرب می باشد .( جایگزین اسید چرب سوم ، یک گروه فسفات دار است )


3- موم ها : از چربیها آبگریز ترند ، بهمین خاطر پوشش مناسبی برای بخش های جوان وخارجی گیاه می باشد.
مومها دارای زنجیره های بلند از اسید چرب می باشدکه حالت پلیمر دارند. مانند موم زنبور عسل


4- استروئیدها : دسته ای دیگر از لیپیدها که در ساختار خود اسید چرب ندارند . مانند کلسترول که در غشای سلول یافت می شود. کلسترول ماده اولیه برای بسیاری از هورمون های استروئیدی (مانند هورمونهای جنسی ) است.
نکته : کلسترول اساسا ماده مفید و ضروری برای بدن می باشد البته افزایش بیش از حد آن موجب بیماری های قلبی و عروقی می گردد.


پروتئین :

دسته ای دیگر از مواد آلی دارای تنوع بسیار زیاد بوده و واحد سازنده آن ( مونومر ) اسیدهای آمینه( آمینو اسید ) است . پروتئن ها دارای نقشهای متعدد در بدن می باشند، که متعاقبا به آن اشاره خواهیم کرد.


پیوند پپتیدی : پیوندی که باعث اتصال دو آمینو اسید به یکدیگر می گردد . ( اتصال گروه کربوکسیل از یک آمینو اسید، با گروه آمینی از آمینو اسید دیگر ).



دی پپتید : مولکولی که از اتصال دو آمینو اسید به کمک پیوند پپتیدی حاصل می شود.
پلی پپتید : پلیمری که از اتصال چند عدد تا چند هزار آمینو اسید ایجاد می گردد.
نکته : از اتصال چندین آمینو اسید به یکدیگر ، پلی پپتید شکل می گیرد ، هرگاه یک یا چند پلی پپتید پیچ و تاب خورده و شکل فضایی خاصی پیدا کنند ، یک مولکول پروتئین حاصل می آید.

انواع پروتئین ها :
از لحاظ کار و وظیفه ای که دارند :
1- پروتئین ساختاری : مانند تار عنکبوت ، ابریشم ، مو و ناخن ، و رشته های موجود در تاندون ها ( رباط ها ) و زردپی ها
2- پروتئین انقباضی : مانند رشته های اکتین و میوزین در ماهیچه ها
3- پروتئین ذخیره ای : مانند آلبومین موجود در سفیده تخم مرغ که منبع غنی از آمینو اسید بوده و انرژی مورد نیاز جنین جوجه ها را فراهم می سازد.
4- پروتئین دفاعی : مانند ایمنوگلوبین ها ( پادتن ها )
5- پروتئین انتقال دهنده : مانند هموگلوبین ( انتقال اکسیژن و دی اکسید کربن در خون )
6- پروتئین نشانه ای : هورمون های پروتئینی
7- آنزیم ها : مهمترین نقش پروتئین ها



تعریف آنزیم : کاتالیزور های زیستی که باعث سرعت بخشیدن به انجام واکنشهای زیستی بدن می گردد.
مثلا آنزیم کاتالاز آنزیمی است که هر مولکول آن در دقیقه توانایی تجزیه شش میلیون مولکول پراکسید هیدروژن ( آب اکسیژنه ) را داراست. آب اکسیژنه ترکیبی سمی و مضر برای بدن است که بر اثر فعل و انفعالات شیمیایی در جگر ساخته می شود و بایستی به سرعت تجزیه شود.

تقسیم بندی آنزیم ها از لحاظ محل اثر ( عمل )
1- آنزیم درون سلولی : آنزیمی که در درون سلول ساخته شده و در همانجا عمل می کند ، مانند آنزیم کاتالاز ، پروتئازو ........
2- آنزیم برون سلولی : آنزیمی که در درون سلول تولید و سپس از سلول خارج ، ودر آنجا کار خود را انجام می دهد. مانند آنزیم های گوارشی

ویژگی های آنزیم ها :
1- اکثر آنزیم ساختار پروتئینی دارند.
2- عمل اختصاصی دارند( واکنش خاصی انجام می دهند )
3- سلول ها بارها از آنها استفاده می کنند . ( در حین واکنش دچار تغییر و کاهش نمی گردند )
4- نسبت به تغییرات دما حساسند . افزایش بیش از حد دما باعث تغییر شکل فضایی ( دناتوره شدن ) و از بین رفتن خاصیت آنها می گردد.
5- به تغییرات PH محیط حساسند. ( بسیاری از آنزیم ها در محیط خنثی عمل می کنند )

مکانیسم عمل آنزیم ها :
آنزیم ها دارای شکل فضایی مخصوص به خود بوده ، بخشی از مولکول آنزیم ( جایگاه فعال ) شکل و قالب خاصی داشته و فقط به ماده ای متصل می گردد که شکلش مکمل آن باشد.
جایگاه فعال : بخشی از آنزیم که به پیش ماده متصل می گردد.


چرا آنزیم ها اختصاصی عمل می کنند ؟
زیرا شکل جایگاه فعال فقط با پیش ماده ای خاص مکمل بوده و اجازه اتصال به آن و در نتیچجه انجام واکنش را می دهد.
نکته : تغییرات اسیدی و گرما باعث تغییر شکل آنزیم و جایگاه فعال گردیده و اتصال پیش ماده را غیر ممکن می سازد.
چگونه می توان سرعت عمل آنزیم ها را تند و کند نمود ؟
عوامل افزاینده سرعت عمل آنزیم ها :
هر عاملی که احتمال برخورد پیش ماده و آنزیم را با یکدیگر افزایش دهد باعث سرعت بخشیدن به عمل آنزیم ها می گردد. مانند :
1- افزایش دما : افزایش دما باعث سرعت بخشیدن به حرکت مولکول ها و در نتیجه افزایش احتمال برخورد آنزیم وپیش ماده می گردد.
2- ویتامین ها و مواد معدنی خاص : بعنوان کو آنزیم عمل کرده و اتصال پیش ماده به آنزیم را آسان می سازد.

عوامل کاهنده :
1- افزایش بیش از حد دما : باعث تغییر شکل فضایی آنزیم می گردد
2- بعضی از سم ها : مانند ارسنیک و سیانید و حشره کش ها ، این ترکیبات بر سر اتصال با جایگاه فعال ، با پیش ماده رقابت کرده و با اتصال به آن مانع اتصال پیش ماده به جایگاه فعال می گردند.
نکته : اثر بعضی سم ها دائمی و برخی دیگر موقتی است.

استفاده از آنزیم ها :
با استخراج آنزیم ها می توان در موارد مختلف از آنها استفاده نمود. مانند آنزیم های پروتئاز و لیپاز در پودر های رختشویی که باعث می شود این آنزیم ها در دمای پایین کار خود را انجام می دهند. و نیاز به آب گرم ندارند.
1- پروتئاز ها : برای نرم کردن گوشت ، پوست کندن ماهی ، زدودن موهای روی پوست جانوران و تجزیه پروتئین های غذای کودک
2- آمیلازها : باعث تجزیه نشاسته به قندهای اده می گردد. در تهیه آب میوه ، شکلات کاربرد دارد
3- سلولاز: سلولز را تجزیه می کند ، برای نرم کردن مواد گیاهی و خارج کردن پوسته دانه ها در کشاورزی
4- کاتالاز: برای تولید اسفنج

متابولیسم :
مجموعه واکنشهایی که درون بدن موجود زنده رخ می دهد ، شامل دو دسته واکنش است :
1- کاتابولیسم ( سوخت ) : واکنشهایی که باعث تجزیه مواد می گردد
2- آنابولیسم ( ساز ) : واکنشهایی که باعث تولید ترکیبات و مواد می گردد
انواع واکنش های شیمیایی از لحاظ نیاز به انرژی :
1- واکنشهای انرژی خواه : واکنشهایی که برای انجام شدن نیاز به انرژی دارند ، مانند فتوسنتز ، سنتز آبدهی
2- واکنشهای انرژی زا : واکنشهایی که هنگام انجام شدن ، تولید انرزِی می کنند ، مانند هیدرولیز
نکته : انرژی مورد نیاز واکنش های انرژی خواه ، ازواکنشهای انرژی زا تامین می گردد. برای اینکار یک واسط نیاز است تا انرژی را بطور موقت در خود ذخیره کند

ساختار ATP :
ATPمخفف : آدنوزین تری فسفات
ماده ای که می تواند بخشی از انرژی ، واکنش انرژی زا را در خود ذخیره و در هنگام نیاز آزاد سازد .
مولکول ATP از دو بخش زیر تشکیل شده است :
الف ) آدنوزین : شامل باز آدنین و قند پنج کربنه ( پنتوز )
ب ) سه گروه فسفات
نکته : انرژی در پیوندهای بین فسفات و فسفات ATP ذخیره می گردد.

+ نوشته شده توسط محمد جباری در یکشنبه هجدهم تیر 1391 و ساعت 18:47 |
مولکول های زیستی:

شما سال قبل با انواع مواد آلی آشنا شدید ، در این فصل نیز به طور کاملتر به آن اشاره می گردد. همان گونه که می دانید مواد به دو دسته کلی تقسیم می شوند ، که عبارتند از :

1- مواد معدنی : مانند آب ، اکسیژن ، نمک های مختلف و.....

2- مواد آلی : مواد کربن داری که توسط موجودات زنده ساخته می شود ، که خود شامل موارد زیر است:

الف ) هیدرات های کربن ب ) لیپیدها ج ) پروتئین ها د ) اسیدهای نوکلئیک

همان گونه که در کتاب اشاره شد دو دسته از این مواد یعنی پروتئین ها و اسیدهای نوکلئیک زمینه گوناگونی جانداران را فراهم می سازند، زیرا کلیه صفات جانداران ، بصورت توالی از نوکلئوتیدها در مولکول های اسید نوکلئیک نهفته بوده و سپس به صورت ترکیبات پروتئینی بیان شده و صفات جاندار را شکل می دهند. با توجه به اینکه عنصر کربن در تمام مواد آلی وجود دارد ، اشنایی با آن کمک بزرگی به فهم ساختار این مواد می کند.
ویژگی های عنصر کربن :
همانطور که می دانیم ویژگی شیمیایی هر عنصر ، به الکترون های موجود در آخرین مدار اتم آن بستگی دارد. اتم کربن در آخرین لایه خود ( لایه ظرفیت ) 4 الکترون دارد در حالیکه در این لایه 8 الکترون می تواند وجود داشته باشد، بنابراین اتم کربن تمایل دارد تا 4 الکترون جذب کرده و لایه ظرفیت خود را تکمیل کند، بهمین خاطر می تواند حداکثر 4 پیوند کوالانسی تشکیل دهد.به همین خاطر می گوییم ظرفیت کربن 4 است.



پیوند کوالانسی : پیوندی که از به اشتراک گذاشتن الکترون ها بین دو اتم ایجاد می گردد. مثلا متان یک مولکول چهار وجهی است که دارای 4 پیوند کوالانسی بین کربن و هیدروژن است.
هیدروکربن : مولکول هایی که در ساختار خود فقط کربن و هیدروژن دارند. مانند متان



اسکلت کربنی : زنجیره کربنی مولکول های آلی را اسکلت کربنی گویند.



درشت مولکول ها : مولکول های بسیار بزرگی که از هزاران اتم که بوسیله پیوندهای کوالانسی بهم متصل شده اند ، ساخته گردیده اند. مانند هیدرات های کربن و اسیدهای نوکلئیک
پلیمر : مولکول هایی که از واحدهایی کم و بیش یکسان تشکیل شده است ، مانند گلیکوژن که از گلوکز ساخته شده است
مونومر : هر یک از واحدهای سازنده یک پلیمر را مونومر گویند.
همانطور که می دانیم تنوع پلیمرها و درشت مولکول ها در طبیعت بسیار زیاد است ، در حالیکه تنوع واحدهای سازنده آن ( مونومر ها ) بسیار کم است . مثلا در حالیکه هزاران میلیارد نوع پروتئین وجود دارد اما واحدهای سازنده آن فقط از 20 نوع ( برخی منابع تا 22 نوع ) اسید امینه ( آمینواسید ) تشکیل شده است ، یا در حالیکه DNA هیچ دو جانداری کاملا شبیه به یکدیگر نمی باشد ، اما این تنوع بکمک 4 نوع نوکلئوتید فراهم آمده است. برای فهم این مطلب بهتر به الفبای فارسی توجه کنید که از 32 حرف تشکیل شده اما تعداد کلماتی که با می توان ساخت بسیار زیاد است.زیرا ترتیب ، تعداد و نوع حروف در کلمات می تواند متفاوت باشد.




نکته کلیدی : تفاوت بین جانداران به خاطر تفاوت در پلیمرهای آنها می باشد ولی مونومرهای تشکیل دهنده همه یکسان است. مولکول های کوچک که در همه جانداران یکسان اند ، به صورت درشت مولکول هایی در »ی آیند که در افراد مختلف متفاوتند.

هیدرولیز و سنتز آبدهی :
دو واکنش مهم زیستی هستند که عملی عکس یکدیگر دارند.
هیدرولیز : واکنش تجزیه مواد ( مثلا درشت مولکول ها ) به کمک آب را هیدرولیز گویند
سنتز آبدهی : واکنش تولید مواد و پلیمرهای بزرگتر از واحدهای کوچکتر که با تولید آب همراه است.



کربوهیدرات ها :
از لحاظ کلی به 3 دسته تقسیم میشوند که عبارتند از :
1- مونوساکاریدها ( یک قندیها )
2- دی ساکاریدها ( دو قندیها )
3- پلی ساکاریدها ( چند قندیها )



مونوساکاریدها : ساده ترین کربوهیدرات ها که از 3 تا 7 کربن دارند ، مونوساکاریدها مونومر ، پلی ساکاریدها هستند. خود شامل انواع مختلف می باشد که مهمترین آنها عبارتند از :
الف ) پنتوزها : در ساختار خود 5 اتم کربن دارند ، مانند ریبوز ( در RNA ) و دئوکسی ریبوز ( در DNA )
ب ) هگزوزها : در ساختار خود 6 اتمکربن دارند ، مانند گلوکز ، فروکتوز و گالاکتوز
گلوکز : قند موجود در گیاهان ( در میوه ها و دانه ها ) ، سوخت اصلی بدن انسان می باشد.
فروکتوز : قند موجود در میوه ها ( گیاهان )
گالاکتوز : قند 6 کربنه و در گیاهان یافت می شود همچنین از واحدهای سازنده لاکتوز ( قند شیر ) است.



دی ساکاریدها : از اتصال دو مونوساکارید به کمک واکنش سنتز آبدهی ، یک مولکول دی ساکارید ساخته می شود، مانند موارد زیر :
ساکارز : گلوکز + فروکتوز
مالتوز : گلوکز + گلوکز
لاکتوز : گلوکز + گالاکتوز
ساکارز : همان قند معمولی می باشد که از چغندر قند و نیشکر بدست می آید.
مالتوز : قند موجود در جوانه جو
لاکتوز : قند موجود در شیر



پلی ساکاریدها : از اتصال چندین مونوساکارید ( هزاران ) به کمک سنتز آبدهی ، یک پلی ساکارید ساخت می شود و انواع مختلفی دارد که مهمترین آنها عبارتند از :
الف ) سلولز : پلی ساکارید ساختاری گیاهان ( در دیواره سلولی ) ، غیر قابل هضم برای انسان ، مولکول خطی( رشته ای و بدون انشعاب ) ، واحد سازنده گلوکز، بیشترین ترکیب آلی طبیعت
انسان و جانوران به علت اینکه آنزیمی که بتواند پیوندهای بین مولکول های گلوکز را در سلولز هیدرولیز کند ، نمی سازند ، قادر به تجزیه آن نمی باشند( غیر قابل هضم ). البته سلولز فوایدی برای انسان دارد که عبارتند از :
1- کمک به حرکات دستگاه گوارش
2- جلوگیری از یبوست
3- جلوگیری از سرطان دستگاه گوارش
4- دفع آسان مدفوع
همچنین میوه وسیزی حاوی ویتامین ، مواد معدنی و مقادیر ی از ترکیبات آلی است که برای انسان مفید است.
بعضی از جانوران مانند گاو و موریانه ، در دستگاه گوارش خود میکروب ها ی مفید ی دارند که می تواند سلولز را هیدرولیزکرده و مورد استفاده آنها قرار دهد.
الیاف : رشته های سلولزی موجود در غذاهای گیاهی

ب ) نشاسته : پلی ساکارید ذخیره ای در گیاهان ، قابل هضم برای انسان ، مولکول منشعب ، واحد سازنده گلوکز
گیاهان مولکول های گلوکز را به صورت پلیمر نشاسته در می آورند و آن را ذخیره می کنند.



ج ) گلیکوژن : پلی ساکارید ذخیره ای در جانوران ( در جگر و ماهیچه ها ) و قارچها ، قابل هضم توسط انسان ، مولکول بسیار منشعب ، واحد سازنده گلوکز

+ نوشته شده توسط محمد جباری در پنجشنبه پانزدهم تیر 1391 و ساعت 21:32 |
نگرش علمی و علوم زیستی

تعریف زیست شناسی biology : علمی است که به بررسی موجودات زنده و عوامل موثر بر آنها می پردازد

Biology از دو بخش bio به معنای حیات ، زنده و logy به معنای شناخت تشکیل شده است.

از زمانهای دور انسان به دنبال یافتن پاسخ پرسش های خود در موردخود ، طبیعت و اطرافش بوده ، اما به دلیل کمبود دانش ، به خرافات ، حدس و گمان و جادوگری روی آورده است.البته واضح است که چنین پاسخ های ارزش علمی ندارند.
انسان برای درک محیط اطراف خود از حواس خود مانند بویایی ، بینایی ، پشایی ، لامسه و شنوایی استفاده می کند ، البته لازم به توضیح است که حواس انسان در همه موارد قابل اطمینان نیست و دچار خطا می گردد. انسان برای غلبه کردن بر این مشکل از ابزارهای اندازه گیری کمک می گیرد.



چند مورد از خطاهای مربوط به حواس:
بینایی : انسان قادر به دیدن اجسام بسیار ریز یا امواج رادیویی نیست
شنوایی : صداهای با فرکانس بالا مانند صدا خفاش ها برای انسان قابل شنیدن نیست
بویایی : در هنگام سرما خوردگی حس بویایی به خوبی کار نمی کند
چشایی : مزه غذاهای بسیار سرد یا گرم را نمی توانیم تشخیص دهیم
لامسه : احساس خارش در کف پای بریده شده


 

روش علمی : روشی منطقی برای کشف پدیده های اطراف که از یکسری مراحل پشت سرهم تشکیل شده است.
مراحل روش علمی : 1- تعریف مسئله ( بیان مسئله ) 2- جمع آوری اطلاعات 3- فرضیه سازی4- آزمایش فرضیه 5- ثبت یافته ها 6- تفسیر یافته ها و نظریه سازی 7- انتشار گزارش



نکته : مهمترین مرحله در روش علمی ، بیان مسئله است زیرا بدون داشتن هدف امکان رسیدن به آن نیست.
منابع جمع آوری اطلاعات : عبارتند از
1- کتاب ها
2- مجلات علمی
3- دانشمندان و محققین
4- مقالات علمی
5- اینترنت
6- شبکه های ارتباطی و اطلاع رسانی
فرضیه : حدس و گمانی که در مورد یک مسئله زده می شود و ممکن است درست یا نادرست باشد ( درستی یا نادرستی آن با آزمایش مشخص می گردد.
نظریه : فرضیه ای که درستی آن بر اساس آزمایش ثابت شده باشد.

حال شما بگوئید تفاوت فرضیه و نظریه چیست ؟

فرضیه های تایید شده به ایجاد ویا تکمیل یک نظریه ختم می شوند. یک نظریه علمی حاصل فرضیه هایی است که جامعه علمی آنها را تایید کرده است.زیرا شواهد به دست آمده از آزمایش ها ومشاهدات متعدد در طی سالیان متمادی از این فرضیه ها پشتیبانی می کنند .مانند نظریه سلولی که حاصل کار دانشمندان مختلف از جمله رابرت هوک ، ماتیاس اشلایدن، تئودور شوان و ردولف فیرخو می باشد .
نظریه سلولی :
1- بدن همه موجودات زنده از سلول ساخته شده است
2- سلول کوچکترین واحد سازنده پیکر همه جانداران است و واکنش های اساسی درون آن صورت می پذیرد.
3- هر سلول از سلول های دیگر به وجود آمده است


کاربرد روش علمی :
نظریه خلق الساعه : این نظریه بیان می کند که موجودات زنده به طور خودبخودی و از محیط اطرافشان بوجود می آیند، مانند پیدایش ماهی از گل و لای رودخانه
این نظریه به پیدایش خودبخودی نیز معروف است و حداقل از زمان ارسطو تا حدود 300 سال قبل طرفدارانی داشت.
آزمایش ون هلمونت : وی از طرفداران نظریه فوق بود و با آزمایش خواست آنرا ثابت کند. بدین طریق که یک پیراهن کثیف را با چند دانه گندم در گوشه ای قرار داد. پس از 21 روز در اطراف آنها تعداد موش یافت نتیجه گرفت که موش از آنها ایجاد شده است.
ایرادات کار ون هلمونت :
1- از ابتدا به درستی نظریه خلق الساعه اعتقاد داشت ( پیش داوری )
2- آزمایش او کنترل شده نبود ( کنترل همه عوامل موثر بر آزمایش )
آزمایش کنترل شده : آژمایشی که در آن همه عوامل موثر بر آزمایش جز موردی که می خواهند اثر آن را بر آزمایش بررسی کنند ثابت می باشد. به همین خاطر حداقل دو مورد آزمایش انجام که یکی به عنوان شاهد ( کنترل ) و دیگری نمونه می باشد ، انجام می پذیرد.

فرانچسکو ردی پزشک ایتالیایی اولین کسی بود که به روش علمی این نظریه را مورد تردید قرار داد و بعدها توسط لویی پاستور به طور 100 در صد نظریه خلق الساعه باطل شد.
شاخه های علوم زیستی : به طور کلی به دو دسته تقسیم می گردد.
1- علوم زیستی پایه : به منظور شناخت قوانین حاکم بر پدیده ها ی زیستی صورت می پذیرد.
2- علوم زیستی کاربردی : به منظور استفاده از پدیده های زیستی برای زندگی بهتر صورت می پذیرد

نکته : پاسخ تمام پرسش ها را نمی توان به روش علمی بدست آورد زیرا این روش فقط در مورد موضوعاتی کاربد دارد که بتوان انرا در آزمایشگاه یا طبیعت مشاهده کرد و مورد آزمایش قرار داد.


+ نوشته شده توسط محمد جباری در سه شنبه سیزدهم تیر 1391 و ساعت 12:41 |
ایمنی بدن



بیماری : هر گونه اختلال در عملکرد های طبیعی بدن را بیماری گویند

انواع بیماری :
1- بیماری پاتوژنیک : بیماری که بر اثر ورود عوامل بیماریزا به بدن ایجاد می شود . مانند ایدز ، سرماخوردگی
2- بیماری فیزیولوژیک : بیماری که بر اثر اختلال در عملکردهای فیزیولوژیک بدن ایجاد می شود . مانند دیابت ، سرطان ، سکته قلبی

تعریف ایمنی : راههای مقابله بدن با عوامل بیماریزا

عوامل بیماریزا : شامل موارد زیر می باشد
1- باکتریها : مانند بیماری کزاز ، سل ، گلودرد چرکی
2- ویروس ها : مانند ایدز ، هپاتیت ، آنفلوآنزا
3- قارچها : مانند بیماری کچلی ، قارچ لای انگشتان پا
4- آغازیان : مانند بیماری مالاریا ، اسهال خونی
5- برخی جانوران پرسلولی : مانند کرمهای انگل دستگاه گوارش
6- پریون ها : مانند عامل جنون گاوی
7- ویروئیدها : مانند عوامل ایجاد کننده برخی بیماریهای گیاهی

میکروب : موجودات ریز میکروسکوپی که با چشم قابل مشاهده نبوده و بایستی بوسیله میکروسکوپ مشاهد گردند
نکته : اکثر میکروبها مفیدند و فقط تعدادی از آنها باعث ایجاد بیماری می شود

1- مکانیسم های دفاع : بدن به دو روش کلی با عوامل بیماریزا مقابله می کند ، که عبارتند از :
الف ) دفاع غیر اختصاصی
ب ) دفاع اختصاصی
دفاع غیر اختصاصی : در این روش دستگاه ایمنی در برابر اغلب میکروب ها یکسان عمل می کند و نمی تواند آنها را از هم تشخیص دهد
دفاع اختصاصی : در این روش میکروب ها را شناسایی کرده و با هریک به صورت متفاوت مبارزه می کند

انواع دفاع غیر اختصاصی :
1- نخستین خط دفاعی بدن : شامل پوست و لایه های مخاطی می باشد و مانع ورود عوامل بیماریزا به بدن می شود و انواع آن به شرح ذیل می باشد:
الف ) پوست بدن : پوست سالم با داشتن لایه های شاخی مانع ورود میکروب به بدن می گردد ، علاوه بر این چربی و عرق( داشتن آنزیم لیزوزیم ) سطح پوست میکروب ها را از بین می برند یا مانع رشد آنها می شود ، علاوه بر این ها میکروب های سطح پوست ( فلور طبیعی ) مانع از قرار گیری و رشد میکروب های مضر در سطح پوست می گردند .
ب ) اشک : اشک علاوه بر داشتن نمک دارای آنزیم لیزوزیم است که باعث تخریب دیواره باکتریها می گردد
ج ) بزاق دهان : دارای آنزیم لیزوزیم می باشد
د ) دفع میکروب ها از طریق ادرار و مدفوع
ه ) دفع از طریق سرفه و عطسه
و ) لایه های مخاطی : که در سطح داخلی لوله ی گوارش ، مجاری تنفسی و مجرای ادارای وجود داشته با ترشح ماده مخاطی ( موکوز ) مانع نفوذ عوامل بیماریزا به اعماق بدن می شود ، علاوه بر این با داشتن آنزیم لیزوزیم باعث از بین رفتن میکروب ها می شود .
نکته : مژک های مجاری تنفسی میکروب های بدام افتاده توسط مخاط را به خارج بدن ( حلق )هدایت می کنند.
ز ) اسید معده : در صورت عبور از موانع اولیه ( بزاق ) و مایع مخاطی اسد معده باعث از بین بردن میکروب ها می گردد.

2- دومین خط دفاع غیر اختصاصی : در صورت عبور از نخستین خط ، وارد عمل می شود و خود شامل چهار مکانیسم است ، که عبارتند از :
الف ) پاسخ التهابی
ب ) پاسخ دمایی
ج ) گلبول های سفید
د ) پروتئین ها

الف ) پاسخ التهابی : نوعی باسخ موضعی که همراه با علایمی مانند قرمزی ، تورم و گرمتری شدن نسبت به سایر نقاط می باشد، و به دنبال خراش ، بریدگی یاهر نوع آسیب بافتی ایجاد می شود.
در صورت آسیب به بخشی از بدن ، از سلول های آسیب دیده هیستامین و سایر ترکیبات شیمیایی آزاد می گردد. هیستامین باعث افزایش قطر رگها و خون رسانی به محل می گردد. هیستامین و مواد شیمیایی دیگر باعث جلب گلبول های سفید و حرکت آنها به محل آسیب دیده می گردد ( شیمیو تاکتیسم ) ، سپس گلبول های سفید بویژه نوتروفیل ها ؟ همرا ماکروفاژها عوامل بیماریزا را از بین می برند.
نوتروفیل ها به علت خاصیت تاکتیک شیمیایی بالا ( تحرک بالا ) و دارا بودن بیشترین تعداد در خون و همچنین قدرت دیاپدز و فاگوسیتوز از بقیه گلبول های سفید بیشتر نقش دارند.
چرک : شامل بقایای گلبول های سفید، سلول ها و میکروب های کشته شده و کمی مایعات سلولی می باشد.
ب ) پاسخ دمایی ( تب ) : افزایش دمای بدن بیش از حد طبیعی ( 7/37 درجه سانتیگراد ) را تب گویند که باعث غیر فعال شدن عوامل بیماریزا می گردد . تب نشانه عفونت و مبارزه بدن با عوامل بیماریزا می باشد.
نکته : افزایش بیش از حد دمای بدن خطرناک می باشد و ممکن است باعث تشنج و مرگ گردد.
ج ) گلبول های سفید : مهمترین بخش دفاع غیر اختصاصی می باشد و شامل گلبول های سفیدی می باشد که قدرت فاگوسیتوز دارند ( تمامی گلبول های سفید به غیر از لنفوسیت ها قدرت فاگوسیتوز دارند )



فاگوسیتوز : عمل بلعیدن ذرات خارجی توسط گلبول های سفید
در طی این عمل ابتدا ذرات خارجی و میکروبها توسط غشای گلبول سفید احاطه و به صورت وزیکول وارد سلول می شود سپس توسط آنزیم های لیزوزومی هضم می گردد.






د ) پروتئین ها : شامل دو مورد زیر می باشد :
1- پروتئین مکمل 2- اینترفرون
پروتئین مکمل : توسط ماکروفاژها و سلول های پوششی روده و کبد ساخته شده و در برخورد با میکروبها فعال شده و با ایجاد ساختارهای حلقه مانند باعث ایجاد منافذی در غشای میکروب و نشت مواد به خارج و در نهایت مرگ آن می شود.
اینترفرون : توسط سلول های آلوده به ویروس تولید ، و باعث افزایش مقاومت سلول های سالم نسبت به ویروس و جلوگیری از تکثیر ویروس در سایر سلول ها می شود.


رويت مشخصات كاربر ارسال پيغام شخصي بازديد از سايت ارسال كننده مطلب  

+ نوشته شده توسط محمد جباری در یکشنبه یازدهم تیر 1391 و ساعت 21:41 |
چارلز داروین
چارلز داروین در سال ۱۸۶۹ (عکس از جولیا مارگارت کامرون) زادروز ۱۲ فوریه ۱۸۰۹
مونت‌هاوس، شروزبری، استان شراپ‌شایر، انگلستان درگذشت ۱۹ آوریل ۱۸۸۲ (در سن ۷۳ سالگی)
داون‌هاوس، داون، استان کِنت، انگلستان محل زندگی انگلستان ملیت پرچم بریتانیا بریتانیایی نقش‌های برجسته شکل‌دهی و گسترش نظریه انتخاب طبیعی آثار منشأگونه ها (۱۸۵۹)، تبار انسان (۱۸۷۱) همسر اِما داروین (در اصل اِما وجوود)(۱۸۹۶-۱۸۰۸) فرزندان ویلیام اراسموس (۱۹۱۴-۱۸۳۹)،
آنه الیزابت (۱۸۵۱-۱۸۴۱)،
مری الانر (۱۸۴۲)(فوت در نوزادی)،
هنریتا اِما(مشهور به اتی) (۱۹۲۹-۱۸۴۳)،
جرج هاورد (۱۹۱۲-۱۸۴۵)،
الیزابت (مشهور به بسی) (۱۹۲۶-۱۸۴۷)،
فرانسیس (۱۹۲۵-۱۸۴۸)،
لئونارد (۱۹۴۳-۱۸۵۰)،
هوراس (۱۹۲۸-۱۸۵۱)،
چارلز ورینگ (۱۸۵۸-۱۸۵۶) والدین رابرت داروین (پدر) و سوزانا وجوود
امضا

داروین ( 1882-1809 )

تعجب ندارد که مدعای اصلی کتاب ( اصل انواع ) داروین اثبات واقعیت تکامل نبوده بلکه کوششی در جهت توضیح معنی سازش و ایجاد یک نظریه عمومی تکاملی بر اساس تفسیر سازشی است. زیرا داروین نیز همانند لامارک عامل اصلی را در ظهور سازش های زیستی گزینش طبیعی می داند و نظریات وی را می توان در چهار اصل ذیل خلاصه نمود.

1- موجود زنده پویاست. گونه ها بدون توقف در حال تغییرند و تولید گونه های نوین می کنند . در همین حال گونه هایی نیز از بین می روند. مطالعه سنگواره ها ی زمین شناختی نشان می دهد که هر چند گونه ای قدیمی تر باشد به موجودات کنونی کمتر شبیه است تا آنجا که به حقایقی بر می خوریم که تنها از راه قوانین تکامل قابل تفسیرند.

2- دومین اصل لامارکی داروین این است که روند های تکاملی تدریجی اند ( عکس نظریه کوپه که فرضیه انقلاب ناگهانی را مطرح کرده است )

3- سومین اصل این است که همه موجودات با همدارای قرابت نسبی اند. یعنی دارای نیای مشترک و وحدت اجدادی اند. مثلا همه پستانداران از گروه اجدادی مشترک سرچشمه می گیرند.در این صورت حیات نیز دارای سرچشمه خواهد بود.

4- چهارمین اصل مربوط به گزینش طبیعی است. گزینش اصل اساسی نظریه تکاملی داروین است، بنظر وی تکامل نتیجه گزینش طبیعی است. گزینش طبیعی از نظر داروین شامل دو مرحله است :

الف ) مرحله پیدایش تغییرات درون جمعیتی : مانند تغییرات در رنگ ، وزن ، شکل . گرچه داروین نتوانست منشاء تغییرات را نشان دهد لیکن پیشرفت های بعدی علم ژنتیک آن را توجیه کرد. همچنین گرچه داروین گونه را واحد تکامل یابنده می دانست لیکن موفق به تعریف آن نشد و به همین خاطر نتوانست محدوده تغییرات را مشخص کند.

ب ) مرحله گزینش طبیعی : در اینجا باید دقت شود که گزینش طبیعی در رابطه با شایستگی افراد هر جمعیت از نظر شرایط محیطی است و داروین می گوید که از بین شماری از فرزندان تنها افرادی باقی می مانند و به سن بلوغ می رسند و تولید مثل می کنند که بهترین توان زیستی را داشته باشند ، گزینش در رابطه با محیط مطرح می شود . مثلا مقاومت گیاه به کم آبی نوعی تنازع بقاء و گزینش است. داروین گزینش را عامل تکامل می داند. آنچه که بعدها به نام داروینیسم معروف شد عبارت است از اینکه تغییرات وجود دارد و هرگاه این تغییرات موجب برتری گزینش افراد شود آنها را حفظ خواهد کرد.

نقاط ضعف نظریه داروین :

داروین نتوانست منشاء تغییرات را مشخص کند زیرا اطلاعی از دانش ژنتیک و قوانین آن نداشت. وی فرضیه وراثتی ویژه ای به نام پان ژنز ارائه کرد که مخالف با واقعیت بود. مطابق با این نظر ، از تمام نقاط بدن ذراتی وراثتی وارد دستگاه تناسلی شده به نسل بعد منتقل میشود. داروین این ذرات را ژمول نامید. هرگاه به گذشته باز گردیم مشاهده می شود که ذرات ژمول داروین ( پان ژنز ) با واحدهای فیزیولوژیکی هربرت اسپنسر یا پلاستدول های هکل تقریبا یک مفهوم دارند. گرچه داروین عنوان کتاب خود را منشاء انواع گذاشت ولی ساختمان گونه را نتوانسته تعریف کند. چنین تصور می شود که وی گونه ها وواریته ها را یکی تلقی نموده است و گونه زایی را دلیل عدم ثبات گونه ها تلقی کرده است.

+ نوشته شده توسط محمد جباری در جمعه دوازدهم خرداد 1391 و ساعت 21:25 |

لامارک ( 1829-1744 )

ژان باپتیست لامارک
ژان لامارک
متولد ۱ اوت ۱۷۴۴
بازنتین , Flag of France.svg فرانسه
مرگ ۱۸ دسامبر ۱۸۲۹
پاریس , Flag of France.svg فرانسه
ملیت فرانسوی
رشته فعالیت زیست شناسی
دلیل شهرت ارائه نظریه تکامل

لامارک نخستین کسی است که در سال 1809 نظریه جامعی درباره تکامل ارائه می دهد وی روند تکامل جانداران را از ساده ترین به پیچیده ترین آنها بر اساس چهار اصل زیر توضیح می دهد:

1- وجود گرایش ذاتی در جهت کارآیی بیشتر

2- استعداد سازش با محیط

3- آفرینش خودبخودی

4- وراثتی شدن صفات اکتسابی

لامارک آنچنانکه باید شناخته نشده و عقاید وی غالبا به صورت نادرست ارائه شده است. حتی پیروان وی همیشه بر موضوع وراثتی شدن صفات اکتسابی تکیه و بقیه مفاهیم تکاملی او را از نظر دور داشته اند. حال آنکه لامارک پایه گذار علم زیست شناسی است و نظریات وی در مورد مفهوم گونه بسیار پیشرفته است.

لامارک دریافته بود که نمی توان تنوع پرشمار جانداران را بدون این فرض که زمین بسیار قدیمی است توجیه نمود. لذا همیشه به وجه زمانی تکامل اندیشیده است. لامارک به وضوح ذکر می کند که تکامل جانداران ناشی از استعداد ذاتی است و عقیده دارد که این تکامل پذیری را می توان مطالعه و اثبات نمود.

لامارک توجه خود را به مساله سازش جانداران با شرایط مختلف محیطی معطوف نموده است که پدیده ای کلی و عمومی در طبیعت است. لامارک مساله سازش را مساله اساسی تکامل می دانست و به همین سبب همه توجه خود را به این موضوع معطوف ساخت . وی رابطه بین ساختمان جانداران و کار آنها را ناشی از تاثیر مستقیم محیط تصور می کرد و آنرا ناشی از احساس نیاز باطنی می دانست که در واقع تحت عنوان وراثتی شدن صفات اکتسابی معرفی کرده اند.

لیکن لامارک نظریه های جالب توجهی در مورد ساز و کار تکامل جمعیت ارائه داده است که هنوزمورد استفاده دانشمندان می باشد. مثلا وی دریافت که تعریف لینه ای گونه فاقد اعتبار است و قاطعانه از تغییر در سطح جمعیت ها سخن گفته است.

بنظر ارنست مایر ( 1972 ) لامارک به حق پدر نظریه تکامل است و ابعاد گفته های وی در مورد سازش از نظر دور مانده است ، زیرا اکثر دلایل لامارک بر روابط بین موجودات و عوامل محیطی استوار است. لامارک در کتاب خویش ( فلسفه جانور شناسی ) از گونه و مفاهیم آن زیاد سخن گفته لیکن ، نقطه نظرهایش با نظریات دانشمندان بعد از وی تفاوت زیادی دارد. گرچه بکار بردن اصطلاح نئو لامارکیسم خالی از اشکال نیست لیکن غالبا این اصطلاح بکار می رود و در واقع معرف نظر طرفداران نظریه لامارک است. این مولفان نظریات تکاملی خود را بر اساس اصل وراثتی شدن صفات اکتسابی لامارک به اشکال مختلف و آمیخته با نظرات جدید ارائه می دهند.

 در ادامه به نظریه داروین نیز اشاره ای خواهیم نمود.

منبع : مقاله استاد جمشید درویش ( جایگاه تاریخی دیدگاه فرگشت ( تکامل ) و وضع کنونی آن در زیست شناسی )

+ نوشته شده توسط محمد جباری در شنبه ششم خرداد 1391 و ساعت 20:30 |

تب خونریزی دهنده کریمه کنگو بیماری حاد ویروسی خونریزی دهنده قابل انتقال از حیوان به انسان است که فرد به دنبال تماس با دام آلوده و خون و ترشحات لاشه دام آلوده، گزش کنه و تماس با خون و ترشحات و نمونه های بافتی بیمار آلوده مبتلا می شود.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ؛  تب کریمه کنگو بیماری ویروسی حاد تب دار و خونریزی دهنده ای است که برای اولین بار در ۱۹۴۴ در کریمه اوکرائین شرح داده شد. نام تب خونریزی دهنده از آن زمان برای این بیماری انتخاب گردید .

در سال ۱۹۶۹ معلوم شد عامل بیماری با علائم تب خونریزی دهنده که در کنگو شناسایی شده بود با عامل کریمه یکی است و نام تب خونریزی دهنده کریمه کنگو ، یا Crime Congo Hemorrhagic Fever  ویا به اختصار CCHF بر آن گذاشته شد. جالب توجه اینکه بیماری در حدود سال ۱۱۱۰ میلادی توسط جرجانی پزشک و دانشمند عالیقدر ایرانی در کتاب  گنجینه خوارزمشاه به تفصیل توضیح داده شده است.در این کتاب شرح یک بیماری خونریزی دهنده  با علائم وجود خون در ادرار ، خونریزی از مقعد ، استفراغ خونی ، خلط خونی ، خونریزی در حفره شکم و خونریزی از لثه ها بوده و ذکر شده است که بند پای کوچکی احتمالاً شپش یا کنه ناقل بیماری می باشد.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ؛ عوامل ایجادکننده می تواند ویروس یا باکتری یا انگل یا قارچ باشد. این بیماریها سه گرفتاری عمده برای بشر ایجاد می کنند.

۱- مشکل بهداشتی با ایجاد بیماری و یا عارضه و معلول کردن فرد و گاهی نیز متأسفانه عامل مرگ انسان شده و گاهی نیز بصورت همه گیر ظاهر می شوند.

۲- اختلال در زنجیره اقتصادی با ایجاد بیماری در حیوانات و کاهش زاد و ولد و تولیدات دامی و کاهش منابع تغذیه ای و صنعتی برای بشر و بهم خوردن زنجیره های داد و ستد بین دولتها.

۳- ایجاد گرفتاری در اقتدار سیاسی و حیثیت جهانی ملت ها و کاهش مراودات بین المللی و اثر بر مبادلات و توریسم یا جهانگردی.

* در این گروه از بیماریها باید ویروسها را خطرناکترین و جدی ترین آنها به حساب آورد که در ۷ گروه منتقله از بندپایان و جوندگان بشرح زیر تقسیم می شوند.

۱- آرناویریده ۲- بونیا ویریده ۳- فیلوویریده ۴- فلاوی ویریده ۵- رئوویریده ۶- رابدوویریده ۷- توگاویریده

در بیماری تب کریمه کنگو خونریزی دهنده، ۴ ویروس مهم که برای انسان بیمار زا هستند قرار می گیرد. ( بونیاویروس، فلبوویروس، نایروویروس، هانتا ویروس )

این ویروسها عمدتاً بوسیله پشه و در درجه بعد کنه که عامل نایرو ویروس که همان ایجادکننده تب کریمه کنگو است، منتقل می شوند.

تب خونریزی دهنده ویروسی کریمه کنگو

این ویروس در خانواده Buniaviridae قرار می گیرد و از جنس Nairovirus است. ویروس کریمه گنگو در بدن کنه ای بنام Hyalomma تکثیر می شود و به مهره داران منتقل می شود. در داخل بدن کنه از طریق داخلی رحمی به نسل بعدی کنه نیز منتقل می شوند. حیوانات اهلی مهره دار مانند گاو و گوسفند و بز از طریق گزش کنه آلوده می شوند که ویروس در داخل خون آنها به گردش در می آید ( ویرمی ) اما باعث بیماری و مرگ حیوان نمی شود. لذا خون این حیوانات برای انسان آلوده کننده است و از طرفی دیگر انسان می تواند در اثر گزش کنه های آلوده نیز مبتلا شود و خون و ترشحات بدن انسان آلوده که بیمار می شود نیز برای افراد دیگر آلوده کننده خواهد بود بطور خلاصه انسان از ۳ طریق زیر به این بیماری مبتلا می شود.

۱- در حین ذبح یا قطعه قطعه کردن گوشت حیواناتی ، مانند گاو و گوسفند و بز با ورود خون حیوان از راه زخمها و خراشیدگیهای سطحی و یا خوردن شیر غیر پاستوریزه این حیوانات از طریق گوارشی وارد بدن انسان شده و باعث ابتلا شود.

۲- از طریق گزش کنه های جنس هیالوما این مورد در مناطق آلوده باید بطور مستمر در مراقبت جدی باشد.

۳- در حین مراقبت پزشکی و پرستاری از بیماران که از خون آلوده یا ترشحات بدن آنها و یا تماس با این مواد در مراقبتهای داخل منزل بیماران و سرسوزن آلوده در خونگیران آزمایشگاهی نیز ممکن است رخ دهد بندرت از مادر به فرزند نیز مشاهده شده است.

با ورود ویروس از هریک از روشهای مذکور بداخل بدن انسان دوره کمون یا نهفتگی ۳ تا ۱۲ روز داشته و از هر ۵ نفر آلوده شده ممکن است یک نفر علامت بیماری را پیدا کند ( ۵/۱ ) که میزان مرگ و میر در آنها ۳۰-۱۵ درصد است. البته دوره کمون با گزش کنه کوتاهترین و در خون و سرسوزن آلوده و تماس با نسوج بیماران طولانی ترین است.

در همه سنین و هر جنسی ممکن است بیماری رخ دهد اما با توجه به مشاغل آقایان که بیشتر با حیوانات سرو کار دارند احتمال آن بیشتر خواهد بود و امروزه با تشخیص صحیح و اقدام درمانی و مراقبتی بموقع می توان از عارضه و مرگ و میر و انتشار بیماری به جامعه جلوگیری کرد. بقیه مطالب برای تسهیل در بخاطر سپردن بصورت پرسش و پاسخ زیر مطرح می شود.

۱- تب کریمه کنگو چه نوع بیماری است؟

یک بیماری ویروسی منتقله از کنه بنام نایروویروس که از خانواده بونیاویریده است، اولین بار این بیماری در سال ۱۹۴۴ میلادی در کریمه روسیه کشف شد، لذا به این نام نامگذاری شده است مجدداً در سال ۱۹۶۹ در گنگو شناسایی شد و لذا نام این دو منطقه را به خود گرفته است.( کریمه گنگو )

۲- این بیماری در کجاها دیده می شود؟

در اروپای شرقی مخصوصاً در کشورهای مشترک المنافع ( کریمه، آستاراخان، ازبکستان، قزاقستان، تاجیکستان ) و در تمامی منطقه مدیترانه، در شمال غربی چین، آسیای مرکزی در اروپای جنوبی در آفریقا و خاورمیانه و در کشور هندوستان مشاهده می شود.

۳- چگونه بیماری تب کریمه کنگو منتشر می شود و انسان از چه طریقی آلوده می شود؟

کنه ایگزودید ( سخت ) مخصوصاً از جنس هیالوما که هم رزروار و همه انتقال دهنده ویروس است. تعدادی از حیوانات وحشی و اهلی مانند گاو، بز و گوسفند و خرگوش صحرایی در بدن خود ویروس را نگهداری و تکثیر می کنند انتقال به انسان از طریق تماس با خون حیوان آلوده و یا کنه می باشد و یا خوردن شیر غیر پاستوریزه دام.

همچنین این ویروس از افراد آلوده با خون آنها و ترشحات بدن به انسانهای دیگر سرایت می کند. انتقال بیمارستانی از طریق وسایل پزشکی استریل نشده و از سر سوزن و وسایل و لوازم طبی آلوده می باشد. به طور خلاصه انتقال به انسان عبارتست از کنه به انسان، حیوان به انسان و انسان به انسان.

۴- علائم بیماری تب کریمه کنگو چیست ؟ این بیماری در دو فاز ظاهر می شود.

الف- فاز اول شروع بیماری بطور ناگهانی با علائم و نشانه های سردرد شدید، تب بالا، درد پشت، درد مفاصل، درد شکم و استفراغ و اسهال غیر خونی و چشمان ملتهب و صورت برافروخته که در معاینه حلق نیز قرمز بوده، و همراه با تغییرات خلقی مانند منگی و بیقراری و علائم قلبی عروقی شامل برادیکاردی و افت فشار خون است.

ب- فاز دوم بیماری نیز که به طور ناگهانی شروع شده و در همان ۲ تا ۳ روز اول بیماری است شامل راش، پتشی، اکیموز، هماچوری، اپیستاکسی، ملنا، هماتمز و خونریزیهای وسیع زیر جلدی و مخاطی است. (این خونها خیلی آلوده کننده است). در انواع شدید اختلال خلقی و حسی و در مراحل پیشرفته بیماری مناطق اکیموتیک، خون دماغ شدید و خونریزی غیرقابل کنترل در محلهای تزریقی که از روز چهارم بیماری شروع و برای دو هفته ادامه می یابد به طور بارز دیده می شود.

۵- روش تشخیص این بیماری چگونه است؟ روش تشخیص ELISA و RT-PCR و یافتن ویروس و آنتی بادی در بیمار از نوع IgG و Igm با روش ELISA و یا IFA است.

۶- میزان مرگ و میر بیماری چقدر است ؟ ۳۰% – ۱۵ و گاهی نیز تا ۵۰ درصد گزارش شده است.

۷- درمان بیماری چگونه است؟ حمایت همودینا میکی و درمان به موقع عفونت های دیگر باکتریال اضافه شده و درمان دارویی با ریباویرین که تا حدی بر این ویروس مؤثر است.

۸- چه کسانی برای بیماری پرخطر هستند؟ کسانی که با دام یا حیوانات اهلی یا وحشی سروکار دارند و یاکارکنان بیمارستانی که با بیماران ارتباط دارند ( خون و ترشحات بدن بیمار ).

۹- بیماری چگونه پیشگیری می شود؟ افرادی که با حیوانات سروکار دارند و کارگران دامداریها و کشاورزان باید در محل کار خود بر روی پوست خود از مواد دافع حشترات استفاده کننده و یا کاملاً خود را بپوشانند از موارد دافع دارای DEET که علیه کنه شدیدأ اثر می کند استفاده کنند. پوشیدن دستکش و وسایل محافظتی دیگر الزامی است از تماس با خون و مایعات دیگر بدن حیوانات خانگی و انسان دارای علامت باید اجتناب کرد برای کارکنان حوزه سلامت استفاده از وسایل جلوگیری از آلوده شدن الزامی است تا از طریق تماسهای شغلی آلوده نشوند و عدم استفاده از لبنیات غیر پاستوریزه.

۱۰- آیا علیه بیماری واکسنی وجود دارد؟ یک نوع واکسن بدست آمده از مغز موش علیه CCHF تهیه شده ولی هنوز در دست بررسی است و تا حال عملی نشده است.

۱۱- چگونه می توان وسایل و محیط های آلوده را ضدعفونی کرد؟

این ویروس بوسیله هیپوکلریت ۱% و گلوتارآلدهید ۲% و با حرارت ۵۶ درجه سانتیگراد از بین می رود.

آنچه مسلم است در کنترل این بیماری باید دستورالعمل های کنترل عفونت بیمارستانی را جدی بگیریم هم برای سلامت بیماران و هم خودمان.

تب کریمه کنگو (Crimean-Congo hemorrhagic fever) یک بیماری خونریزی دهنده تب دار حاد است که عمدتاً به وسلیه کنه منتقل می شود  بطوریکه ویروس با حمله به عروق های کوچک بدن موجب کاهش استحکام و تخریب مویرگها و با شوک شدید و حاد به سرعت موجب مرگ می شود.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ،  عوامل ایجاد کننده این بیماری شامل ویروس منتقله ازطریق بندپایان و ویروس مرتبط با جوندگان می باشد انتقال ویروس می تواند بطورمستقیم از هوا و یا تماس با مواد دفعی یا  ترشحات بدن جوندگان آلوده صورت پذیرد. حداقل ۱۸ نوع  ویروس درانسان ایجاد تب خونریزی دهنده می کنند که همه آنها از حیوان به انسان منتقل می شود.

تب خونریزی دهنده کنگو کریمه از حیوان به انسان و از حیوان به حیوان سرایت می کند.

●  راه انتقال تب خونریزی دهنده کریمه کنگو :

ویروس  در طبیعت بوسیله کنه های سخت ازگونه HYALOMMA و ندرتاً توسط  سایر گونه ها منتقل می شود و ویروس می تواند ازطریق تخم کنه به نسل های بعد نیز منتقل شود.

این کنه دو میزبانه است و می تواند همراه پرندگان به مناطق دوردست انتقال یابد. کنه ها با خونخواری ازمهره داران کوچک، آلوده می شوند ومی توانند آلودگی را در تمام طول مراحل تکامل آلوده باقی بمانند و کنه نابالغ می توانند عفونت را به مهرداران بزرگ مثل دام ها منتقل کنند.

عفونت درانسان پس ازگزش کنه آلوده و یا له کردن آن روی پوست یا تماس با پوست، لاشه حیوانات و بافت بیمار مبتلا ایجاد می شود و بدلیل انتشار ویروس ازطریق خون و بافت بیماران، افراد درتماس با آنان به خصوص کارکنان بهداشتی درمانی شدیداً درخطر ابتلا به بیماری هستند.

●  توصیه های پزشکی برای پیشگیری  از بیماری تب خونریزی دهنده کریمه کنگو :

۱- استفاده از گان، دستکش، عینک محافظ چشم و…
۲- رعایت اصول صحیح ایزولیزاسیون بیمار
۳-  اجتناب از تماس با ترشحات و خون آلوده
۴- ضدعفونی محل اقامت بیمار
۵-  دفع بهداشتی ضایعات و لاشه های حیوانات آلوده
۶-  ضدعفونی وسایل بیمار در دمای ۶۰ درجه سانتیگراد به مدت یکساعت و یا استفاده از اتیلن اکسید
۷- کنترل و جداسازی دام های مشکوک
۸- آموزش کارکنان شاغل در صنایع دام در زمینه محافظت از خود و ضدعفونی و سم پاشی البسه
۹-  دوره های ادواری سم پاشی ( از بهار تا پائیز )
۱۰-  پیگیری موارد تماس با منبع عفونت : تمام موارد تماس در فضای بسته سه هفته پس از شروع علائم بیماری باید شناسایی شوند و حداقل دوهفته مراقبت شوند.تب بالای ۳۸ نیاز به بستری دارد.
۱۱-  کارکنان بیمارستانی در تماس با بیمار درصورت بروز حوادث نفوذی (needle stick) به مدت پنج روز ریباورین ۲۰۰ میلی گرم هر ۱۲ ساعت دریافت کنند.
۱۲-  در صورت تماس تصادفی ترشحات بیمار با ملتحمه مراقبت کننده چشم ها با آب یا محلول شستشوی چشم شسته شود.

●  توصیه های دامپزشکی برای پیشگیری از بیماری تب خونریزی دهنده کریمه کنگو :

بیماری ریشه در برخورد نامناسب با دام زنده دارد

۱٫ پرهیز جدی از نگهداری دام به خصوص گوسفند و بز در منازل به دلیل آلودگی با ویروس و کنه های ناقل آن

۲٫ اجتناب از کشتار دام در منازل ، معابر و مکان های عمومی

۳٫ اقدام به سم پاشی مرتب دام ها و جایگاه نگهداری آن ها در تمامی سال به خصوص در فصل گرم .

۴٫ درصورت سفر به مناطق روستایی از تماس بی مورد با جایگاه و خود دام ها اجتناب باید کرد. در صورت انجام این کار باید رعایت پوشش کامل را نمود .

۵٫ نگهداری گوشت تازه گرم ، حداقل به مدت  ۱۲ ساعت در دمای ۴ درجه برای طی شدن جمود نعشی و تولید اسید لاکتیک  واز بین رفتن ویروس در صورت وجود . برای الایش های خوراکی مثل جگر و قلوه ها و… این زمان باید دو برابر شود .

۶٫ پوشیدن لباس کار کامل و یکسره و استفاده از کلاه ، ماسک ، دستکش ، چکمه ، عینک محافظ برای کارگران  کشتارگاه برای جلوگیری از گزش کنه ها و ورود آن ها به داخل لباس و همچنین برای جلوگیری از برخورد با ترشحات دام آلوده ، ضروری می باشد.

۷٫ کار با دام زنده و لاشه های کشتاری در حالیکه زخم باز در روی دست و یا صورت و پا وجود دارد ، احتمال ابتلا را افزایش می دهد

۸٫ پرهیز از عادات پرخطر مثل؛ عدم استفاده از دستکش به دلیل کند شدن کار، عدم شستشو وضدعفونی وسایل کشتار دام ، تماس غیر ضرور با دام ها ، خوردن و آشامیدن و کشیدن سیگار در محل نگهداری دام ها و یا محل کشتار دام ، بازی  با کنه ها و له کردن آن ها بادست ، خوردن جگر خام  وگوشت دام تازه کشتار شده  از جمله مواردی هستند که مخاطره ابتلا به این بیماری را افزایش می دهند

۹٫ بیماری که سابقه برخورد با دام را داشته و دارای علائم تب و خونریزی به اشکال مختلف ، باشد ، باید مشکوک تلقی گردد. در این شرایط باید :

۱ . بیمار را هرچه سریعتر به مراکز درمانی واجد صلاحیت رساند در حالیکه مراقب تماس با ترشحات احتمالی بیمار بود.

۲ .شبکه دامپزشکی شهرستان را سریعا مطلع نمود .

۳٫ جایگاه دام مشکوک را قرنطینه و گوشت و احشاء خوراکی حاصل از دام مشکوک را ضبط کرد .

۴٫ جایگاه دام بلافاصله باید تحت نظر کارشناسان  دامپزشکی سم پاشی گردیده و شستشو ضد عفونی گردد

۵٫ با کارشناسان دامپزشکی در گرد آوری اطلاعات مربوط به بیماری در محل همکاری لازم را نمود

●  تعریف مورد مشکوک

شروع ناگهانی بیماری با تب به همراه درد عضلانی و سپس تظاهرات خونریزی دهنده و یکی از یافته های اپیدمیولوژی (سابقه گزش کنه یا له شدن کنه با دست، تماس مستقیم با خون تازه یا سایر یافته های دام ها یا حیوانات بیمار، تماس مستقیم به خون، ترشحات مواد دفعی بیمار مشکوک یا محتمل بیماری، اقامت یا مسافرت در یک منطقه روستائی که احتمال تماس با دام ها یا کنه وجود داشته باشد.

●  تعریف مورد محتمل

مورد مشکوک به همراه ترمبوسیتوپنی (کاهش پلاکت کمتراز۱۵۰۰۰۰ درمیلی مترمکعب) که ممکن است با لکوپنی (کاهش گلبول های سفید کمتر از ۳۰۰۰ در میلی لیترمکعب) یا لکوسیتوز (افزایش گلبولهای سفید به بیش از۹۰۰۰ درمیلی لیتر مکعب) هم چنین اگر فاکتور خونی در روز اول بستری طبیعی باشد، بیمار به مدت ۳ روز تحت نظر بوده و چنانچه در این مدت ۵۰ درصد کاهش سلولهای خونی (پلاکت و گلبول سفید) ایجاد شود به عنوان مورد محتمل محسوب می شود. این بیماران علاوه برگزارش به مرکز بهداشت باید یک نمونه سرم تهیه و تحت درمان  ریباورین قرارگیرند

●  تعریف مورد قطعی

مورد محتمل به همراه تست مثبت آنتی بادی اختصاصی IGG و IGM یا جدا کردن ویروس یا آنتی ژنهای ویروسی می باشد. درصورتی که امکان زنده بودن بیمار تا نمونه گیری بعدی وجود نداشته باشد باید قبل از فوت بیمار، یک نمونه دیگر تهیه شود.

+ نوشته شده توسط محمد جباری در سه شنبه دوم خرداد 1391 و ساعت 18:36 |
فصل 8: حرکت


1- در مورد مورچه ها به سوالات زیر پاسخ دهید:

الف ) اسکلت آنها از چه نوعی است ؟

ب ) جنس اسکلت آنها چیست ؟

ج ) این ماده از چه اجزایی ساخته شده است؟

د ) وجود شش پا چه مزیتی برای مورچه دارد ؟

ه ) ساختار پای مورچه ها چگونه است؟

2- اهمیت حرکت در جانوران در چیست؟

3- آیا تمامی جانوران قدرت حرکت دارند ؟ با ذکر مثال توضیح دهید

4- حرکت کرم خاکی چگونه صورت می پذیرد؟

5- کدام دسته از جانوران چهار اندام حرکتی دارند ؟

6- مزیت وجود اسکلت درونی در جانوران چیست؟

7- در مورد ماهی به سوالات زیر پاسخ دهیدک

الف ) وظیفه باله دمی چیست؟

ب ) شکل دوکی بدن ماهی چه فایده ای دارد؟

ج ) تغییر سرعت توسط چه اندام هایی ( باله هایی ) در ماهی صورت می پذیرد؟

د ) تغییر مسیر توسط چه باله هایی انجام می پذیرد؟

ه ) وظیفه بادکنک شنا چیست؟

8- چند دسته از جانوران قدرت پرواز دارند؟

9- چه عاملی باعث انجام پرواز توسط پرندگان می گردد؟

10- نقش بالک در پرواز پرندگان را توضیح دهید.

11- انواع ماهیچه در انسان را ذکر نمایید

12- میون چیست؟

13- جنس زردپی چیست و چه وظیفه ای دارد؟

14- چه عاملی باعث نگهداری میون ها در کنار یکدیگر می شود؟

15- علت مخطط بودن ماهیچه اسکلتی چیست؟

16- هر میون شامل چه اجزایی می باشد؟

17- سارکولم چیست؟

18- به سوالات زیر پاسخ دهید:

الف ) سارکومر چیست؟

ب ) صفحه هنسن چیست و در کجا قرار دارد؟

ج ) خط تیره M در کجاست؟

19- شبکه سارکوپلاسمی پیست و چه وظیفه ای دارد؟

20- انقباض ایزوتونیک را با ذکر مثال توضیح دهید.

21- انقباض ایزومتریک چیست؟ تفاوت آن با ایزو تونیک در چیست؟

22- تونوس ماهیچه ای چیست و چه فایده ای دارد؟

23- چرا ماهیچه های گردن دچار خستگی نمی شوند؟

24- علت افتادن پلک و گردن در هنگام خواب چیست؟

25- وظایف استخوان ها را ذکر نمایید.

26- انواع استخوان از لحاظ شکل و اندازه را با ذکر مثال نام ببرید.

27- انواع استخوان را از لحاظ بافت ذکر نمایید

28- سیستم هاورس چیست؟

29- تفاوت بافت استخوانی اسفنجی و متراکم چیست؟

30- در مورد مفصل به سوالات زیر پاسخ دهید:

الف ) مفصل چیست؟

ب ) مایع مفصلی از کجا ترشح می شود ، وظیفه آن چیست؟

ج ) علت غضروفی بودن انتهای استخوان ها چیست؟

31- چرا بایستی از مفاصل محافظت نمود؟

32- انواع مفصل را با ذکر مثال بیان کنید.

33- مفصل گوی و کاسه چه فایده ای برای بدن دارد؟

34- چه عواملی باعث نگهداری استخوان ها در محل مفصل کنار هم می شود؟

35- اهمیت و فایده ورزش در چیست؟

36- انواع کلی حرکت را در گیاهان ذکر نمایید.

37- حرکت فعال و غیر فعال چه تفاوتی با یکدیگر دارند ؟ با ذکر مثال

38- انواع حرکات فعال گیاهی را ذکر نمایید

39- حرکت خودبه خودی چیست؟

40- حرکت القایی در گیاهان را تعریف نمایید

41- انواع حرکات القایی در گیاهان را ذکر نمایید.

42- تفاوت حرکت القایی و خودبه خودی در چیست؟

43- انواع حرکات گرایشی ( تروپیسم ) راغ ذکر نمایید

44- حرکت گرایشی چیست؟

45- حرکات تاکتیکی را با ذکر مثال بیان نمایید

46- تفاوت حرکات گرایشی و تاکتیکی در چیست؟

47- حرکات تنجشی چیست با ذکر مثال

48- انواع حرکات تنجشی را بیان نمایید

49- حرکت شب تنجی چیست ؟ با ذکر مثال

50- حرکت لرزه تنجی را با ذکر مثال توضیح دهید

51- بساوش تنجی چیست؟

52- نوع حرکت در هریک از موارد زیر را بیان نمایید:

الف ) گیاهان گوشتخوار            ب ) گیاه حساس             ج ) گیاهان تیره پروانه واران   

د ) باز شدن هاگدان                   ه ) حرکت آنتروزوئید ( سلول جنسی نر ) به سمت گامت ماده

 

به امید موفقیت شما در امتحانات پایانی - جباری

 

+ نوشته شده توسط محمد جباری در شنبه بیست و سوم اردیبهشت 1391 و ساعت 21:24 |

جهت استفاده دانش آموزان شرکت کننده در المپیاد زیست شناسی منابع زیر معرفی می گردد :

1- فیزیولوژی پزشکی گایتون       ترجمه فرخ شادان

2- آناتومی گیاهی  E.FUN

3- زیست شناسی گیاهی رست

4- زیست شناسی سلولی و مولکولی آلبرتس

5- الفبای اکولوژی جمعیت ( با شگاه دانش پژوهان جوان )

6- مقدمه ای بر اکولوژی رفتار   وهاب زاده

7- ژنتیک از دیدگاه حل مسئله   ساسان امینی

8- ژنتیک ولینتز

9- ژنتیک مولکول گیتی امتیازی

10- بیوشیمی استرایر

11- بیوشیمی لنینگر

12- فیزیولوژی گیاهی تایز و زایگر

13- بیولوژی سولومون

14- کتاب کمپل ( TEXT )

به امید موفقیت شما


+ نوشته شده توسط محمد جباری در سه شنبه دوازدهم اردیبهشت 1391 و ساعت 18:36 |

انتقال مواد در گیاهان:

1- وظایف ریشه در گیاهان را بیان کنید.

2- در مورد تار کشنده به سوالات زیر پاسخ دهید:

الف ) منشاء تار کشنده از کدام لایه می باشد؟

ب ) وجود تار کشنده چه فایده ای برای گیاه دارد؟

ج ) در چه مناطقی از ریشه یافت می شود؟

3- نوار کاسپاری چیست ؟ و در کجا تشکیل می شود؟

4- وجود نوار کاسپاری چه اهمیتی برای گیاه دارد؟

5- اگزودرم چیست؟ چه وظیفه ای دارد؟

6- نوار کاسپاری از چه سطوحی قابل تشخیص است؟

7- اهمیت آب برای گیاهان را بیان کنید. ( وظایف آب در گیاهان )

8- حرکت آب در گیاه توسط چه عاملی و چگونه است ؟

9- فرآیند انتقال آب از خاک به ریشه و انتقال آن در عرض ریشه را توضیح دهید.

10- دو مسیر عبور آب از عرض ریشه را بیان کنید.

11- علت ورورد آب از خاک به داخل تار کشنده چیست؟

12- مسیر پروتوپلاستی چیست؟

13- علت حرکت پیوسته آب در عرض ریشه چیست؟

14- مسیر غیر پروتوپلاستی را توضیح دهید.

15- مسیرغیر پروتوپلاستی تا کجا ادامه داشته ؟ چه عاملی باعث جلوگیری از آن می شود؟

16- تعرق چیست ؟

17- انواع تعرق را بیان کرده ، کدام یک اهمیت بیشتری دارد؟

18- کشش تعرقی چیست؟ چگونه باعث صعود آب در آوند چوبی می گردد؟

19- چرا احتمال گسستگی در ستون آب داخل آوند چوبی کم است ؟

20- نظریه همچسبی – کشش چیست؟

21- نیروی دگر چسبی چیست؟

22- نیروی هم چسبی – کشش را با آزمایش نشان دهید.

23- فشار ریشه ای چیست ؟ چگونه ایجاد می گردد؟

24- در مورد تعریق به سوالات زیر پاسخ دهید:

الف ) تعریق چیست؟

ب ) چه هنگام صورت می پذیرد؟

ج ) در چه شرایط محیطی تعریق در گیاهان مشاهده می شود؟

25- تفاوت تعریق و تعرق چیست؟

26- روزنه آبی چیست؟ و در کجا وجود دارد؟

27- در مورد روزنه به سوالات زیر پاسخ دهید:

الف ) در چه بخش های یافت می شود؟

ب ) هر روزنه شامل چه اجزایی است؟

ج ) علت باز و بسته شدن روزنه ها چیست؟

28- مکانیسم باز و بسته شدن روزنه ها را بیان نمایید.

29- گیاهان برای کاهش تعرق چه سازش هایی یافته اند؟ با ذکر مثال

30- دو نیروی فیزیکی که در باز و بسته شدن روزنه ها نقش دارند را بیان کنید و توضیح دهید.

31- اهمیت آرایش شعاعی رشته های سلولزی دیواره سلول نگهبان در چیست؟

32- چرا دیواره های خارجی سلول نگهبان از دیواره داخلی بیشتر منبسط می گردد؟

33- در مورد پدیده حبابدار شدگی به سوالات زیر پاسخ دهید:

الف ) حبابدار شدگی چیست؟

ب ) چه عواملی باعث ایجاد این پدیده می گردد؟

ج ) چه عاملی باعث کاهش این پدیده می گردد؟

34- بذر افشانی هوا چیست و چه هنگام صورت می پذیرد؟

35- محل منبه و محل مصرف را با ذکر مثال بیان کنید.

36- چرا حرکت مواد آلی در گیاه پیچیده تر از حرکت آب است؟

37- مراحل مدل جریان فشاری  یا جریان توده ای را توضیح دهید.

38- چرا در صحت کامل مدل جریان توده ای شک وجود دارد؟

39- انرژی مورد نیاز برای حرکت ترکیبات آلی آوند آبکشی توسط چه عاملی تامین می شود ؟

40- چگونه با استفاده از شته ها ترکیب شیره پرورده را مشخص نماییم.

 

فصل 7: تنظیم محیط داخلی و دفع مواد زاید

1- محیط داخلی چیست؟ شامل چه اجزایی است؟

2- چرا جانوران پر سلولی به محیط داخلی پایدار نیاز دارند؟

3- هومئوستازی چیست و شامل چه اعمالی می گردد؟

4- مواد زاید نیتروژندار حاصل چیست ؟

5- نوع ماده زاید نیتروژندار در جانوران به چه عاملی بستگی دارد ؟ با ذکر مثال

6- نوع ماده نیتروژن دار دفعی در هریک از جانوران زیر را بیان کنید.

الف ) ماهی          ب ) نوزاد قورباغه            ج ) خزندگان           د ) کوسه ها             ه ) حشرات

7- دفع آمونیاک ، اوره  و اسید اوریک در جانوران را از لحاظ میزان آب ، سمیت و میزان انرژی مصرفی مقایسه کنید

8- چند مورد از مواد دفعی توسط کلیه ها را نام ببرید.

9- نفرون چیست و از چه اجزایی ساخته شده است ؟

10 – در ساختار کلی کلیه چه بخش هایی مشاهده می شود؟

11- چرا بخش قشری در زیر میکروسکوپ دانه دار ولی بخش مرکزی مخطط به نظر می رسد؟

12- سرخرگ کیلوی در کلیه چگونه منشعب می شود؟

13- انواع شبکه مویرگی در کلیه را با ذکر محل بیان نمایید.

14- هریک از اجزاء زیر در کدام بخش کلیه قرار دارد:

الف ) کپسول بومن         ب ) لوله پیچ خورده نزدیک           ج ) لوله پیچ خورده دور            د ) لوله هنله

15- سه عاملی که در تشکیل ادرار نقش دارند را بیان کنید.

16- تراوش چیست ؟ تحت تاثیر چه عاملی می باشد؟

17- چه عاملی از نیروی تراوش می کاهد؟

18- باز جذب چیست و در کجا ها صورت می پذیرد؟

19- اهمیت باز جذب کلیه در چیست؟

20- باز جذب مواد در کلیه به چند صورت انجام می گردد؟ توضیح دهید

21- ترشح چیست؟

22- چگونگی تنظیم PH  بدن توسط کلیه ها را توضیح دهید.

23- مکانیسم تخلیه ادرار را بیان کنید.

24- چرا کنترل ادرار در کودکان کامل نمی باشد؟

25- انواع ماهیچه های مثانه که باعث کنترل تخلیه ادرار می شود را نام ببرید.

26 - مواد دفعی گیاهان شامل چه موادی می باشد و هریک چگونه دفع می گردد؟

27- روشهای دفع مواد در گیاهان را ذکر کنید.

+ نوشته شده توسط محمد جباری در سه شنبه دوازدهم اردیبهشت 1391 و ساعت 18:17 |

میوز

Meiosis : A type of cell division occurring in diploid or polyploidy tissue that results in a reduction in choromosome number usually by half.

در سلول هایی که گامت ها را تولید می کنند و در موجوداتی که تولید مثل جنسی دارند انجام می گیرد.

تعریف : فرآیندی که در ضمن آن تشکیل گامت ها انجام می گیرد و شامل یک تقسیم با کاهش کروموزومی است ، بصورتیکه هر سلول دختر یکی از هر جفت کروموزوم همسان را دریافت می کند از اینرو کاهش در تعداد کروموزومها در هر سلول به نصف بوجود می آید.

میوز پایانی ( گامتی ) : میوزی که درست قبل از تشکیل گامت ها انجاممی گیرد.

میوز بینابینی ( اسپوری ) : میوزی که اغلب اوقات قبل از تشکیل گامت ها اتفاق می افتد و می تواند با میتوز جهت تولید تعداد  زیادی از گامت ها دنبال گردد.

میوسیت : سلولی که میوز در آن انجام می شود.

گامت ها در گونادها طی فرآیندهای بنام اسپرم زایی Spermatogenesis  و تخمک زایی Oogenesis تولید می گردند. این نوع میوز در جانوران و تعدا کمی از گیاهان پست دیده می شود و میوز پایانی یا گامتی نامیده می شود.در بیشتر گیاهان میوز بینابینی ( اسپوری ) است و تعداد زیادی گامت بوجود می آید.میوز شامل دو تقسیم و فقط یک مضاعف شدن کروموزومی است . در تقسیم اول ، یک پروفاز طولانی ( لپتونما زیگونما پاکی نما دیاکینز ) وجود دارد. در پری لیپتونما کروموزومها کاملا نازک بوده و مشاهده آنها مشکل است و فقط کروموزومهای جنسی ممکن است بصورت اجسام هترو کروماتینی مشخص باشد.

لپتونما : مرحله ای از میوز که در آن کروموزومها قابل مشاهده می گردند > گرچه قبلا مضاعف شده و دارای دو کروماتید می گردندولی منفرد بنظر می رسندو در زیر میکروسکوپ نوری برجستگیهایی مانند دانه تسبیح را بنام کرومومر نشان می دهند.

زیگونما : مرحله ای از میوز که طی آن کروموزومهای همسان ردیف شده و با یکدیگر جفت می شوند ( تشکیل سیناپس )

سیناپس : حالت بسیار اختصاصی از ردیف و جفت شدن کروموزومهای همسان در ضمن زیگونما ، این جفت شدن بسیار اختصاصی بوده و شامل تشکیل یک ساختمان پروتئین دار مخصوص بنام کمپلکس سیناپتونمال می باشد.

پاکی نما : مرحله ای از میوز که طی آن کروماتیدهای متعلق به همولوگ های مختلف قطعاتی از مواد ژنتیکی را با یکدیگر مبادله می کنند. در پاکی نما فرآیند جفت شدن کامل شده و کروموزومها کوتاهتر و ضخیم تر می گردند ، اکنون هر کدام یک بی والانbivalent یا تتراد  tetradهستند . که از دو همولوگ ساخته شده اند ( چهار کروماتید ) دو کروماتید هر همولوگ کروماتیدهای خواهر نامیده می شوند. پدیده اختصاصی در پاکی نما تبادل قطعاتی است که عبارتست از نوترکیبی قطعات کروموزومی میان دو کروماتیدی که متعلق به همولو گهای مختلف می باشد.( نوترکیبی )

عمل کمپلکس سیناپتونمال ممکن است ثابت نگاهداشتن جفتها جهت تسهیل نوترکیبی باشد. این فرآیند در سطح مولکولی انجام می شود.

دیپلونما : مرحله ای از میوز که طی آن جفت های همسان شروع به جدا شدن می نمایند. اما در نقاطی که با هم تبادل یا کیاسما دارندبصورت ترکیب شده باقی می مانند. در این لحظه هر چهار کروماتید تتراد قابل رویت است و sc ناپدید می شود . دیپلونما آخرین و طولانی ترین مرحله می باشد.

دیاکینز : مرحله ای از میوز که در آن انقباض کروموزومها افزایش می یابد در انتهای این مرحله همولوگ ها تنها در کیاسما به هم متصلند . تعدا کیاسما ها توسط فرآیندی که در ابتدا ترمینالیزاسیون نامیده می شود کاهش می یابد.

در پرومتافاز یک تراکم کروموزومی به حداکثرخود می رسد . پوشش هسته ناپدید می شود و میکروتوبولهای دوکی به کینه توکورها ی کروموزومهای همسان اتصال می یابنددر نتیجه دو کروماتید خواهر مانند یک واحد کارکردی رفتار کرده و با یکدیگر بطرف یک قطب حرکت می کنند. در متافاز میوز یک ، همولوگ ها هنوز در کیاسما ها به یکدیگر متصل اند ، در حالیکه سانترومرها بطرف قطب های مخالف کشیده می شوند ( انافاز ) در ادامه تلوفاز یک ، اینتر فاز کوتاهی وجود داردکه در آن همانند سازی DNA وجود ندارد، در این لحظه تعداد کروموزومها هاپلوئید بوده ولی کروموزومها دارای دو کروماتید می باشد.

در تقسیم دو میوز ، جدایی کروماتید های خواهر و سانترومر هایشان انجام می گیرد. نکته بسیار مهم اینست که در تقسیم یک میوز ، سانترومرهای همسان از همجدا می شوند در حالیکه در تقسیم دومیوز سانترومرهای خواهر جدا می گردند.چنین فرض شده که اختلاف در توزیع کروموزومها در حین میتوز و میوز نتیجه اختلاف در جهت یابی کینه توکورها ست. در حقیقت در میتوز کینه توکورهای کروماتید ی خواهر پشت به پشت هم قرار گرفته اند در حالیکه در تقسیم میوز کینه توکورهای کروماتیدی خواهر پهلو به پهلو هم هستند.چندین واقعه بیوشیمیایی اختصاصی در سلول های میوزی اتفاق می افتد اینها شامل یک مرحله S پیش میوزی طولانی انجام مقدار کمی همانند سازی تاخیری DNA که بنظر می رسد برای سیناپس ونگه داری جفت ها ضروری می باشدو مقدار کمی سنتز  در پاکی نما که احتمالا در رابطه با فرآیند نوترکیبی است می باشند.

میوز در گیاهان :

هر میکروسپور سیت بوسیله میوز باعث بوجود آمدن چهار میکروسپور فعال می گردد، هر مگاسپوروسیت توسط میوز چهار مگاسپور بوجود می آورد که سه تای آنها تحلیل می روند . مگاسپوروسیت باقی مانده بصورت گامتوفیت ماده رشد کرده و باعث تشکیل سلول تخمک می گردد. میکروسپورها و مگاسپورها گامتهای نهایی گیاهان نیستند. قبل از بارورسازی آنها به ترتیب محتمل دوتقسیم میتوزی در بساک پرچم یا سه تقسیم در تخمدان برای تولید گامتوفیت های نر وماده می گردند.هر دانه گرده یا میکروسپور ( هاپلوئید ) حاصل دو هسته اسپرم است . یکی از آنها هسته تخمک را بارور ساخته است و یک تخم زیگوت دیپلوئید بوجود می اورد که نهایتا منجر به ایجاد جنین یک گیاه جدید خواهد شد. اسپرم دیگر با دو هسته ثانویه قطبی ترکیب شده یک هسته آنوسپرم تریپلوئیدی را تشکیل می دهد.و بوسیله تقسیمات میتوزی باعث بوجود آمدن آندوسپرم می شود که دارای مواد تغذیه ای برای جنین است. بنابراین تخم گیاه موزائیکی است از بافتهای که تشکیل شده از تخم دیپلوئید ، آندوسپرم تریپلوئید و پوشش های دیپلوئیدی که منشاء مادری دارند

+ نوشته شده توسط محمد جباری در سه شنبه بیست و نهم فروردین 1391 و ساعت 20:48 |

سوالات زیست شناسی و آزمایشگاه 2 سال سوم شهریور 90

 

1-درستی یا نادرستی هر یک از جملات زیر را مشخص نموده و در برگه پاسخ بنوسید . ( 1 )

الف) در بیماری MS ( مالتیپل اسکلروزیس ) برخی از گلبولهای سفید خونی ، باعث تخریب نورونهای محیطی می شوند .

ب) یکی از نورون های ریشه شکمی نخاع ، که باعث تحریک ماهیچه جلوی رآن می شود ، یک نورون  پس سیناپسی محسوب می شود .

ج) طبق اصول مندل ، می توان جفت شدن بازهای مکمل در حین همانند سازی را بررسی نمود .

د) در افراد مبتلا به هموفیلی ، هم ساختار گلبول های قرمز و هم نبود بعضی از پروتئین های خونی باعث بیماری می شود .

2- جاهای خالی رادر جملات زیر با عبارات صحیح پر کرده و در برگه پاسخ بنوسید . ( 1 )

الف ) بکرزایی نوعی تولید مثل .....................است .

ب ) در زیر پروتال سرخس ، سلول های گامت نر ، در اثر تقسیم ............درآنتریدی تولید می شوند .

ج) اگر انعطاف پذیری عدسی ، در فردی دچار اختلال شود ، فرد مورد نظر، به بیماری ................مبتلا است .

د) در انسان تخمک های آزاد شده از تخمدان ، ابتدا وارد ................... می شوند .

3- کدام یک از پروتئین های دفاع غیر اختصاصی ، سبب مقاومت کوتاه مدت در برابر عامل بیماری زا می شوند ؟ این پروتئین ها از کجا ترشح می شوند ؟(5/0 )

4- چه عاملی در ایمنی سلولی ، باعث شروع تکثیر سلول های ایمنی می شود ؟ ( 5/0 )

5- به سوالات زیر پاسخ دهید : ( 1 )

الف) آلرژن ، در دومین برخورد خود با دستگاه ایمنی ، به چه بخش هایی متصل می شود ؟

ب) کدام یک از راه های زیر باعث تخریب میکروپ ها می شود ؟

ترشح اسید معده                            دفع مدفوع

6- به طور کلی ، فعالیت های عصبی جانوران در چه جهاتی انجام می شود ؟ ( 5/0 )

7- به طور معمول ، به چه علت در هنگام پتانسیل استراحت ، داخل سلول در مقایسه با خارج سلول ، منفی تر است ؟ ( 5/0 )

8- هریک از اعمال زیر در کدام بخش دستگاه عصبی تنظیم می شوند ؟ ( 75/0 )

الف) برقراری حالت آرامش در بدن      ب) احساس رضایت      ج ) جلوگیری ازورودمیکروپ ها به مغز

9- در مورد اندام های حسی انسان به سوالات زیر پاسخ دهید : ( 75/0 )

الف) در پوست اگر محرک های مختلف ، آنچنان شدید باشند که احتمال آسیب به بافت را ایجاد کنند ، کدام گیرنده به همراه گیرنده ی مربوط به محرک اصلی ، تحریک می شود ؟

ب) پردازش پیام عصبی تولید شده در گیرنده های نوری استوانه ای در کدام بخش قشر مخ صورت می گیرد ؟

ج) سلول های ترشح کننده ی ماده موم مانند مجرای گوش ، از تغییر شکل کدام سلول ها ایجاد می شود ؟

10- در مورد اندام های حسی در جانوران ، به سئوالات زیر پاسخ دهید . ( 5/0 )

الف) عامل تحریک سلول های مژه دار موجود در کاپولا را بنوسید .

ب) ماهیچه هایی که در گوش میانی خفاش ها ، به هنگام شنیدن پژواک ، از کر شدن آنها جلوگیری می کنند به چه حالتی در می آیند ؟

11- هورمون ها ، پس از تولید در سلول های درون ریز ، چه مسیرهایی را طی می کنند تا سرانجام به سلول های هدف برسند ؟( 5/0 )

12- محل دقیق تولید هورمون کورتیزول و عمل هورمون ضد ادراری را بنوسید . ( 5/0 )

13- اثر انسولین بر سلول های ماهیچه ای را بنوسید . ( 5/0 )

14- گریفیت پس از آنکه دریافت کپسول باکتری ، عامل مرگ موش ها نیست ، چه آزمایشی را طراحی کرد ؟( 75/0 )

15- قطعه ای از مولکول DNA ، 2500نوکلئوتید دارد . اگر تعداد نوکلئوتیدهای گوانین دار ، 500 عدد باشد .

( طبق اصل چار گف )

الف) تعداد بازهای تیمین دار در این مولکول DNA را بنوسید .

ب) تعداد بازهای آلی دو حلقه ای در این قطعه DNA را بدست آورید

16- دو ویژگی اصلی DNA ی باکتری را بنوسید ( 5/0 )

17- در مورد چرخه سلولی ، به سئوالات زیر پاسخ دهید : ( 1 )

الف) مهمترین عامل فشردگی DNA ی یوکاریوتی را بنوسید .

ب) در کدام مرحله از تقسیم میتوز ، مجدداً پوشش هسته ، اطراف کروموزوم ها تشکیل می شود ؟

ج) در سلول های ماهیچه ای مخطط ، کدام مرحله از چرخه سلولی صورت می گیرد ؟

18- به سوالات زیر پاسخ دهید : ( 5/0 )

الف) در طی مراحل تخمک سازی ، در چه مرحله ای ، تخمک نابالغ تولید می شود ؟

ب) جدا نشدن کروموزوم های همتا یا با هم ماندن آنها در کدام مرحله از میوز انجام می شود ؟

19- فرزند اول مردی هموفیل با زنی که سالم است ، پسر هموفیل است . ( 5/0 )

الف) ژنوتیپ مادر را بنوسید .

ب) احتمال تولد دختر هموفیل در این خانواده چقدر است ؟

20- درآمیزش آزمون موش سیاهی ، ژنوتیپ موش سیاه را در حالت های زیر بنوسید . ( 5/0 )

الف) همه ی زاده های 1 F سیاه باشند .

ب) فقط نیمی از زاده های 1 F سفید باشند .

21- با توجه به دودمانه روبرو پاسخ دهید . ( 75/0 )

الف) توراث بیماری مورد نظر چگونه است ؟

ب) احتمال تولد فرزند سالم در این دودمانه چقدر است ؟

ج) احتمال آنکه فرد مشخص شده دختر سالم باشد را به دست آورید

22- هریک از موارد زیر را ، از نظر مجموعه ی کروموزومی ( هاپلوئید یا دیپلوئیدی ) مشخص کنید . ( 5/0 )

    الف) گیاه خزه                     ب) هاگینه

23- در درخت کاج ، اندوسپرم از چه سلول هایی و با چه نوع تقسیمی بوجود می آید ؟ ( 5/0 )

24- شکل روبرو یک گل را در نهاندانگان نشان می دهد . ( 75/0 )

الف) زنبورها ابتدا این گل را چگونه شناسایی می کنند ؟

ب) در کیسه رویانی ، پس از گرده افشانی این گل چه سلولی رویان را تولید می کند ؟

ج) بعد از گرده افشانی بر روی گل ، کدام بخش از دانه گرده باعث تولید لوله گرده می شود ؟

25- در گیاهانی نظیر نرگس زرد ، مواد غذایی مورد نیاز برای دوره ی بعدی رشد ، در چه بخش هایی ذخیره می شود ؟ ( 5/0 )

26- در مورد هورمون های گیاهی ، به سئوالات زیر پاسخ دهید : ( 5/0 )

الف) کدام هورمون گیاهی ، نقشی مخالف ژیبرلین در رابطه با جوانه زنی دانه دارد ؟

ب) کدام هورمون باعث نورگرایی ( فتوتروپیسم ) می شود ؟ 

27- در مورد رشد و نمونه گیاهان به سوالات زیر پاسخ دهید : ( 1 )

الف) سلول های جدید حاصل از مریستم رأسی ساقه ها ، بجز بافت های نخستین روپوستی ، به چه بافت های دیگری تمایز پیدا می کنند ؟

ب) قطر حلقه های سالیانه ، در چه زمانی بیشترین رشد را دارد ؟

ج) شستن بعضی از دانه ها قبل از رشد ، چه فایده ای دارد ؟

28- اسپرم ها ، پس بلوغ نهایی در اپیدیدیم ، برای خروج از بدن ، چه مسیری را طی می کنند؟ ( 5/0 )

29- شکل روبه رو یکی از روش های نگهداری جنین در جانوران است . ( 25/0 )

کدام یک از موجودات زیر دارای ، این روش نگهداری است ؟

سوسمار                   اپاسوم                             انسان

30- نتیجه ی نهایی خود تنظیمی منفی هورمون ها ، در تخمدان را بنوسید ( 5/0 )

31- در مورد نمو جنین انسان ، به سوالات زیر پاسخ دهید : ( 5/0 )

الف ) هنگامی که توده سلولی به رحم می رسد ، چه نامیده می شود ؟

ب) مهمترین وقایع نمو ، در کدام بخش از زندگی جنین رخ می دهد ؟

+ نوشته شده توسط محمد جباری در چهارشنبه سوم اسفند 1390 و ساعت 17:12 |

فصل 6 : گردش مواد

1- دستگاه گردش خون برای غلبه بر نیروی گرانش چه سازگاریهای ایجاد کرده است؟

2- علت ایجاد واریس ( تجمع خون در رگ های پا ) چیست؟

3- ضرورت وجود دستگاه گردش مواد به چه خاطر است؟

4- وظایف دستگاه گردش مواد در انسان را بیان کنید.

5- چه جانورانی دستگاه گردش خون ندارند ؟ و چرا

6- ساختار دستگاه گردش مواد در عروس دریایی را توضیح دهید.

7- چه جانورانی به دستگاه گردش مواد و خون نیازمندند؟ علت آنرا توضیح دهید.

8- دستگاه گردش خون باز چیست ؟ در چه جانورانی وحود دارد ؟ ( ذکر دو مثال )

9- دس- دستگاه گردش خون بسته چیست ؟ در چه جانورانی وحود دارد ؟ ( ذکر دو مثال )

10- تفاوت دستگاه گردش خون باز و بسته چیست؟

11- هریک از جانوران زیر چه نوع گردش خونی دارند ؟

الف ) خرچنگ دراز        ب ) ملخ           ج ) کرم خاکی              د ) عنکبوت بیوه سیاه         ه ) ماهی قزل آلا

12- ساختار دستگاه گردش خون ملخ را توضیح دهید.

13- دستگاه گردش خون ملخ و کرم خاکی چه تفاوتهایی با یکدیگر دارند؟

14- در ماهیهای استخوانی چند کمان آبشش و مویرگ آبششی وجود دارد؟

15- دستگاه گردش خون ماهی چگونه است؟

16- دستگاه گردش خون ساده چیست؟ در چه جانورانی یافت می شود؟

17- دستگاه گردش خون مضاعف چیست ؟ و در چه جانورانی یافت می شود ؟

18- تفاوت دستگاه گردش خون باز و بسته را ذکر نمایید.

19- دستگاه گردش خون مضاعف شامل چه مسیرهایی است؟

20- مسیر گردش خون کوچک ( ششی ) از کجا آغاز و به کجا ختم می شود؟

21- مسیر گردش خون بزرگ ( عمومی ) از کجا آغاز و به کجا ختم می شود ؟

22- چرا ضخامت بطن چپ از بطن راست بیشتر است؟

23- لایه های تشکیل دهنده دیواره قلب را نام برده وجنس و وظیفه هریک را بیان کنید.

24- آبشامه چیست ؟ از کجا منشاء می گیرد؟

25- بافت گرهی چه وظیفه ای دارد؟

26- چرا انقباضات دهلیزها باعث انقباض همزمان بطن ها نمی شود؟

27- انتشار تحریک از دهلیزها به بطن ها از چه طریقی انجام می شود؟

28- نقش اعصاب قلب در انقباضات قلب چیست؟

29- سیستول و دیاستول را تعریف کنید

30- چرا به بافت گرهی بافت هادی نیز گفته می شود؟

31- بافت گرهی شامل چه اجزایی می باشد ؟ وظیفه و محل هریک را بیان کنید

32- تفاوت گره پیشاهنگ و دهلیزی – بطنی چیست ؟ ( دو مورد )

33- چرا به گره سینوسی – دهلیزی، گره پیشاهنگ گفته می شود؟

34- سرعت انتشار تحریک در کدام نواحی بیشتر و در کدام نواحی کمتر است؟

35- دریچه های دستگاه گردش خون را ذکر کرده و محل هریک را بیان نمایید.

36- وظیفه دریچه های سینی چیست؟ محل آنها کجاست؟

37- انواع صداهای قلب را ذکر کرده ، هریک مربوط به چیست؟

38- علت صداهای غیر طبیعی قلب چیست؟

39- هر دوره کار قلب شامل چه بخشهایی می باشد؟ هریک چه مدت طول می کشد؟

40- حجم ضربه ای و برون ده قلب  را تعریف کنید؟

41- اگر قلب فردی در دقیقه 72 بار بزند حجم ضربه ای آنرا محاسبه کنید.

42- کاردیو گرافی و کاردیوگرام را تعریف کنید.

43- الکترو کاردیوگرافی و الکترو کاردیوگرام چیست؟

44- نوار قلب را چگونه و از چه قسمت هایی از بدن می توان گرفت؟

45- یک منحنی الکترو کاردیوگرام شامل چند موج بوده هریک مربوط به چیست؟

46- علت هریک از تغییرات زیر در الکتروکاردیو گرام را بیان کنید.

الف ) افزایش ارتفاع QRS          ب ) کاهش QRS       ج ) فاصله بیش از حد طبیعی بین P و  Q

47- الکتروکاردیوگرام و ارتباط آن با انقباض بطن ها را به صورت یک شکل نشان دهید.

48- ساهرگ چیست؟ و چه ویژگی هایی دارد؟

49- سرخرگ چیست؟ و چه ویژگی هایی دارد؟

50- سرخرگ چگونه پیوستگی خون در رگها را تامین می کند؟

51- چه عواملی در سرعت خون در رگها موثرند ؟ نام ببرید.

52-مقاوت در مقابل جریان خون به چه عواملی بستگی دارد؟

53- توزیع خون در بافت ها چگونه انجام می شود؟

54- مهمترین نقش در مقدار خون ورودی به بافتها برعهده چیست؟ و چگونه این کار را انجام می دهد ؟

55- چه عواملی باعث افزایش قطر رگها می شود؟

56- گردش خون و تبادل مواد در مویرگ ها تحت تاثیر چه نیروهایی می باشد؟

57- فشار تراوشی چیست ؟ این نیرو حاصل چیست؟

58- تفاوت فشار اسمزی در ابتدای و انتهای مویرگ نسبت به فشار تراوشی چگونه است؟

59- عوامل ایجاد کننده خیز یا ادم را بیان کنید.

60- تفاوت مویرگ های خونی و مغزی چیست؟

61- چه عاملی باعث بازگشت پلاسما به خون می شود؟

62- چه ویژگی هایی در مویرگ وجود دارد، که آنرا برای کاری که انجام می دهد مناسب ساخته است؟

63- بشترین میزان خون در کدام بخش دستگاه گردش خون است؟

64- عواملی که در بازگشت خون از سیاهرگ ها به قلب موثرند را نام ببرید.

65- خون چیست؟ و چه وظایفی بر عهده دارد؟

66- چگونگی تشکیل مایع میان بافتی را ذکر نمایید. در چه جانورانی وجود دارد؟

67- همولنف چیست؟ چگونه ایجاد می شود؟ در چه جانورانی است؟

68- هماتوکریت چیست؟

69- ساختار گلبول قرمز چگونه است؟ و چه اهمیتی برای جاندار دارد؟

70- تولید و زایش گلبول های قرمز در دوره جنینی در کجاها صورت می گیرد؟

71- پس از تولد تولید گلبول قرمز در چه بخشهایی از بدن انجام می شود؟

72- در یک فرد بالغ چه بخشهایی تولید گلبول قرمز را برعهده دارند؟

73- اریتروپویتین چیست ؟ از کجا ترشح می شود ؟ چه نقشی بر عهده دارد؟

74- چرا افرادی که در ارتفاعات زندگی می کنند گلبول قرمز بیشتری دارند؟

75- عوامل موثر در تولید گلبول های قرمز را ذکر کنید.

76- فاکتور داخلی معده چیست؟ جنس آن از چیست؟

77- چرا آسیب دیواره معده باعث کم خونی می شود؟

78- هر مولکول هموگلوبین شامل چه بخشهایی می باشد؟

79- چرا گلبول های قرمز معمولا بعد از 120 روز می میرند؟

80- برای مواد حاصل از تجزیه هموگلوبین چه اتفاقی می افتد؟

81- آنمی و پلی سیتمی چیست؟

82- گلبول های سفید به چند دسته تقسیم می شوند؟ اواع هریک را ذکر کنید.

83- ماکروفاژ چیست ؟ چگونه ایجاد می شود؟

84- محل تولید هر یک از انواع گلبول سفید را ذکر نمایید.

85- ویژگی هایی نوتروفیل چیست؟

86- فاگوسیتوز چیست؟

87- ائوزینوفیل و بازوفیا هریک چه وظیفه ای دارند؟

88-  عمل دیاپدز را تعریف کنید.

89- ایمنی چیست؟ به چند صورت ظاهر میشود؟

90- انواع راههای ایمنی را توضیح دهید.

91- ویروس ها و باکتری ها چگونه باعث تولید پادتن می شوند؟

92- پادتن چیست ؟ جنس ان از چیست؟

93- خودایمنی چیست؟ چگونه ایجاد می شود با ذکر مثال

94- آلرژی را تعریف کنید.

95- علت مثبت یا منفی بودن خون چیست؟

96- اگر خون فردی با گروه خونی مثبت را به فردی با گروه خونی منفی تزریق کنیم چه اتفاقی می افتد، چرا؟

97- اگر خون مادر مثبت و جنین منفی باشد چه اتفاقی می افتد؟

98- فرآیند انعقاد خون را با رسم شکل نشان دهید

99- عواملی که در انعقاد خون نقش دارند را ذکر کرده ، وظیفه هریک را بیان نمایید.

100- لنف چیست؟ و چگونه تشکیل می شود؟

101- گره لنفی چیست ، چه وظیفه ای دارد؟

102- گره های لنفی در کدام نواحی بدن بیشتر است؟

+ نوشته شده توسط محمد جباری در جمعه بیست و هشتم بهمن 1390 و ساعت 11:24 |

فصل 5: تبادل گازها

1- چه عواملی باعث افزایش کارایی دستگاه تنفسی پرندگان گردیده است ؟ ( 4 مورد )

2- میوگلوبین چیست ؟ وچه وظیفه ای برعهده دارد؟

3- دستگاه تنفسی پرندگان با سایر مهره داران چه تفاوتی دارد؟

4- چرا هوای دم وبازدم در پرندگان اختلاط کمتری پیدا می کند؟

5- تنفس پوستی چیست؟ در چه جاندارانی صورت می پذیرد؟ ( ذکر دو مورد کافیست )

6- شرایط لازم برای برای تنفس پوستی را ذکر نمایید ( 4 مورد )

7- چرا آبشش برای تنفس جانداران خشکی زی مناسب نمی باشد؟

8- تنفس در ماهیها چگونه صورت می پذیرد ؟ توضیح دهید.

9- سیستم نایی چیست؟ در چه جانورانی یافت می شود ؟ توضیح دهید

10- دستگاه تنفسی انسان شامل چه قسمت هایی می باشد ؟ نام ببرید

11- پرده جنب چیست؟ چه وظیفه ای را برعهده دارد؟

12- پرده دیافراگم در چه جانورانی وجود دارد؟ وظیفه آن چیست؟

13- ماهیچه های دم و بازدم را ذکر نمایید.

14- سورفاکتانت چیست؟ از کجا ترشح می شود ؟ وظیفه آنرا ذکر کنید.

15- چرا نوزادان نارس به زحمت تنفس می کنند؟

16- اگر بر اثر ضربه چاقو جدار قفسه سینه شکافته شود چه اتفاقی می افتد؟

17- اصطلاحات زیر را تعریف کنید؟

الف ) هوای جاری          ب ) هوای مرده         ج ) هوای ذخیره دمی        د ) هوای ذخیره بازدمی           ه ) ظرفیت حیاتی 

و ) ظرفیت شش ها          ز ) هوای باقی مانده     ح ) حجم تنفسی

18- اگر فردی در دقیقه 12 بار نفس بکشد حجم تنفسی او را محاسبه نمایید.

19- راههای انتقال اکسیژن در خون را ذکر نمایید

20- هر مولکول هموگلوبین با چند مولکول اکسیژن متصل می شود ؟ عامل این اتصال چیست؟

21- چرا گاز مونواکسید کربن کشنده است؟

22- راههای انتقال دی اکسید کربن در خون را ذکر کرده وتوضیح دهید؟

23- بیشترین میزان دی اکسید کربن در خون به چه روشی منتقل می شود ؟ این ترکیب چگونه ایجاد می شود ؟

24- آنزیم ایدراز کربنیک چیست؟ وچه نقشی دارد؟

25- چه عاملی باعث انتشار اکسیژن به مایع بین سلولی می گردد؟

26- تنفس واقعی چیست؟

27- فشار اکسیژن در مایع سلولی به چه عاملی بستگی دارد؟

28- چرا اختلاف اندک فشار دی اکسید کربن برای انتشار آن کافی می باشد؟

29- مجاری تنفسی چه وظایفیبز عهده دارند؟

30- وجود حلقه های غضروفی دیواره نای و نایژه چه اهمیتی دارد؟

31- آسم چیست ؟ علت آنرا ذکر نمایید.

32- ترشحات مخاطی مجاری تنفسی از کجا منشاء گرفته و چه وظیفه ای دارد؟

33- سرفه و عطسه چیست ؟ چه تفاوتی با یکدیگر دارد؟

34- مکانیسم عمل سرفه و عطسه را ذکر نمایید.

35- تکلم چیست ؟ چگونه وبه کمک چه عواملی صورت می پذیرد؟

36- چند نفر در مسابقه ای شرکت نموده اند که در به کسی بادکنک را به بیشترین حد ممکن باد نمایید جایزه می دهند ؟ در این مسابقه چه چیزی سنجیده می شود؟

37- نوع تنفس در هریک از جانوران زیر را ذکر نمایید:

الف ) ملخ            ب ) پلاناریا           ج ) مارمولک             د ) نوزاد قورباغه

سوالات این فصل در حد حفظ و درک مطلب ارائه شده است

+ نوشته شده توسط محمد جباری در پنجشنبه بیست و هفتم بهمن 1390 و ساعت 18:38 |

سوالات در تاریخ 90/11/14 به روز رسانی شده است

سوالات هماهنگ زیست شناسی پیش دانشگاهی

فصل اول : پروتئین سازی

1- از ژن تا پروتئین

1- درستی یا نادرستی هریک از عبارت های زیر را با نوشتن کلمه های درست و غلط مشخص کنید. ( 75/0 )                                                                                                 دی 85        

الف ) در بیماران مبتلا به آلکاپتونوریا آنزیم تجزیه کننده ی هموجنتیسیک اسید وجود ندارد

ب ) هاگ های کپک نوروسپورا کراسا که پرتو ندیده باشند قادر به رشد در محیط کشت فاقد بیوتین هستند

ج ) RNA پیک آمینواسیدها را به ریبوزوم منتقل می کند

د ) در یک مولکول RNA ناقل می تواند بیش از یک توالی CCA وجود داشته باشد.  دی 88

2- جای خالی در هریک از عبارت های زیر را با کلمات مناسب کامل نمایید( 75/0 )   دی 85

الف ) رونویسی به کمک آنزیم.................انجام می شود

ب ) به اولین نوکلئوتیدی از DNA که رونویسی می شود...........................می گویند

ج ) به مناطقی از DNA که رونوشت آن ها در mRNA   بالغ باقی می ماند .................می گویند

3- با توجه به اینکه AUG کدون متیونین برای آغاز پروتئین سازی است در نخستین مرحله از ترجمه چه اعمالی اتفاق می افتد؟ ( 75/0 )

4- الف )دو دلیل بنویسید که نشان دهد مولکول RNA میانجی بین DNA و پروتئین سازی است.  ( 25/1 )                                                                                                    دی 88

ب ) در مرحله پایان ترجمه چه وقایعی روی می دهد ؟ توضیح دهید.

5- شکل زیر ساختار پرمانند حاصل از رونویسی یک ژن یوکاریوتی را نشان می دهد:  ( 75/0 )  دی 88

الف ) کدام شماره جهت حرکت RNAپلیمراز را روی ژن نشان می دهد؟ با یک دلیل بنویسید.

ب ) خط افقی میانی که با علامت سوال مشخص شده چه مولکولی است؟

6- با توجه به مسير متابوليکی ستنزآرژينين در آزمايش بيدل و تيتوم به سوالات زير پاسخ دهيد

                                                                                               اسفند 88

الف) محصول آنزيم شماره ی (2) کدام ماده است ؟

ب) نتيجه نهايی آزمايش بيدل و تيتوم را بنويسيد .

7- با توجه به شکل( 5-1 ) ، سوالات زير را پاسخ دهيد :                    اسفند 88

الف)ساختار سه بعدی اين مولکول در سلول چگونه است ؟

ب)وظيفه ی حلقه های (1) و (2) را بنويسيد .

ج)جايگاه اتصال آمينواسيد ، دارای چه توالی نوکلئوتيدی است ؟

 ی آغازگر باشد، توالی آنتی کدون آن چيست ؟ TRNAد)اگر اين

8-درستی یا نادرستی عبارات زیر را بدون ذکر دلیل مشخص کنید( 1 )        دی ماه 89

الف)چون تعداد رمزهای سه حرفی بیشتر از تعداد لازم برای 20 نوع آمینو اسید است، یک آمینو اسید ممکن است بیش از یک رمز داشته باشد.

ب)کدون هر آمینو اسید در جانداران مختلف متفاوت ولی در هر گروه های نزدیک جانداران یکسان است.

ج)سه نوکوئید یک کدون تعیین می کند که tRNA چه آمینو اسیدی را باید حمل کند.

د)کم خونی ناشی از گلبول قرمز داسی شکل، یک جهش نقطه ای از نوع جانشینی است.

8-رویکرد جدید بیدل و تیوم در آزمایش هایی که بر روی صفات کپک نوروسپو را انجام دادند، چه بود؟ توضیح دهید.( 5/0     

                                                                                       دی ماه 89                                                                                                      

9- در رابطه با مولکول RNA به پرسش های زیر جواب دهید: ( 75/0 )                                                   دی ماه 89

الف) بر چه اساسی دانشمندان به این نتیجه رسیدند که مولکول RNA، ارتباط بین DNA و ریبوزم ها را برقرار می کند؟

ب)در سلول های یوکارتی، مولکول tRNA در اثر فعالیت پلی مزاری کدام آنزیم ساخته می شود؟

10- وقایع مرحله آغار را شرح دهید. ( 1 )                                 دی ماه 89

11- در مسیر تولید (سنتز) آرژیتین در کپک نوروسپوراکراسا ، از چه موادی به عنوان پیش ماده استفاده می شود ؟ دو مورد را ذکر کنید( 5/0 )                                     شهریور 90

12- درستی یا نادرستی هریک از عبارتهای زیر را بدون ذکر دلیل بنوسید .  ( 1 )   شهریور 90

الف) در بیماران مبتلا به آلکاپتونوریا، آنزیم سازنده ی هموجنتیسیک اسید وجود ندارد .

ب) در محل اتصال آمینواسید به مولکول tRNA توالی CAC وجود دارد .

ج) پس از اتصال بخش بزرگ و کوچک ریبوزوم به یکدیگر ، tRNA  آغازگر با کدون آغاز رابطه ی مکملی برقرار می کند .

د) مناطقی از DNA که رونوشت آنها در RNA بالغ باقی می ماند ، اگزون نامیده می شود .

13- دو مورد از تفاوتهای فرایند همانند سازی و رونویسی را بنوسید . (1 )   شهریور 90

14- مرحله ی ادامه ی ترجمه چگونه شروع می شود ؟ ( 5/0 )                 شهریور 90

15- کدام یافته ها منجر به تبدیل نظریه ی یک ژن – یک آنزیم ، به نظریه یک ژن – یک زنجیره ی پلی پپتید شد ؟( 1 )                                                                              شهریور 90

16- در جدول زیر ، بین هر یک از عبارات ستون الف با کلمات ستون ب رابطه ای وجود دارد ، پاسخ صحیح را از ستون ب انتخاب کرده و در برگه ی پاسخ بنوسید .  ( 1 )                                                                                                  شهریور 90

 

الف

ب

a) در این بیماران آنزیم تجزیه کننده ی هموهموجنتیسیک اسید وجود ندارد .

 

(آلکاپتونوریا)

(دیستروفی عضلانی دوشن )

b) در این فرآیند ، یکی از دو رشته ی    DNAبه عنوان الگو مورد استفاده قرار میگیرد

(رونویسی )

( همانند سازی )

 

c) این نوع از جهش ، باعث  اشتباه خوانده شدن حروف سه نوکلئوتیدی میشود.

 

( جهش جانشینی )

( جهش تغییر چهارچوب)

d) دریوکاریوت ها ، مناطقی در DNA وجود دارد که رونوشت آنها در Mrna بالغ نیز باقی می ماند .

( اگزون )

( اینترون )

 

 

17- به سئوالات زیر پاسخ کوتاه بدهید . ( 5/0 )                                 شهریور 90

الف ) در سلول یوکاریوتی رونویسی  از ژن های rRNA  بر عهده ی کدام نوع آنزیم RNA پلی مراز است ؟

ب) برای برقراری پیوند فسفودی استر میان دو DNA مهندسان ژنتیک از کدام آنزیم استفاده می کنند ؟

18- وقایع مرحله ی پایان ترجمه را توضیح دهید .( 75/0 )                           شهریور 90

2- تنظیم بیان ژن

1- شکل زیر اپران لک را در ا . کلای نشان می دهد قسمت های شماره گذاری شده را در برگه امتحانی نامگذاری کنید. ( 75/0 )  دی 85

2- به پرسش های زیر پاسخ دهید: ( 75/0 )                                         دی 88

الف ) نقش ژن تنظیم کننده چیست؟

ب ) عوامل رونویسی که به افزاینده متصل می شوندچه نام دارند؟

ج ) درچه صورت جهش جانشینی ممکن است اثری بر بیان ژن نداشته باشد؟

3- به سوالات زير پاسخ دهيد :                                                         اسفند 88

الف)جهش نقطه ای چيست ؟ تعريف کنيد .

ب)دو نوع عمده ی جهش نقطه ای را نام ببريد .

4- در رابطه با ساختار و نحوه تنظيم بيان ژن در يوکاريوت ها ، به سوالات زير پاسخ دهيد  اسفند 88

الف)شماره های (1) و (2) را نام گذاری کنيد .

ب) چگونه توالی افزاينده ، اثر خود را بر ژن اعمال می کند ؟ شرح دهيد .

5- مشخص کنید کدام یک از ساختار یا ساختارهای زیر فقط در یوکاریوت ها وجود دارند؟( 5/0 )                                                                                                         دی ماه 89

الف)راه انداز                                ب) عوامل رونویسی                                 ج)RNA پلی مراز

د)افزاینده                                    ه)اپراتور

6- به پرسش های زیر در مورد تنظیم بیان ژن ها پاسخ دهید . ( 1 )      شهریور 90

الف) بخش تنظیم کننده ی ایران لک شامل چه بخش هایی است ؟ نام ببرید .

ب)  توالی افزاینده در کدام نوع سلول ها وجود دارد و نقش آن چیست ؟

7- به پرسش های زیر در مورد تنظیم بیان ژن ها پاسخ دهید . ( 75/0 )  شهریور 90

الف) چگونه در نبود لاکتوز ، اپران لک خاموش می شود ؟

ب) چرا در سلول ها ی یوکاریوتی ، فرصت بیشتری برای تنظیم بیان ژن وجود دارد؟ یک دلیل بنوسید .

 

فصل دوم : تکنولوژی زیستی

1- مهندسی ژنتیک

1- در شکل زیر( صفحه 34) مراحل تولید DNA نوترکیب نشان داده شده است نام آنزیمهای 1و 2 را در برگه امتحانی بنویسید ( 5/0 )

2- در مهندسی ژنتیک از پلازمیدی استفاده می شود که ژن مقاومت نسبت به آنتی بیوتیک را دارد در روش غربال کردن چگونه باکتری های دارای DNA نوترکیب را از باکتری های فاقد آن جدا می کنند؟ ( 75/0 )

3-در مورد مراحل مهندسیژنتیک به پرسش های زیر پاسخ دهید: ( 1 )                دی 88

الف ) چرا به پلازمیدها کروموزوم های کمکی نیز گفته می شود؟

ب ) مخلوط DNAی پلازمیدی و ژن خارجی را الکتروفورز می کنیم نواری که به قطب مثبت نزدیک تر است حاوی کدام مولکول هاست ؟ چرا ؟

4- سوالات زير را پاسخ دهيد :                                           اسفند 88

  چيست ؟DNA الف)منظور از بريدن

   ب) برای غربال کردن باکتر يها در مهندسی ژنتيک ، چه ماده ای را به محيط کشت باکتری اضافه می کنند ؟

 را بنويسيد ؟DNAج)ويژگی های دو انتهای چسبنده قطعات

5- چگونگی استفاده از باکتريوفاژها را در مهندسی ژنتيک بنويسيد .      اسفند 88

6- در رابطه با مهندسی ژنتیک به پرسش های زیر پاسخ دهید: ( 25/1 )  دی ماه 89

الف)مهم ترین اهداف آن چیست

ب)از وکتور در مهندسی ژنتیک چه استفاده ای می شود

د)چرا برای بریدن پلازمید مورد استفاده DNA نو ترکیب، از همان آنزیمی استفاده می شود که ژن خارجی با آن بریده شده است.

7- کدام یک از توالی یا تولی های زیر می تواند جایگاه تشخیص برای یک آنزیم محدود کننده باشد؟چرا؟( 75/0 )                                                                      دی ماه 89

8- به پرسش های زیر در مورد مهندسی ژنتیک پاسخ دهید . ( 1 )       شهریور 90

الف) نقش وکتور در مهندسی ژنتیک چیست ؟

ب) هدف از انجام مرحله ی غربال کردن چیست ؟

ج) در چه صورتی می گوییم یک ژن کلون شده است ؟

9- شکل مقابل مربوط به نتیجه ی الکتروفورز مخلوط DNA پلازمیدوژن خارجی است ، کدام نوار احتمالاً مربوط به ژن خارجی است

، چرا ؟( 75/0 )                                                                                شهریور 90

10- به پرسش های زیر در مورد مهندسی ژنتیک پاسخ دهید . ( 75/1 )     شهریور 90

الف) یکی از مهمترین اهداف مهندسی ژنتیک را بنوسید .

ب) منظور از کلون شدن ژن چیست ؟

ج) سه مورد از ویژگیهای پلازمیدها را بنوسید

 

2- مهندسی ژنتیک در پزشکی

1- روش مهندسی ژنتیک در ساختن واکسن هرپس تناسلی را بنویسید.( 75/0 )

2- ژن درمانی را تعریف کنید ( 5/0 )

3- درستی یا نادرستی هریک از عبارت های زیر را با نوشتن کلمه های درست و غلط مشخص کنید( 25/0 )                                                                                             دی 88

ب ) ژنوم سلول یوکاریوتی عبارت است از کل محتوای DNA هسته ای

4- به پرسش های زیر در مورد مهندسی ژنتیک پاسخ دهید.( 1 )               دی 88

الف ) محققان پلازمید Ti را چگونه مورد استفاده قرار می دهند؟

ب ) اهداف پروژه ژنوم انسانی (HGP ) را بنویسید.

5- -پاسخ دهيد :                                                           اسفند 88

الف) واکسن چيست ؟

ب)ساختن واکسن به روش مهندسی ژنتيک چه مزيتی نسبت به روشهای گذشته دارد ؟

6- اولين موجود تک سلولی پروکاريوتی و اولين موجود پرسلولی که ژنوم آنها توالی يابی شده است را به ترتيب نام ببريد . (نام کامل ذکر شود )                                       اسفند 88

7- واکسن هایی که در گذشته با استفاده از میکروب کشته یا ضعیف شده تهیه می شود چه خطراتی داشتند؟ توضیح دهید.( 5/0 )  دی ماه 89

8- در مورد کاربردهای مهندسی ژنتیک به پرسش های زیر پاسخ دهید: ( 1 )  دی ماه 89

الف)اهداف اصلی پروژه ژنوم انسانی چیست؟

ب)از موارد استفاده مهندسی ژنتیک در کشاورزی دو مثال بنویسید.

9- مراحل انجام ژن درمانی را توضیح دهید ( 75/0 )                             شهریور 90

10- شکل زیر در رابطه با ساختن واکسن به روش مهندسی ژنتیک می باشد به پرسش های زیر پاسخ دهید . ( 5/1 )                                                                      شهریور 90

 

الف) شماره (1) را نام گذاری کنید .

ب) کدام یک از ویروس هایی که در شکل می بینید برای ایجاد ایمنی برعلیه عامل بیماریزا به افرادتزریق می شود؟

ج) واکسنهایی که به روش مهندسی ژنتیک ساخته می شوند چه مزیتی نسبت به واکسن هایی که در گذشته به روش غیر مهندسی ژنتیک تهیه می شدند دارند ؟

 

3- مهندسی ژنتیک در کشاورزی و دامداری

1-  جای خالی در هریک از عبارت های زیر را با کلمات مناسب کامل نمایید( 25/0 )  دی 88

الف ) به جانورانی که در سلول های آن ها  DNAی بیگانه وجود دارد جانوران ................. گفته می شود

2- چرا برای توليد پروتئين های انسان از جانوران تراژنی استفاده می شود ؟   اسفند 88

3- مراحل آماده سازی پلازمید ti را برای وارد کردن ژن به سلول های گیاهی توضیح دهید . ( 5/0 )                                                                                                      شهریور 90

4- در آزمایش ویلموت برای تشکیل اولین سلول های جنین گوسفند دالی چه مراحلی انجام شد؟( 1 )                                                                                                      شهریور 90

فصل سوم : پیدایش و گسترش زندگی

1- سرآغاز زندگی

1- بر طبق الگوی حباب در اولین مرحله ی پیدایش حیات چه پدیده ای رخ داده است؟ ( 5/0 ) دی85

2- فرض کنید ساختارهای سلول مانند اولیه برای انسجام ساختاری و تکثیر خود به ماده X نیاز داشته اند چگونه می توان مسیر متابولیسمی تکامل یافته زیر را در سلول های حاصل توضیح داد؟ ( 1  دی 85

 

      آنزیم 1           آنزیم 2                                                                                                         

Z               Y                    X

3- جای خالی در هریک از عبارت های زیر را با کلمات مناسب کامل نمایید( 25/0)    دی 88

ب ) پژوهشگران اعتقاد دارند که احتمالا اولین قدم به سمت سازماندهی سلول تشکیل ..................بوده است

4- چرا امروزه حتی با وجود گازهای آزمایش میلر در جو مواد آلی پایه ای حیات تشکیل نمی شوند؟ ( 75/0 )                                                                                                    دی 88

5- کدام يافته ها باعث ارزيابی مجدد الگوی سوپ بنيادين شد ؟ شرح دهيد      .اسفند 88

6- به سوالات پاسخ دهيد :                                                                                                       اسفند 88

الف) چرا کواسروات ها در آب به شکل کروی در می آيند ؟

ب)چگونه کواسروات ها می توانند تقسيم شوند ؟

7- براساس نظریه سوپ بنیادین، مولکولهای آلی مختلف درون اقیانوسها، با استفاده از کدام انرژی های موجود در محیط پدید آمده اند؟(سه مورد ذکر شود) ( 75/0 )           دی ماه 89

8- جای خالی را با عبارات مناسب پر کنید.( 25/0 )                             دی ماه 89

الف)مجموعه ای از مولکول های لیپیدی که به علت آبگریز بودن، در آب به شکل کروی در می آیند را.....................می نامند.

9- نظریه دانشمندان را در مورد نحوه ی پیدایش سازوکار وراثت، پس از آن که برخی میکروسفرها دارای RNA شده اند، توضیح دهید( 1 )

10- در نخستین مراحل تشکیل حیات ، مولکول های انی پیچیده چگونه تشکیل شدند ؟ ( 1  )                                                                                                    شهریور 90

11- با گذشت زمان و کمیاب شدن مواد انی ویژه ای مانند X ، میکروسفرهای اولیه ی حیات چگونه توانستند نیاز خود به این ماده را برطرف کنند ؟ توضیح دهید ( 1 )      شهریور 90

  12- درباره ی پیدایش و گسترش زندگی به پرس های زیر پاسخ دهید : ( 5/1 )شهریور 90

الف) براساس الگوی حباب ، مزیت محبوس شدن گازهای متان و آمونیاک برای تشکیل آمینواسیدها درون حباب را بنوسید ؟

ب) به عقیده ی بسیاری از زیست شناسان حیات اولین بار در کجا پدید آمده است ؟

ج) کواسروات ها  چگونه می توانند تقسیم شوند ؟

د) براساس تحقیقات سچ والتمن احتمالاً اولین مولکول خود همانندساز کدام است ؟                                                                                                                                                 

2- تکوین جانداران پیچیده تر

1- چگونگی تشکیل میتوکندری در سلول های یوکاریوتی را بر طبق نظریه درون همزیستی بنویسید. ( 5/0 )                                                                                           دی 85

2- بر اساس نظریه ی درون همزیستی منشاء میتوکندری ها و کلروپلاست های سلول های یوکاریوتی کدام پروکاریوت ها بوده اند؟ ( هریک را به طور جداگانه مشخص کنید ) ( 5/0 )   دی 88

3- انقراض گروهی را تعریف کنید. ( 5/0 )                                             دی 88

4- جای خالی را در هريک از عبارات زير ، با کلمات مناسب کامل کنيد :(5/0 )   اسفند 88

الف)منشأ گروههای جانوری انواعی از ...........هستند که کلونی تشکيل می دادند .

ب ) يوکاريوت هايی که علاوه بر ميتوکندری ، کلروپلاست نيز دريافت کردند ، خاستگاه ................و سلول های گياهی شدند

ج ) احتمالاً ......................نخستین سلول فتو سنتز کننده بوده اند.     دی ماه 89

د )به رابطه ای که در آن هر دو طرف از زندگی با هم سود می برند...................گفته می شود.

5- هریک از عبارتهای زیر را با کلمات مناسب کامل کنید . ( 1 )             شهریور 90

الف) مطابق نظریه ی درون همزیستی ، میتو کندری ها خویشاوندان باکتری های ...........................هستند .

ب) کلروپلاست ها و میتوکندری ها به روش ..........................تولید مثل می کنند .

ج) دانشمندان منشاء گروه های جانوری را انواعی از .............................می دانند که کلونی تشکیل می دادند .

د) نخستین گروه مهره داران که در اقیانوسها پدید آمدند ................................بودند .

6-  در هریک از عبارتهای زیر جای خالی را با کلمات مناسب پر کنید : ( 1 )    شهریور 90

الف) اندازه و ساختار ریبوزوم های میتوکندریایی و باکتریایی مشابه است و این دو با سایر ریبوزوم های ..................متفاوت اند .

ب) نقطه ی عطف در پیدایش پرسلولی ها تکامل سیستم های .......................بین سلولهای مختلف یک توده سلولی (کلونی) است .

ج) سلول های اولیه ی یوکاریوتی که فقط دارای ....................... شدند احتمالا منشاء سلول های جانوری امروزی شدند .

د) در ضمن پنجمین انقراض گروهی هنگامی که مزیت های خزندگان برای زیستن در محیط های خشک اهمیت خود را از دست دادند پرندگان و ...................به صورت غالب در آمدند

3- گسترش حیات به خشکی ها

1- مهمترین تغییراتی که در دوزیستان صورت گرفت و منجر به پیدایش خزندگان شد را بنویسید. ( 5/0 )                                                                                                 دی 85

2- درستی یا نادرستی هریک از عبارت های زیر را مشخص کنید(25/0 )   دی 88

ج ) از فرایندهای زمین شناختی که تحول گونه ها را تحت تاثیر قرار داده  جابجایی قاره ها بود.

3- جای خالی را در هريک از عبارات زير ، با کلمات مناسب کامل کنيد :(5/0 )   اسفند 88

الف ) اولين جانوران دارای توانايی پرواز ..................بودند

ب )اولين مهره داران ، ماهی های کوچک و ......بودند .

7- دو تغيير ساختاری پيکر دوزيستان که موجب سازگاری آنها به زيستن در خشکی شده را بنويسيد .( 5/0 )                                                                                      اسفند88

8- درباره تکوین جانداران خشکی به پرسش های زیر پاسخ دهید: ( 75/0 )  دی ماه 89

الف)تشکیل آرواره چه مزیتی برای ماهی ها داشت؟

ب)چه ویژگی هایی در دوزیستان اولیه سبب می شد که بتوانند بسیار بزرگ تر از حشرات باشند؟

9- به چه علت جثه ی مهره داران می تواند بسیار بزرگتر از حشرات باشد ؟  ( 5/0 ) شهریور 90

10- به پرسش های زیر درباره ی گسترش حیات به خشکی پاسخ دهید . ( 5/0 )    شهریور 90

الف) کدام گروه از بند پایان فراوان ترین و متنوع ترین گروه جانوران در تاریخ زمین بوده اند ؟

ب) رابطه زیستی بین جلبک های خشکی با قارچ ها در گلسنگ از چه نوعی است ؟

 برای دریافت دنباله سوالات روی ادامه مطلب کلیک نمایید


ادامه مطلب
+ نوشته شده توسط محمد جباری در جمعه چهاردهم بهمن 1390 و ساعت 11:58 |

نیمسال دوم

فصل6- پویایی جمعیت ها و جوامع زیستی

1- ویژگی های جمعیت ها

1- یک جمعیت 800 تایی بوفالو دارای آهنگ افزایش ذاتی (r ) برابر  02/0- است . اگر در این جمعیت سالانه 100 تولد رخ دهد تعداد مرگ در این جمعیت طی یک سال چقدراست؟(1)      اردیبهشت 83

2- آهنگ رشد ذاتی جمعیت را چگونه محاسبه می کنند ( 0/5)                                                                        اردیبهشت 86

3- پراکنش جمعیت را تعریف کنید ( 5/0 )                                       اردیبهشت 87

4- سه ویژگی اصلی جمعیت ها را نام ببرید . ( 75/0 )                            تیر 87

5- چرا در جمعیت های کوچک همانندی ژنی افرادافزایش پیدا می کند؟ تو ضیح دهید ( 1 )

                                                                                              اردیبهشت 89

6- به پرسش های زیر در مورد جمعیت پاسخ دهید . ( 1 )                     شهریور 90

الف) با کاهش تراکم جمعیت ، توان تولید مثلی جمعیت چه تغییری می کند ؟

ب) هریک از الگوهای پراکنش جمعیت ، نشان دهنده ی چیست ؟

ج) در الگوی رشد لجستیک افزایش رقابت و نزدیک شدن اندازه ی جمعیت به گنجایش محیط چه تاثیری برآهنگ رشد جمعیت دارد ؟

7- تعیین آنگ رشد ذاتی جمعیت چه کاربردی دارد ؟ ( 5/0 )                            شهریور 90

2- الگوهای رشد جمعیت ها

1- در مورد جمعیت ها به پرسش های زیر پاسخ دهید: (1 )                   اردیبهشت 86

الف ) در طبیعت به طور معمول چه عواملی سبب جلوگیری از رشد نمایی جمعیت ها می شوند ؟ دو مورد نام ببرید.

ب ) مهم ترین جنبه در مقایسه ی جمعیت های تعادلی و فرصت طلب چیست ؟

2- با توجه به نمودار(شکل 4-6 کتاب ) مقابل بدون ذکر دلیل به پرسش های زیر پاسخ دهید:اردیبهشت 87

الف ) نمودار چه نوع الگوی رشدی را نشان می دهد؟

ب ) بر اساس این الگو کدام حالت به سود جمعیت است ؟ کاهش تراکم یا افزایش تراکم ؟

ج ) بر اساس نمودار در کدام نقطه میزان رقابت بین افراد جمعیت در بیشترین اندازه خود است؟

3- در مورد الگوهای رشد به پرسش های زیر پاسخ دهید : ( 75/0 )               اردیبهشت 89

الف ) ایراد اصلیالگوی نمایی رشد جمعیت چیست و الگوی لجستیک چگونه آن را برطرف کرده است ؟

ب ) اصلی ترین عامل محدود کننده جمعیت بسیاریاز گونه ها از دیدگاه الگوی رشد لجستیک چیست ؟

4- به چه علت در آغاز فصل تولید مثل در گونه های فرصت طلب ، رقابت چندانی بین افراد وجود ندارد ؟ ( 5/0 )                                                                                             شهریور 90

5- در مورد الگوهای رشد نمایی و لجستیک به پرسش های زیر پاسخ دهید : ( 1 ) شهریور 90

الف) کدام یک از الگوهای رشد پیچیده تر به حساب می آیند ؟

ب) در کدام الگوی رشد ، افراد با حداکثر توان خود به تولید مثل ادامه می دهند ؟

ج ) نمودار کدام الگوی رشد ، به شکل « ل» است ؟ 

 

3- روابط میان جانداران در یک جامعه زیستی

1- جای خالی در هریک از عبارت های زیر را با کلمات مناسب کامل نمایید( 25/0 )   اردیبهشت 83

همه ی گیاهان مواد دفاعی تولید می کنند که نخستین  راه دفاعی اغلب گیاهان بوده و .......................نام دارد                                               

2- نوع رابطه همزیستی را بین موجودات زیر تعیین کنید:                     اردیبهشت 83

الف ) دلقک ماهی و شقایق دریایی                         ب ) سیانو باکتری و قارچ در گلسنگ

3- رابطه همسفرگی را بدون ذکر مثال تعریف کنید ( 75/0 )                 اردیبهشت 86

4- همیاری چیست ؟ ( 5/0 )                                                         اردیبهشت 87

5- جمعیت های فرصت طلب و تعادلی را از نظر تعداد زاده ها و میزان رقابت درون جمعیت با هم مقایسه کنید( 5/0 )                                                                          تیر 87

6- درستی یا نادرستی هریک از عبارت های زیر را با نوشتن کلمه های درست و غلط مشخص کنید( 5/0 )                                                                                               تیر 87

الف ) رابطه ی همزیستی ممکن است به نفع هر دو طرف یا به نفع یکی از آن ها باشد

ب ) در طبیعت اغلب گونه ها وضعیتی بینابین جمعیت های فرصت طلب و تعادلی دارند.

7- تکامل همراه را تعریف کنید ( 5/0 )   .                                اردیبهشت 89

8- در رابطه ی هم زیستی بین مورچه های نگهبان و شته ها ، هریک چه سودی می برند ؟ ( 5/0 )                                                                                         شهریور 90

 

4- رقابت به جوامع زیستی شکل می دهد

1- کنام بنیادی را تعریف کنید( 5/0 )                                     اردیبهشت 83-87-89

2- انتخاب جنسی چیست ( 5/0 )                                              اردیبهشت 86

3- حذف رقابتی چیست ؟ ( 5/0 )                                                    تیر 87

4- در آزمایش تیلمن روی اثر تنوع گونه های گیاهی بر جذب نیتروژن خاک چه نتیجه ای به دست آمد ؟ شرح دهید.( 5/0 )                                                                        تیر 87

5- تکامل همراه چیست ( 5/0 )                                                اردیبهشت 89

6- در آزمایش گوس نتیجه رقابت بین گونه های مختلف پارامسی به چه عامل یا عواملی بستگی دارد                                                                                    اردیبهشت 89

7- - اصطلاحات زیر را تعریف کنید . ( 5/1 )                                    شهریور90                                                                                             

الف) کنام                                ب) حذف رقابتی                        ج) تکامل همراه 

8- در چه صورتی گفته می شود دو گونه در حال رقابت با هم هستد ؟  ( 5/0 )                                                                                           شهریور 90

9- با ذکر مثال توضیح دهید چرا پایداری یا ناپیداری محیط را باید با توجه به گونه ی مورد بررسی سنجید ؟  ( 5/0 )                                                                     شهریور 90

10- سه مورد از نتایج تأثیر افزایش تنوع گونه های گیاهی که در آزمایش های دیوید تیلمن و همکارانش به دست آمد را بنوسید .  ( 1 )                                                   شهریور 90

11- منحنی مقابل نمودار تعداد دو گونه ی پازامسی را در محیط کشت به تنهایی و یا به صورت توام نشان می دهد . درباره آن به پرسش های زیر پاسخ دهید . ( 75/0 )                                                                                           شهریور 90

الف) کدام گونه در حالت توأم ، بهتر رشد می کند ؟

ب) تفاوت منحنی های رشد را در محیط های کشت

 که هر دو گونه ی پارامسی را داشته با ذکر دلیل شرح دهید .

 

فصل 7- رفتار شناسی

رفتار و انواع آن

1- الف ) رفتار حل مسئله را در جانوران تعریف کنید ( 75/0 )                                                                      اردیبهشت 83

ب ) به چه محرکی محرک نشانه گفته می شود؟

2- در آزمایش دیلگر پس ازآمیزش دو گونه ی مختلف مرغ عشق پرندگان دورگه ی حاصل چه رفتاری را در آشیانه سازی نشان می دادندو مواد آشیانه سازی را چگونه حمل می کردند؟( 75/0 )                                                                                       اردیبهشت 83

3- ساده ترین  نوع یادگیری چیست ؟ آن را شرح دهید. ( 75/0 )     اردیبهشت86

4- از میان رفتارهای زیر کدام یک غریزی و کدام یک یادگیری است ؟ ( 1 ) اردیبهشت 87

الف ) رفتار آشیانه سازی درمرغ عشق                                          ب ) عادی شدن

ج ) شرطی شدن فعال                                                              د ) الگوی عمل ثابت

5- در آزمایش دیلگررفتار آشیانه سازی دو رگه های مرغ عشق چگونه بود؟ توضیح دهید. ( 75/0 )                                                                                                   تیر 87

6- از رفتارهای یادگیری چهار مورد را نام ببرید ( 1 )                                 تیر 87

7- درستی عبارت زیر را مشخص کنید. ( 5/0 )                                      تیر 87

الف )در آزمایشی که بر روی آواز گنجشک ها انجام گرفت معلوم گردید که هر گونه از گنجشک ها تنها می تواند آواز گونه های نزدیک به خود را بخواند.

ب ) در رفتار نقش پذیری جوجه غازها یاد می گیرند که انجام یک عمل خاص منجر به پاداش یا تنبیه خواهد شد.                                                                                اردیبهشت 89

8- رفتار را تعریف کنید ( 5/0 )                                                               تیر 87

9- در مورد الگوی عمل ثابت به پرسش های زیر پاسخ دهید: ( 75/0 )      اردیبهشت 89

الف ) چرا این رفتار را غریزی می دانند؟

ب ) در غاز ماده محرک نشانه در رفتار برگرداندن تخم به درون لانه چیست؟

10- در رفتار شرطی شدن کلاسیک به چه علت محرک شرطی به این نام خوانده می شود؟ ( 5/0 )                                                                                           اردیبهشت 89

11- محرک نشانه چیست و سبب بروز چه نوع رفتاری می شود ؟ ( 5/0 ) شهریور 90

12- در آزمایش پاولف ، محرک غیر شرطی  و پاسخ غیر شرطی را مشخص کنید ( 5/0 )  شهریور 90

13- درباره رفتارهای وراثتی به پرسش های زیر پاسخ دهید .

الف) به چه علت رفتار جوجه ی کوکو در بیرون انداختن تخم های پرنده ی میزبان را نوعی رفتار وراثتی می دانند؟

ب) محرک نشانه چیست و چه ماهیتی دارد ؟ ( 1 )                           شهریور 90

14- یادگیری از نوع شرطی شدن کلاسیک چگونه انجام می شود ؟ بدون ذکر مثال توضیح دهید ( 5/0 )                                                                                               شهریور 90

15- یادگیری از نوع شرطی شدن کلاسیک چگونه انجام می شود ؟ بدون ذکر مثال توضیح دهید ( 75/0 )                                                                                                شهریور 90

2- تکامل رفتار

1- توضیح دهید که هریک از رفتارهای زیر به چه دلایلی انجام می شوند( 1 )     اردیبهشت 87

الف ) در عنکبوت بیوه ی سیاه عنکبوت نر پس از جفت گیری وارد دهان عنکبوت ماده شده و به تغذیه ی آن می رسد

ب ) جوجه اردکها و غازها در دو سه روز اول بعد از بیرون آمدن از تخم به دنبال اولین شیئ متحرکیکه ببینند به راه می افتند

2- درستی عبارت زیر را مشخص کنید. ( 25/0 )                                تیر 87

رفتار مشارکتی در جانورانی که آن را نشان می دهند بیشتر به سود گونه است تا به سود خود فرد

3- درستی یا نادرستی هریک از عبارت های زیر را بدون ذکر دلیل مشخص کنید . ( 25/1 )  شهریور 90

الف) رفتار غریزی در افراد مختلف یک گونه ، به شکلهای متفاوتی بروز می کند .

ب) پاسخ به محرک ، بخش غریزی رفتار نقش پذیری محسوب می شود .

ج) آشیانه سازی در مرغ های عشق صورت هلویی و فیشر نوعی رفتار یادگیری است .

د) هنگامی که هیچیک از منابع غذایی در محیط فراوان نباشد ، جانوران همه چیز خوار موفق ترند .

و) رفتار زنبورهای کارگر در نیش زدن مهاجمین را نمی توان براساس فرضیه ی « انتخاب فرد » تفسیر کرد

3- رفتارهای جانوری

1- در رابطه با رفتارهای جانوری به پرسش های زیر پاسخ دهید: ( 1 )      اردیبهشت 86

الف ) دو ویژگی مشترک علایم ارتباطی در جانوران کدامند؟ نام ببرید.

ب ) پرهزینه بودن صفات چشمگیر در نرها چگونه جبران می شود؟

1- جای خالی را با کلمات مناسب پر کنید                                              تیر 87

به تمایل جانوران برای به دست آوردن بیشترین انرژی به ازای کمترین زمان رفتار .....................می گویند.

2- غذایابی بهینه را تعریف کنید . ( 5/0 )

4- ارتباط جانوران با همدیگر

1- به چه دلیل در پستانداران نرها سیستم چند همسری دارند؟ ( 5/0 )      اردیبهشت 83

2- نوع راهبرد تولید مثلی معمول از نظر تکیا چند همسری بودن نر را در هر گروه زیر تعیین کنید: ( 5/0 )                                                                                                    اردیبهشت 87

الف ) پستانداران                            ب ) پرندگان

3- درستی عبارت زیر را مشخص کنید. ( 25/0 )                                          تیر 87

در تولید مثل و نگهداری فرزندان والد نر به دلیل داشتن خصوصیات چشمگیر انرژی بیشتری صرف می کند

4- فرومون چیست ؟ ( 5/0 )                                                             اردیبهشت 89

5- وجود صفات چشمگیر در نرها چه مزایایی برای آنها دارد؟ ( دو مورد ذکر شود )  ( 5/0  اردیبهشت 89

6- هریک از عبارت های ستون (( الف )) با یکی از کلمات ستون (( ب)) در ارتباط است ، این ارتباط ها را پیدا کرده و در برگه پاسخ خود بنوسید .

( 75/0 )                                                                                                                                                     شهریور 90

                                       الف

            ب

A) جانوران تمایل دارند که بیشترین انرژی را به ازای کمترین زمان به دست آورند .

B) نوعی مواد شیمیایی در جانوران ترشح می شود که بررفتار سایر افراد گونه تاثیر می گذارد .

C) فرایندی در رفتار انتخاب جفت که بر اثر آن یک صفت به خاطر افزایش شانس تولید مثل ، انتخاب می شود .

 

فرومون شرطی شدن فعال غذا یای بهینه انتخاب جنسی

 

7- به پرسش های زیر پاسخ دهید : ( 5/0 )                                      شهریور 90

الف ) کرم شب تاب ماده چگونه نرهای هم گونه ی خود را شناسایی می کنند ؟

ب) نخستی ها بیشتر از طریق چه علایمی با هم دیگر ارتباط برقرار می کند ؟

8- درباره رفتارهای جانوران به پرسش های زیر پاسخ دهید . ( 1 )        شهریور 90

الف ) به چه علت علاوه بر میزان انرژی ، محل منبع غذایی نیز برای جانوران اهمیت دارد ؟

ب) علائم مختلف مورد استفاده برای ایجاد ارتباط بین جانوران باید چه ویژگیهایی داشته باشند ؟

فصل 8- شارش انرژی در جانداران

1- انرژی و جانداران

1- جای خالی را با کلمات مناسب پر کنید( 25/0 )                     اردیبهشت 87

به جاندارانی که از انرژی نور خورشید یا انرژی موجود در مواد معدنی برای ساخت ترکیبات آلی استفاده می کنند ...............گفته می شود

2- چرا دنباله فسفاتی در مولکول ATP ناپایدار است ؟ ( 1)                    تیر 87

3- به چه جاندارانی هترو تروف گفته می شود؟ توضیح دهید( 5/0 )   اردیبهشت 89

4- انرژی در کدام بخش مولکول ATP  ذخیره می شود و هنگام نیاز ، چگونه آزاد می شود ؟ ( 5/0 )                                                                                             شهریور 90

2- فتوسنتز

1-  چگونه پروتئین کانالی مسئول ساخت ATP در تیلاکوئیدها ATP می سازند؟ ( 75/0  اردیبهشت 83

2- در فرآیند فتوسنتز کمبود الکترونی فتوسیستم 1و 2 چگونه برطرف می شود؟ ( 5/0 )  اردیبهشت 86

3- رایج تریت شیوه تثبیت دی اکسید کربن در گیاهان چه نامدارد ؟ اولین مرحله آن را بنویسید. ( 1 )                                                                                                  اردیبهشت 86

4- درباره فتوسنتزبه پرسش های زیر پاسخ دهید: ( 1 )                          اردیبهشت 87

الف ) کاروتنوئیدها چگونه باعث افزایش میزان جذب انرژینوری به هنگام فتوسنتزمی شوند؟

ب ) چه عواملی سبب افزایش تراکم یون های هیدروژن در تیلاکوئیدها می شوند؟  

 5- درستی عبارت زیر را مشخص کنید. ( 25/0 )                                   اردیبهشت 87         

در فتوسنتز عامل تجزیه کننده ی مولکول آب در مجاورت فتوسیستم یک قرار دارد.

6- در مورد گیاهان C3- C4- CAM به پرسش های زیر پاسخ دهید ( 75/0 )  اردیبهشت 87

الف ) کدام گروه در دما و شدت نور زیاد کارایی بیشتری دارد؟

ب ) در کدام گروه تثبیت دی اکسید کربن در دو زمان انجام می شود؟

ج ) کدام گروه در نور شدید و دمای بالا تنفس نوری بیشتری دارد؟

7- گیاهان CAM شب هنگام تثبیت دی اکسید کربن را اندامک .................انجام می دهند.( 25/0 )                                                                                                     تیر 87

8- پمپ غشایی در زنجیره انتقال الکترون فتوسنتزی چگونه عمل می کندو نتیجه فعالیت آن چیست ؟ ( 75/0 )                                                                                            تیر 87

9- انرژی مورد نیاز چرخه ی کالوین از چه مولکول هایی فراهم می شود؟ ( 5/0 )   تیر 87

10- به چه علت در گیاهان چهار کربنه یا C4 تراکم CO2 درون سلول هایغلاف آوندی در مقایسه با جو بیشتر است ؟ شرح دهید. ( 75/0 )

11- در مورد واکنش های وابسته به نور فتوسنتز به پرسش های زیر پاسخ دهید . ( 5/0  اردیبهشت 89

الف ) ارتباط فتوسیستم 1و 2 توسط کدام مولکول ها برقرار می شود؟

ب ) الکترون خارج شده از فتوسیستم 1 صرف تولید چه ماده ای می شوند؟

12- نحوه ی تولید قندهای سه کربنی از ترکیب شش کربنه ناپایدار را در چرخه کالوین شرح دهید. ( 75/0 )                                                                                          اردیبهشت 89

13- توضیح دهید چگونه سیستم آنزیمی موجود در سلول های میانبرگ گیاهان C4 شرایط را برای انجام فتوسنتز در این گیاهان مناسب تر می کند؟( 75/0 )                                                                                                                               اردیبهشت 89

14- در مورد فتوسنتز به پرسش ها  زیر پاسخ دهید : ( 75/1 )              شهریور 90

الف) انرژی نورانی پس از تبدیل به انرژی شیمیایی ، به طور موقتی در کدام مولکول یا مولکول ها ذخیره می شود ؟

ب) کدام نوعی رنگیزه ها در گیاهان نور سبز را جذب می کنند ؟

ج) از انرژی الکترون های برانگیخته از فتوسیستم 2 هنگام عبور از پمپ غشایی چه استفاده ای می شود ؟

د) در چرخه ی کالوین، کدام آنزیم سبب اتصال دی اکسید کربن به ترکیب 5 کربنی می شود ؟

و) با مصرف سه مولکول دی اکسید کربن در چرخه کالوین ، چند مولکول قند 3 کربنی از چرخه خارج می شود ؟    

15-  شکل مقابل آنانومی برگ یک گیاه C4  را نشان می دهد ، موارد 1 و 2 را نامگذاری کنید  ( 5/0 )                                                                                                     شهریور 90

16- درستی یا نادرستی هریک از عبارات زیر را بدون ذکر دلیل تعیین کنید . ( 75/0 )  شهریور 90

الف) بیشتر اتو تروف ها ، فتو سنتز کننده هستند .

ب) تبدیل نشاسته به گلوگز یک واکنش گرماگیر ( انرژی خواه ) است .

ج) طیف جذبی کارو تنو ئیدها شباهت بیشتری به کلروفیل b دارد تا کلروفیل a

17- در یک سلول میانبرگ گیاه ، مولکول ATP به چه روش ها و در کدام بخش های سلول ساخته می شود ؟( 5/1 )                                                                                       شهریور 90

.18- در کدام مراحل چرخه ی کالوین ATP  به مصرف می رسد .؟( 1 )              شهریور 90

 

 

3- تنفس سلولی

1- درستی عبارت زیر را مشخص کنید. ( 25/0 )                        اردیبهشت 83

نقش تخمیر در تنفس بی هوازی بازسازیNAD+ است

2- الف ) آخرین پذیرنده الکترون در زنجیره انتقال الکترون میتوکندری چه ماده ای است و این پذیرنده الکترون با دریافت الکترون به چه ماده ای تبدیل می شود؟(5/1 )     اردیبهشت 83

ب ) در تبدیل اسید پیروویک به استیل کوآنزیم A چه موادی تولید می شوند؟

ج) دو تفاوت اصلی فرآیند تنفس سلولیو تنفس نوری را بنویسید.

3- جاهای خالی را با عبارت مناسب کامل کنید. (25/1)             اردیبهشت 86

الف ) هر فتوسیستم از پروتئین و تعدادی مولکول.................ساخته شده است.

ب ) هنگام شکستن مولکول های غذایی در سلول مقداریاز انرپی آنها به شکل مولکول .................که شکل رایج انرژیدر سلول ها است ذخیره می شود.

ج ) در چرخه کربس ÷س از ورود استیل کوآنزیم A مولکولی شش کربنه به نام ..................تولید می شود

د ) تجزیه ی گلوکز در عدم حضور اکسیژن را ........................می نامند.

ه ) محل انجام فرآیند های مرحله هوازی تنفس سلولی در پرو کاریوت ها ...........................است                           اردیبهشت 87

4- در رابطه با تنفس به پرسش های زیر پاسخ دهید: ( 5/0 )   اردیبهشت 86

الف ) تنفس نوری چه تفاوتی با تنفس سلولی دارد ؟ یک مورد ذکر کنید

ب ) به ازای ورود یک مولکول NADH به زنجیره انتقال الکترون میتوکندری به طور معمول چند مولکول ATP تولید می شود؟

5- در مورد تنفس سلولی به پرسش های زیر پاسخ دهید: ( 1 )      اردیبهشت 87

الف ) بنیان استیل ماده ای چند کربنه است ؟

ب ) در تجزیه یک مولکول گلوکز تا تشکیل دو مولکول پیرووات چند مولکول ATP فقط از طریق تولید در سطح پیش ماده ایجاد میشود؟

ج ) در زنجیره ی انتقال الکترون میتوکندری ها کدام ماده نقش آخرین |پذیرنده ی الکترونی را برعهده دارد؟

د ) در کدام نوع تخمیر دی اکسید کربن تولید می شود؟

6- در مورد تنفس سلولی به پرسش های زیر پاسخ دهید: ( 1 )             تیر 87

الف ) محل انجام گلیکولیز در سلول های یوکاریوتی کدام بخش است؟

ب ) در زنجیره ی انتقال الکترون از هر مولکول FADH2 چند مولکول ATP ساخته می شود؟

ج ) به ازای مصرف کامل دو مولکول استیل کوآنزیم  A در چرخه کربس چند مولکول ATPو چند مولکول NADH تولید می شود؟

7- در مورد تنفس سلولی به پرسش های زیر پاسخ دهید: ( 25/1 )   اردیبهشت 89

الف ) دو روش تولید ATP در سلول را شرح دهید

ب ) در طرح مقابل شکل 17-8( تخمیر الکلی ) هر شماره نام چه ماده ای است؟

ج ) در چرخه کربس کربن های بنیان استیل در نهایت به چه ماده ای تبدیل می شود؟

8- به پرسش های زیر در مورد تنفس سلولی پاسخ دهید : ( 1 )      شهریور 90

الف) دو راه تشکیل ATP در سلول را بنوسید .

ب) چرخه ی کربس با انجام کدام واکنش شروع می شود ؟

ج) در نبود اکسیژن ، مولکول NAD با انجام کدام فرایند بازسازی می شود ؟

9- در مورد تنفس سلولی به سئوالات زیر به طور دقیق پاسخ دهید . (75/0 )  شهریور 90

الف)در کدام بخش سلول یوکاریوتی ، کوانزیم A  با بنیان استیل ترکیب می شود ؟

ب) در کدام واکنش چرخه ی کربس ، بدون تولید CO مولکول NADH ساخته می شود ؟

ج) پس از ورزش شدید ، تجمع چه ماده ای در ماهیچه ها موجب درد ماهیچه ای می شود ؟

برای دریافت دنباله سوالات روی ادامه مطلب کلیک نمایید


ادامه مطلب
+ نوشته شده توسط محمد جباری در جمعه چهاردهم بهمن 1390 و ساعت 11:7 |

بافت های گیاهی

گیاهان عالی مانند جانوران از گروههای سلولی تشکیل شده اند که بصورت بافتهای تخصص یافته برای وظایف مختلف سازمان یافته اند . بافتهای گیاهی از بسیاری جهات با بافته ای جانوری متفاوت هستند ، یک تفاوت چشمگیر در طرز نمو آنها دیده می شود.

جانوران معمولا پس از یک مدت زمان به حداکثر نمو خود می رسند سپس نمو آنها متوقف می شود، ولی گیاهان به ساختن اعضاء تازه در تمام دوره نمو خود ادامه می دهند.

اقسام بافتهای گیاهی در گیاهان عالی به شرح زیر می باشند.

1-     بافت مریستم Meristem tissue

2-     بافت پوششی ( اپیدرمی – بشره ای ) Epidermal tissue

3-     بافت پارانشیم  Parenchyma tissue

4-      بافت چوب پنبه ای Cork tissue

5-     بافت کلانشیم  Collenchyma tissue

6-     بافت اسکلرانشیم  Sclerenchyma tissue

7-     بافت آوندی  Vascular tissue

8-     بافت ترشحی Secretory tissue

9-     بافت پریدرم Periderm tissue


ادامه مطلب
+ نوشته شده توسط محمد جباری در جمعه بیست و سوم دی 1390 و ساعت 13:22 |

تقسیم میتوز:

میتوز از اختصاصات تمام سلول های بدنی در گیاهان و جانوران است که به تقسیم مساوی کروموزوم ها در سلول های دختر منجر می گردد. این نوع تقسیم در پروتوزوآ ، جلبک ها و قارچهایی که بصورت غیر جنسی تکثیر می یابد نیز صورت می گیرد. در چنین مواردی فرزندان دارای وراثت تک والدی هستند.

تعریف میتوز : فرآیندی که طی آن مواد ژنتیکی بطور دقیقی مضاعف شده و دو سری کروموزوم جدید کاملا مشابه والدینی هستند که از آنها بوجود آمده اند.

مراحل اصلی میتوز عبارتند از : پروفاز – متافاز – آنافاز – تلوفاز

سیتوکینز : مرحله جدا شدن دو منطقه سیتوپلاسمی که می تواند همزمان با آنافاز و تلوفاز یا در یک مرحله بعد از آنها انجام گیرد.

.


ادامه مطلب
+ نوشته شده توسط محمد جباری در جمعه شانزدهم دی 1390 و ساعت 11:53 |

فصل چهارم : تغذیه و گوارش

1- وال کوژ پشت چگونه ماده و انرژی مورد نیاز خود را تامین می کند؟

2- چهار مرحله اصلی تغذیه و گوارش در جانوران را بیان کنید و توضیح دهید

3- گوارش بر چند نوع است ؟ هر یک را توضیح دهید

4- چرا جانوران به گوارش مواد نیاز دارند ؟

5- جذب مواد چیست؟

6- کرمهای انگل دستگاه گوارش چگونه مواد مورد نیاز خود را تامین می کنند؟

7- روش های گوارش غذا در جانوران چگونه می باشد ؟ با ذکر مثال برای هریک

8- جانوران بر اساس نوع غذا به چند دسته تقسیم می شوند ؟ با ذکر چند مثال برای هریک توضیح دهید.

9- چرا محیط گوارش مواد غذایی بایستی خارج از سلول های جانور باشد؟

10- جانداران تک سلولی چگونه محیط مورد نیاز برای گوارش مواد سلولی را فراهم می کنند؟

11- گوارش مواد از لحاظ محل به چند دسته تقسیم می گردد؟ با ذکر مثال

12- کیسه گوارشی چیست و در چه جاندارانی وجود دارد؟

13- گوارش مواد در هیدر چگونه می باشد؟

14- در مورد هیدر به سوالات زیر پاسخ دهید:

الف ) نوع گوارش در جانور چگونه می باشد؟

ب ) بازوهای جاندار چه نقشی دارد؟

ج ) هیدر جزء کدام دسته از جانوران است؟

د ) وظیفه تاژک ها چیست؟

15- چینه دان و سنگ دان چیست ؟ چه تفاوت هایی با یکدیگر دارند؟

16- شباهت معده و سنگدان در چیست؟

17- به سوالات زیر پاسخ دهید:

الف ) وظیفه برجستگی های دیواره روده کرم خاکی چیست؟

ب ) در کدام جانور معده بین چینه دان و سنگ دان می باشد؟

ج ) وظیفه معده ملخ چیست؟

د ) نقش روده ملخ چیست؟

18- چرا بساری از پرندگان همراه غذا سنگ ریزه می خورند؟

19- تفاوت لوله گوارش ملخ و گنجشک را بیان کنید.

20- دستگاه گوارش انسان شامل چه بخش های می باشد؟ هر یک شامل چه اجزایی است؟

21- لوله گوارش انسان شامل چه قسمت هایی است؟

22- ساختار لوله گوارش از خارج به داخل شامل چه بخش هایی است ؟ وظیفه هریک را بیان نمایید

23- صفاق چیست و از کجا منشاء می گیرد؟

24- ماهیچه های لوله گوارش در چه بخش هایی ارادی و در چه قسمت هایی غیر ارادی هستند؟

25- حرکات لوله گوارش بر چند نوعند؟ توضیح دهید؟

26- گوارش ابتدا در کجا آغاز می شود ؟ توضیح دهید؟

27- ترکیبات موجود در بزاق را نام برده و وظیفه هریک رابیان نمایید؟

28- وظیفه هریک از موارد زیر را بیان نمایید:

الف ) پتیالین                      ب ) موسین                     ج ) رنین                   د ) گاسترین                 ه ) فاکتور داخلی معده    و ) سکرتین

29- فواید ترشح بزاق را بیان نمایید.

30- غدد بزاقی در کجا قرار دارند؟ کدام یک در ترشح آمیلاز را برعهده دارد؟

31- مکانسیم بلع را بیان کنید

32- انعکاس بلع چگونه ایجاد می گردد؟

33- وظیفه هر یک از موارد زیر را بیان نمایید:

الف ) اپی گلوت             ب ) زبان کوچک              ج ) کاردیا                    د ) پیلور                 

34- چرا زرافه در خلاف جهت جاذبه می تواند آب بخورد؟

35- کیموس معدی چیست؟

36- چین خوردگی های داخل معده چه وظیفه ای دارند؟

37- حرکات معده به چند منظور انجام می شوند؟

38- امواج دودی معده از کجا آغاز می شود؟ این انقباضات در کجا شدید تر است؟

39- مهمترین عامل در تخلیه معده چیست؟

40- سلول های ترشح کننده موسیم معده چه وظیفه ای دارند؟

41- سلول های غدد معده به چند دسته تقسیم می شوند؟ وظیفه هریک چیست؟

42- ترشح اسید معده و آنزیم های معده و فاکتور داخلی در کدام قسمت معده بیشتر صورت می گیرد؟

43- فاکتور داخلی معده چیست؟ چه وظیفه ای دارد؟

44- چرا برداشتن معده یا آسیب دیواره آن باعث کم خونی می گردد؟

45- آنزیم های شیره معده چگونه فعال می شوند ؟ توضیح دهید.

46- گاسترین چیست؟ از کجا ترشح می شود ؟ وظیفه آن چیست؟

47- چه عواملی باعث ایجاد مکانیسم استفراغ می گردد؟

48- مکانیسم استفراغ را بیان نمایید؟

49- شیره پانکراس حاوی چه ترکیباتی است؟ وبه کجا می ریزد؟

50- چرا ابتدای روده باریک را دوازدهه می نامند؟

51- وظیفه هریکاز موارد زیر را بیان نمایید:

الف ) بیکربنات سدیم                       ب ) پپسینوژن                   ج ) لیزوزیم                         د ) لیپاز

52- هورمون سکرتین از کجا ترشح و چه نقشی دارد؟

53- صفرا چیست ؟ شامل چه ترکیباتی است؟

54- وظیفه صفرا چیست؟

55- رنگ های صفراوی چه نام دارند؟ از کجا منشاء می گیرند؟

56- علت رنگ زرد ادرار چیست؟

57- علت قهوه ای بودن مدفوع چیست؟

58- یرقان چیست؟ چه عواملی در ایجاد آن نقش دارند؟

59- در پایان گوارش ، مواد غذایی به چه شکلی در »ی آیند؟

60- جذب هر یک از موارد زیر به چه صورت می باشد؟

الف ) گلوکز               ب ) آمینواسیدها                 ج ) اسیدهای چرب                د ) ویتامین D             ه ) ویتامین B12

و ) مواد معدنی                      ز ) آب

61- وجود چین ها و پرزهای روده چه اهمیتی دارد؟

62- چرا جذب چربیها از طریق رگ های لنفی صورت می گیرد؟

63- تفاوت دیواره مویرگ و رگ لنفی در چیست؟

64- روده بزرگ شامل چه بخش هایی می باشد؟

65- ماهیچه های مخرج از چه نوعی هسند ؟ کدام ارادی و کدام غیر ارادی می باشد؟

66- وظیفه روده بزرگ چیست؟

67- در مورد باکتری های موجود در روده بزرگ به سوالات زیر پاسخ دهید:

الف ) این باکتری ها انرژی خود را چگونه تامین می نمایند؟

ب ) چه فوایدی برای انسان دارند؟

68- گازهای روده شامل چه ترکیباتی است و چگونه ایجاد می شوند؟

69- طول لوله گوارش به چه عاملی بستگی دارد؟ توضیح دهید

70- چرا طول لوله گوشتخواران نسبت به علفخواران کوتاهتر است؟

71- گیاهخواران چگونه و به چه روش هایی سلولز را هضم می کنند؟

72- تفاوت دستگاه گوارش اسب و فیل با گاو در چیست؟

73- دستگاه گوارش نشخوار کنندگان چه ساز گاری هایی پیدا نموده است؟

74- وظیفه هریک از موارد زیر را بیان نمایید:

الف ) سیرابی                ب ) نگاری                       ج ) شیردان                     د ) هزار لا

به امید موفقیت شما در امتحانات نوبت اول

+ نوشته شده توسط محمد جباری در سه شنبه سیزدهم دی 1390 و ساعت 19:8 |

فصل سوم : سازمان بندی سلول ها


1- موجودات زنده از لحاظ تعداد سلول به چند دسته تقسیم می شوند؟ با ذکر مثال

2-کلنی چیست؟ دو مثال ذکر کنید

3- در مورد ولوکس به سوالات زیر پاسخ دهید؟

الف ) جزء کدام گروه از موجودات زنده می باشد؟

ب ) پروکاریوت است یا یوکاریوت

ج ) چگونه غذای خود را تامین می نماید

4- تفاوت تک سلولی با پر سلولی ها در چه مواردی است؟

5- تمایز چیست ؟

6- به سوالات زیر پاسخ کوتاه دهید:

الف ) ساده ترین نوع زایش مربوط به کدام جاندار است؟

ب ) فرآیندی که باعث تولید بافت های مختلف می شود چه نام دارد؟

7- بافت چیست؟

8- چهار نوع بافت اصلی مهره داران را بیان نمایید

9- در مورد بافت پوششی به سوالات زیر پاسخ دهید:

الف ) این بافت در کجا قار می گیرد؟

ب ) ویژگی های آن چیست؟

ج ) چگونه با بافتهای زیرین ارتباط دارد؟

د ) به چند گروه تقسیم می شود؟ این تقسیم بندی بر چه اساسی می باشد؟

10 – غشای پایه چیست ؟از چه اجزایی تشکیل شده است؟

11- نوع بافت پوششی را در هر مورد مشخص نمایید:

الف ) سطح مری                 ب ) سطح درونی روده                     ج ) مویرگ های خونی                       د ) لوله های نفرون

ه ) کیسه های هوایی شش                 و ) پوست بدن                     ز ) لوله گوارش و لوله های تنفسی

12- چرا سلول های سطح پوست چند لایه بوده ولی سلول های مویرگ ها یک لایه می باشد؟

13- غشای موکوزی چیست ؟ در کجا یافت می شود؟ وظیفه آن چیست؟

14- انواع بافت پیوندی را ذکر نمایید.

15- ویژگی هایبافت پیوندی را ذکر کرده و تفاوت آن با بافت پوششی را ذکر نمایید.

16-در مورد بافت پیوندی سست به سوالات زیر پاسخ دهید.

الف ) ویژگی ها ی این بافت چیست؟

ب ) در کجا یافت می شود ؟

ج ) وظیفه آن چیست؟

17- وظایف بافت چربی در بدن را ذکر نمایید

18- خون جزء کدام دسته از بافت های بدن است و شامل چه اجزایی است؟

19- سه نوع بافت پیوندی ذکر کنید که ماده زمینه ای آن متراک یا جامد باشد.

20- بافت پیوندی رشته ای با پیوندی سست چه تفاوت هایی دارد؟

21- نوع بافت را در هریک از بافت های زیر مشخص نمایید

الف ) لاله گوش              ب ) زردپی ها          ج ) رباط ها                    صفحه بین مهره ها

22- وظایف زرد پی و رباط ها را به ترتیب بیان نمایید

23- سخت ترین بافت پیوندی چه نام دارد ؟ این بافت چه ویژگی های دارد؟

24- انواع بافت ماهیچه ای را ذکر نمایید

25- تفاوت ماهیچه اسکلتی و قلبی چیست ؟ چهار مورد

26- تفاوت ماهیچه اسکلتی و صا ف چیست

27- بافت ماهیچه قلبی و صاف چه ویژگی مشترک دارد ؟ تفاوت های آنها را ذکر نمایید

28- ماهیچه صاف در چه قسمت هایی از بدن یافت می شود؟دارای چه ویژگی های می باشد؟

29- چرا به بافت عصبی نیاز داریم ؟

30- اجزاء یک سلول عصبی ( نورون ) را ذکر کرده و وظیفه هریک را بیان نمایید.

31- سلول پشتیبان یا نوروگلیا چیست؟ چه وظایفی دارد؟

32- در برش عرضی ساقه و ریشه گیاهان علفیچه بخش هایی مشاهده می شود؟

33- مناطق مریستمی در چه بخش هایی از گیاه یافت می شود؟ منشاء چه سلول هایی می گردد؟

34- ویژگی های سلول مریستمی را ذکر نمایید.

35- سلول هایبنیادی چه ویژگی هایی دارند و منشاء کدام دسته از سلول ها می شوند؟

36- در مورد روپوست به سوالات زیر پاسخ دهید:

الف ) در چه بخش هایی مشاهده می شود؟

ب)لایه مومی سطحی که آن را می پوشاند چه نام دارد؟

ج ) روپوست چه ویژگی هایی دارد/

37- کوتیکول چیست ؟ وظایف آنرا ذکر نمایید.

38- سه نوع سلول که از اپیدرم ( روپوست ) منشاء می گیرند نام ببرید.

39- بافت زمینه ای شامل چه بافت هایی می باشد ؟ نام ببرید

40- ویژگی هایبافت پارانشیم را ذکر کنید

41- وظایف بافت پارانشیم را ذکر نمایید.

42- کلرانشیم چیست ؟ در کجا یافت می شود و بر چند نوع است؟

43- بافت کلانشیم دارای په مشخصاتی می باشد؟ وظیفه آن چیست؟

44- بافت اسکلرانشیم چیست؟ به چند دسته تقسیم می گردد؟

45- تفاوت فیبر و اسکلرئید در چه مواردی می باشد؟

46- بافت کلانشیم و اسکلرانشیم را با یکدیگر مقایسه کنید

47- اشعه مغزی و مغز چیست؟ جزء کدام بافت های گیاهی می باشد؟

48- بافت هادی ( آوندی ) بر چند نوع می باشد وظیفه هریک را ذکر نمایید

49- اوندهای چوبی به چند دسته تقسیم می شوند ؟ آنها را با یکدیگر مقایسه نمایید

50- تراکئید چیست؟ در چه گیاهانی یافت می شود؟

51- عناصر آوندی چیست؟ در چه گیاهانی یافت می شود؟

52- ویژگی های آوند آبکشی را بیان کنید.

53- تفاوت آوند چوبی و آبکش در چه مواردی است ؟ چهار مورد ذکر نمایید

54- سلول های همراه در کجا یافت می شود ؟ وظیفه آنها چیست؟

55- به سوالات زیر پاسخ کوتاه دهید:

الف ) سلولی که ضخامت دیواره در آن در مناطق مختلف یکسان نمی باشد چه نام دارد؟

ب ) سلولی هایی که زنده نمی باشند ( سه مورد )

ج ) سلول هایی که دیواره سلولزی دارند؟

د ) نوع آوند چوبی که در تمام گیاهان آوندی یافت می شود؟

و )بافتی که دیواره دومین تشکیل شده و چوبی می باشد/

56- کلاژن چیست؟

57- وظایف موکوز را بیان نمایید.
+ نوشته شده توسط محمد جباری در چهارشنبه هفتم دی 1390 و ساعت 12:14 |

فصل دوم : سفری به درون سلول

1- در مورد تریکودینا به سوالات زیر پاسخ دهید:

الف ) تریکودینا جزء پروکاریوت ها ست یا یوکاریوت ها؟ چرا

ب ) تغذیه این جاندار از چیست؟

ج ) وظیفه مژک های تریکودینا چیست؟ (دو مورد )

د ) تفاوت این جاندار با انسان در چه مواردی است؟

2- قدرت تفکیک را تعریف کنید.

3- چرا با میکروسکوپ نوری نمی توانیم ساختار درونی باکتری ها را مطالعه کنیم؟

4- اصطلاحات زیر را تعریف کنید

الف ) نمونه                 ب ) ریزنگار            ج ) بزرگنمایی میکروسکوپ

5- انواع میکروسکوپ الکترونی را ذکر کنید و بیان کنید هریک برای چه مواردی مفید است؟

6- مزایا ومعایب میکروسکوپ نوری در مقایسه با میکروسکوپ الکترونی چیست؟

7- اندازه و شکل هر سلول به چه چیزی بستگی دارد/

8- به سوالات زیر پاسخ دهید

الف ) چرا تخمک پرندگان بزرگ است؟

ب ) چرا سلول های عصبی و ماهیچه ای درازند؟

ج ) علت کوچک بودن گلبول های قرمز خون چیست؟

9- چرا اندازه سلول از حد معینی کوچکتر نمی شود؟

10- عامل محدود کننده اندازه سلول چیست ؟ توضیح دهید

11- سلول های ماهیچه ای و عصبی بسیار درازند چگونه عامل محدود کننده سطح به حجم را بر طرف می کنند؟

12- موجودات زنده از لحاظ هسته به چند دسته تقسیم می شوند ؟ به طور کامل توضیح دهید

13- تفاوت پروکاریوت و یوکاریوت در چیست؟ ( ذکر 4 مورد )

14- ناحیه نوکلئوئیدی چیست ؟

15- در مورد باکتری به سوالات زیر پاسخ دهید

الف ) پیلی چیست؟ وظیفه آنرا ذکر کنید

ب ) وظایف کپسول را بیان نمایید

ج ) کدام اندامک سلولی در باکتری یافت می شود ؟ وظیفه آن چیست؟

16- اجزاء یک باکتری را ذکر نمایید کدام موارد در همه ی باکتریها وجود دارد؟

17- اندامک های سلولی به چند دسته تقسیم می شوند ؟ با ذکرچندین  مثال بیان نمایید

18- فواید غشاهای درونی را ذکر نمایید

19- چگونه استروئیدها از تخریب به وسیله پراکسید هیدروژن در امان می مانند؟

20- سانتریول چیست؟ چه وظایفی دارد؟

21- سانتریول در چه موجوداتی وجود دارد؟

22- دیواره سلولی چیست ؟ در چه جاندارانی یافت می شود ؟ جنس آنرا در هر مورد ذکر نمایید

23- انواع پلاست را باذکر وظیفه بیان نمایید

24- در مورد اسکلت سلولی به سوالات زیر پاسخ دهید:

الف ) اسکلت سلولی از چه اجزایی ساخته می شوند؟

ب ) جنس آنها از چیست

ج ) جزء کدام دسته از اندامک ها می باشد

25- تفاوت دیواره باکتری و قارچ با گیاهان در چیست؟

26- اجزاء و بخش های تشکیل دهنده دیواره سلولی را نام ببرید؟

27- در مورد دیواره سلولی گیاهان به سوالات زیر پاسخ دهید:

الف ) قدیمی ترین لایه کدام است؟

ب ) جدیدترین لایه کدام است ؟

ج ) ضخیمترین لایه کدام است ؟ جنس آن از چیست؟

د ) کدام لایه بین دو سلول گیاهی مشترک است؟

ه ) کدام لایه به غشاء پلاسمایی نزدیکتر است

28- پلاسمودسم چیست؟

29- لان چیست ؟ و چگونه تشکیل می شود؟

30- پروتئین های غشاء سلول به چند دسته تقسیم می شوند ؟ ذکر کنید

31- علت دو لایه بودن غشاء سلولی چیست؟

32- مولکول پذیرنده چیست؟ وچه نقشی دارد؟

33- اجزاء تشکیل دهنده ریبوزوم را ذکر کنید

34- تفاوت های ریبوزوم های یوکاریوتی و پروکاریوتی را ذکر نمایید

35- ریبوزوم ها در کجا یافت می شوند؟

36- کدام ریبوزوم ها سلول به ریبوزوم های پروکاریوتی شباهت دارد؟ این شباهت چه اهمیتی دارد/

37- بخشهای مختلف هسته را ذکر نمایید

38- هریک از آجزاء زیر چه وظیفه ای دارد

الف ) هستک           ب ) پوشش هسته           ج ) اسکلت هسته ای           د ) شیره هسته

39- دستگاه غشاء درونی چگونه با هم ارتباط دارند؟

40- تفاوت شبکه ی آنوپلاسمی صاف و زبر را بیان کنید

41- وظایف شبکه آندوپلاسمی زیر را بیان کنید

42- مراحل تولید یک پادتن ( پروتئین ترشحی) را ذکر کنید

43- گلیکوپروتئین چیست؟

44- وظایف شبکه آندوپلاسمی صاف را بیان نمایید

45- جسم گلژی چیست ؟ چرا به این ، نامگذاری شده است؟ وظایف آنچیست؟

46- وظایف لیزوزوم را ذکر نمایید

47- انواع واکوئل را با ذکر وظیفه بیان نمایید

48- در مورد واکوئل ضرباندار به سوالات زیر پاسخ دهید

الف ) در چه جاندارانی یافت می شود؟

ب ) وظیفه آن چیست؟

ج ) در صورت عدم وجود آن چه اتفاقی می افتد؟

49- نحوه ارتباط دستگاه  غشاء درونی را توضیح دهید؟

50- فتوسنتزرا تعریف کنید

51- در مورد کلروپلاست به سوالات زیر پاسخ دهید

الف ) دارای چند غشاء و چند فضای درونی می باشد؟

ب) در چه بخشی از آن انرژی خورشید به دام می افتد؟

ج ) در چه جاندارانی یافت می شود؟

52- میتوکندری چیست ؟ چه وظیفه ای دارد؟

53- تنفس سلولی چیست؟

54- در مورد میتوکندری به سوالات زیر پاسخ دهید:

الف ) دارای چند غشاء و فضای درونی می باشد؟

ب ) واکنش های شیمیایی تنفس سلولی در کدام بخشآن صورت می پذیرد؟

ج ) آنزیم های تولیدATP در کدام بخش است؟

د ) وظیفه کریستا چیست؟

55- میتوکندری و کلروپلاست را با هم مقایسه کنید

56- راههای تبادل مواد را ذکر نمایید

57- انتشار چیست؟

58- در مورد انتشار به سوالات زیر پاسخ دهید:

الف ) نتیجه نهایی انتشار چیست؟

ب ) چرا گرما باعث افزایش سرعت آن می شود؟

ج ) چرا انتشار نیاز به انرژیزیستی ندارد؟

59- انتشار تسهیل شده چیست؟

60- تفاوت انتشار و انتشار تسهیل شده چیست؟

61- انتقال فعال چیست و چه تفاوت هایی با انتشار دارد؟

62- کدام روشهای تبادل مواد نیاز به انرژی و کدام بدون نیاز به انرژیمیباشد؟

63- آنوسیتوزو اگزو سیتوز را تعریف کنید

64- اسمزچیست؟ چه تفاوتی با انتشار دارد؟

65- تورزسانس را تعریف کنید

66- پلاسمولیز چیست ؟

67- فشار اسمزیچیست؟

68- تورزسانس در سلول های گیاهی چه فوایدی دارد؟

69- به سوالات زیر پاسخ دهید؟

الف ) اگر یک گلبول قرمز را در یک محلول رقیق قار دهیم چه اتفاقی می افتد؟

ب ) اگر آنرا در یک محلول غلیظ نمکی قار دهیم چه اتفاقی می افتد؟

ج ) اگر یک سلول گیاهی را در یک محلول رقیق قار دهیم چه اتفاقی می افتد؟

د ) اگر آنرا در یک محلول غلیظ نمکی قار دهیم چه اتفاقی می افتد؟

 

+ نوشته شده توسط محمد جباری در شنبه سوم دی 1390 و ساعت 20:17 |

نمونه سوالات زیست شناسی و آزمایشگاه 1 سال دوم

فصل اول : مولکول های زیستی

1- در مورد تار عنکبوت به سوالات زیر پاسخ دهید

الف ) جنس این رشته ها چیست؟

ب ) این تارها از کدام بخش بدن عنکبوت منشاء می گیرند؟

ج ) چرا این رشته ها در اثر باد و سایر نیروها معمولا پاره نمی شوند؟

2- علت تنوع و گوناگونی موجودات زنده به خاطر کدام دو ماده آلی می باشد؟

3- ویژگی شیمیایی هر عنصر را چه عاملی معین می سازد؟

4- پیوند کوالانسی چیست ؟ با ذکر مثال

5- اصطلاحات زیر را تعریف کنید :

الف ) اسکلت کربنی     ب ) هیدرو کربن           ج ) ماده آلی            د ) پلیمر         ه ) مونومر           و ) درشت مولکول

6- تفاوت های بین جانداران  ( از جمله تفاوت های فردی ) به چه علت می باشد؟

7- تنوع پروتئین ها را با توجه به واحدهای سازنده آن چگونه توجیه می نمایید؟

8- هیدرولیز و سنتز آبدهی چه تفاوت های با یکدیگر دارند ؟ ( چهار مورد )

9- انواع مونوساکاریدها را با ذکر مثال بیان کنید .

10 – واکنشی که باعث تبدیل مونوساکاریدها به دی ساکارید وپلی ساکارید می شود چه نام دارد؟

11- انواع دی ساکاریدها را ذکر نمایید.

12- در مورد دی ساکاریدها به سوالات زیر پاسخ دهید:

الف ) از تجزیه کدام یک مونومر های یکسان تولید می شود؟

ب ) این قند در کجا به فراوانی یافت می شود؟

ج ) قند شیر چه نام دارد و از چه اجزایی ساخته شده است؟

13- در مورد پلی ساکاریدها به سوالات زیر پاسخ دهید :

الف ) واحد سازنده آنها چیست ؟

ب ) آنزیم تجزیه کننده کدام یک در بدن انسان وجود ندارد؟

ج ) کدام یک به عنوان بیشترین ترکیب آلی موجود در طبیعت می باشد؟

د ) انشعابات در کدام یک از آنها بیشتر می باشد؟

14- الیاف چیست ؟ فواید آنرا ذکر نمایید.

15- در مورد سلولز به سوالات زیر پاسخ دهید؟

الف ) چرا اکثر جانوران قادر به گوارش سلولز نمی باشند؟

ب ) گاو و موریانه چگونه و به کمک چه عاملی از سلولز استفاده می کنند؟

16- نوع قند ذخیره ای در موجودات زیر را بیان کنید.

الف ) ریشه چغندر        ب ) ماهیچه اسب           ج ) قارچ چتری               د ) دانه لوبیا

17- تنوع تری گلیسریدها به چه عاملی بستگی دارد؟

18- چرا روغن زیتون در دمای اتاق مایع است؟

19- هر مولکول تری گلیسرید از چه اجزایی ساخته شده است؟

20- چرا مصرف بی رویه چربیهای حیوانی مضر می باشد؟

21- تفاوت فسفولیپیدها با تری گلیسریدها در چیست ؟

22- دو لیپید که در غشای سلول جانوری وجود دارد نام ببرید.

23- چرا موم ها پوشش مناسبی برای بخش های جوان گیاه می باشد؟

24- چگونگی تشکیل یک پروتئین از اسیدهای آمینه را شرح دهید.

25- تفاوت پلی پپتید با پروتئین در چیست ؟

26- انواع پروتئنها را از لحاظ وظیفه ذکر کنید.

27- سفیده تخم مرغ چیست وچه فایده ای برای انسان و جوجه مرغ دارد؟

28- آنزیم چیست ؟

29- آنزیم ها از لحاظ محل ساخت به چند دسته تقسیم می شوند ؟ با ذکر مثال

30- ویژگی های مشترک آنزیم ها را بیان کنید؟

31- چرا با وجود بارها استفاده از آنزیم ها و عدم تغییر آنها در حین واکنش ،بدن دائما باید آنها را تولید نمایید؟

32- اصطلاحات زیر را تعریف کنید :

الف ) جایگاه فعال           ب ) متابولسم           ج ) واکنش انرژی خواه              د ) واکنش انرژی زا

33- چرا عمل آنزیم ها اختصاصی می باشد؟

34- چرا تغییرات دما و PH محیط بر روی فعالیت آنزیم ها موثرند؟

35- عواملی که سرعت عمل آنزیم ها را افزایش می دهند نام ببرید.

36- افزایش دما چه اثراتی بر فعالیت واکنشهای آنزیمی دارد و چرا؟

37- عواملی که باعث کاهش سرعت عمل آنزیم ها می شود را نام ببرید؟

38- ویتامین ها و مواد معدنی بر روی سرعت عمل آنزیم ها چه تاثیری دارند ؟ این تاثیر را چگونه اعمال می کنند؟

39- در هریک از موارد زیر ازچه آنزیم های استفاده می شود؟

الف ) زدودن موهای روی پوست جانوران

ب ) تهیه آبمیوه

ج ) خارج کردن پوسته دانها

د ) تولید اسفنج

40- انرژی واکنش های انرژی خواه از کجا تامین می شود؟

41- در مورد ملکول ATP به سوالت زیر پاسخ دهید؟

الف ) وظیفه این ماده چیست؟

ب ) هر مولکول آن از چند بخش ساخته شده است؟ نام ببرید

ج ) انرژی در کدام بخش آن ذخیره می شود؟

42- چگونگی ذخیره و آزاد شدن انرژی در مولکول ATP را با رسم شکل بیان کنید. 

۴۳- عبارات زیر را با کلمات مناسب کامل کنید

الف ) گوناگونی .............و................زمینه گوناگونی جانداران است

ب ) .......................قندی است که در جوانه جو به فراوانی یافت می شود

ج ) از آنزیم .....................برای ساختن اسفنج استفاده می شود

44- به سوالات زیر پاسخ کوتاه دهید

الف ) مولکول ATP شامل چه بخشهایی می باشد؟

ب ) چرا گرما وتغییرات اسیدی اتصال پیش ماده را به آنزیم غیر ممکن می سازد ؟

ج ) چه هنگام یک یا چند پلی پپتید به پروتئین تبدیل می شود ؟

د ) ساختار کدام لیپید به تری گلیسرید شباهت دارد؟ این ترکیب در کدام جزء سلول به کار می رود ؟

45- درستی یا نادرستی عبارات زیر را مشخص کنید:

الف ) گلیکوژن موجود در غذاهای جانوری در دستگاه گوارش ما به گلوکز هیدرولیز می شود

ب ) در مولکول متان چهار پیوند کووالانسی وجود دارد

ج ) تفاوت در افراد یک گونه بخاطر تفاوت مونومرهای آنها می باشد

د ) افزایش دما بدون هیچ محدودیتی سرعت انجام واکنشهای شیمیایی را افزایش می دهد

46- چرا ظرفیت کربن 4 می باشد

+ نوشته شده توسط محمد جباری در پنجشنبه بیست و چهارم آذر 1390 و ساعت 19:45 |

آنزيمهاي محدود اثر ( Restriction enzymes)

در سال 1970 كشف شد كه بعضي از نژادهاي باكتري مي توانند آنزيمهايي را توليد كنند كه قادرند مولكول DNA  خارجي را كه وارد سلول باكتريايي مي شود ، قطعه قطعه نماينده به علت آنكه اين آنزيمها داراي نقش كليدي در پديده اي به نام محدوديت ميزبان (host restriction) هستند (كه در نتيجه آن ، يك نژاد خاص باكتري مي تواند موجب كاهش و محدود شدن قابليت آلودگي توسط يك ويروس خاص شود ) لذا آنزيمهاي محدود اثر (Restriction enymes) (آنزيمهاي تحديد كننده ) مي نامند . سه نفر از دانشمندان به اسامي Arbu  و Smit Nathons كه در كشف اين آنزيمهاي محدود اثر نقش عمده داشتند ، در سال 1978 موفق به دريافت جايزه نوبل شدند . در حال حاضر بيش از 200 آنزيم محدود اثر شناسايي شده است و ضمنا يك روش استاندارد براي نامگذاري آنها نيز به وجود آمده است . براي مثال آنزيم BamHI اولين آنزيمي است كه از نژاد H از amyloliguefaciens  Bacillus  بدست آمده است و آنزيم HindIII نيز يكي از سه آنزيم حاصل از نژاد d از Haemophilus infuenae مي باشد . آنزيمهاي محدود اثر قادرند با تواليهاي بخصوصي از نوكلئوتيدها كه به نام تواليهاي قابل تشخيص (recognition sequences ) ناميده مي شود اتصال پيدا كرده و هر آنزيم بخصوص موجب قطع مولكول DNA در مكان خاص (cleavage sit) مي گردد كه اين امكان معمولا در داخل " توالي قابل تشخيص " قرار دارد . در بسياري از موارد ، تواليهاي قابل تشخيص حالت پاليندروم (palindromes) را دارند . بدين معني كه هر گاه هر دو رشته DNA را با هم در نظر بگيريم ، توالي بازها در اين دو رشته ، وقتي از چپ به راست و يا از راست به چپ قرائت شوند ، مشابه يكديگر خواهند بود . (رجوع به شكل 17 – 1 ) . در جدول 1- 2 ، مثالهايي از آنزيمهاي محدود اثر كه بكرات مورد استفاده قرار مي گيرند همراه با توالي قابل تشخيص آنها و مكان قطع مولكول نشان داده شده است . به طوري كه ملاحظه مي شود ، هر آنزيم محدود اثر داراي توالي قابل تشخيص خاص خود است و محل قطع مولكول نيز در آن اختصاصي است .

بعضي از آنزيمهاي محدود اثر از قبيل SmaI موجب قطع هر دو زنجير مارپيچ مضاعف DNA در يك نقطه مي شوند كه نتيجه آن ايجاد انتهاي بدون نوك (blunt) است . بعضي از آنزيمهاي ديگر از قبيل EcoRI موجب قطع رشته ها در دو نقطه متفاوت مي شوند كه در نتيجه آن تعدادي از نوكلئوتيدها بدون جفت باقي خواهند ماند . به علت آن كه اين نوكلئوتيدهاي جفت نشده قادرند نوكلئوتيدها مكمل خود را به طرف خود جلب نمايند لذا آنزيمهايي از قبيل EcoRI داراي توانايي ايجاد انتهاي چسبناك (sticky ends) هستند .


ادامه مطلب
+ نوشته شده توسط محمد جباری در یکشنبه بیستم آذر 1390 و ساعت 20:27 |